در كنار روايتهايي كه در آنها از مردمان آخرالزّمان نكوهش شده و تنها از ويژگيهاي منفي آنها سخن به ميان آمده است، رواياتي نيز وجود دارد كه گروههايي از اهل آخرالزّمان را به شدت ستايش كردهاند، تا جايي كه از آنها به عنوان «برادران رسول خدا» ياد شده است. اين گروه نيستند، مگر كساني كه با وجود همة سختيها و دشواريهاي عصر غيبت، دين و ايمان خود را حفظ ميكنند و بر پيمان الهي خود ثابتقدم ميمانند. برخي از اين روايتها به قرار زير است:
ابوبصير از ابوجعفر، امام محمّد باقر (ع) كه درود خدا بر او باد، نقل ميكند كه فرمود:
«روزي پيامبرخدا ـ درود خدا بر او و خاندانش باد ـ
در حالي كه عدّهاي از يارانش نزد او بودند، فرمود: خداوندا! برادران مرا به من بنما! ايشان سخن خود را دو مرتبه تكرار كردند. در اين هنگام گروهي از ياران كه گرد آن حضرت بودند، گفتند: اي پيامبر خدا! آيا ما برادران شما نيستيم؟ فرمود: نه. شما ياران من هستيد. برادران من قومي هستند [كه] در آخرالزّمان [خواهند آمد]. آنها به من ايمان ميآورند، در حالي كه مرا نديدهاند. خداوند آنها را با نامهاي پدرانشان شناسانده است، پيش از آنكه از پشتهاي پدران و رحمهاي مادرانشان خارج شوند. هر يك از آنها بر دين خود پايدار ميماند، در حالي كه اين عمل از دست كشيدن بر خارهاي گون در شب تاريك و در دست گرفتن آتش برافروخته از درخت گز دشوارتر است. ايشان چون چراغي فروزان در دل تاريك شب ميدرخشند. خداوند آنها را از همة فتنههاي تيره و تار در
امان نگه ميدارد». 1
با توجه به اين روايت، به خوبي ميتوان به مقام و جايگاه مؤمنان ثابت قدم در آخرالزّمان پي برد.
2. در روايت ديگري كه از امام صادق (ع) نقل شده از دوران غيبت به عنوان «نزديكترين حالت بندگان به خدا» ياد شده است:
«هنگامي كه حجّت خدا در ميان مردم نباشد، مردم به خدا نزديكترند و خدا از مردم خشنودتر است؛ زيرا با اينكه حجّت خدا ظاهر نيست و جاي او را نميدانند، باز باور دارند كه حجّت خدا هست و پيمان خدايي استوار است. در چنين روزگاري (روزگار غيبت) هر صبح و هر شام منتظر فرج باشيد. چون به هنگامي كه حجّت غايب باشد، خشم خدا بر دشمنان خود بيشتر است و خدا ميدانست كه اولياي او دربارة حجّت او [اگر چه غايب باشد و غيبت او طولاني گردد] شك نميكنند؛ اگر ميدانست كه شك ميكنند، يك چشم به هم زدن، حجّت خود را غايب نميداشت. . . ». 2
از اين روايت استفاده ميشود كه آخرالزّمان و دوران غيبت در عين حالي كه ميتواند دوران هجران و نماد دوري از محبوب باشد، ميتواند فرصتي براي تقرّب بيشتر بندگان و كسب رضايت بيشتر خداوند باشد، ولي مشروط به آنكه ما در اعتقادمان ثابت قدم باشيم و در طريق كسب معرفت حجّت خدا بيشتر قدم نهيم.
3. عبدالله بن سنان، يكي از ياران امام صادق (ع) نقل ميكند كه روزي آن حضرت خطاب به ما فرمود: «به زودي شبههاي به شما روي خواهد آورد و شما نه پرچمي خواهيد داشت كه ديده شود و نه امامي كه هدايت كند. تنها كساين از اين شبهه نجات خواهند يافت كه «دعاي غريق» را بخوانند.
عرض كردم: دعاي غريق چگونه است؟
فرمود: ميگويي «يا الله يا رحمن يا رحيم يا مقلّب القلبو ثبّت قلبي علي دينك؛ اي خدا، اي بخشنده، اي بخشايشگر، اي كسي كه قلبها را دگرگون ميسازي! قلب مرا بر دينت پايدار فرما».
آري، در آخرالزّمان و در دوران غريب غيبت، امواج شبهه و فتنه از هر سو رو ميكند و انسان تا به خود بيايد، چون كشتي شكسته در دل درياي بيكران، حيران و سرگردان دست و پا ميزند، ولي هميشه روزنة اميدي هست كه اين غريق بيپناه را از ميان درياي فتنه و شبهها نجات بخشد. آن روزنة اميد چيزي نيست جز درخواست عاجزانه از خداي تعالي براي هدايت و رستگاري و تمسك خالصانه به ولايت امامان معصوم (ع) .
پينوشتها:
پانویسهای این مقاله
- ۱
1. مجلسي، بحارالانوار، ج 52، ص 123 و 124، ح 8.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۲
2. الكافي، ج 1، ص 333، ح 1؛ ترجمه با استفاده از: محمّدرضا حكيمي، خورشيد مغرب (غيبت، انتظار، تكليف)، ص109.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۳
3. كمال الدّين و تمام النّعمة، ج 2، ص 351 و 352، ح 49.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑