دستور العمل هفتم
آقاياني كه طالب مواعظ هستند، از ايشان سؤال مي‌شود: آيا به مواعظي كه تا [به] حال شنيده‌ايد، عمل كرده‌ايد، يا نه؟ آيا مي‌دانيد كه: «هر كه عمل كرد به معلومات خودش، خداوند مجهولات او را معلوم مي‌فرمايد؟» آيا اگر عمل به معلومات ـ اختياراً ـ ننمايد، شايسته است توقّع زيادتي معلومات؟ آيا بايد دعوت به حق، از طريق لسان باشد؟ آيا نفرموده: «با اعمال خودتان، دعوت به حق بنماييد». آيا طريق تعليم را بايد ياد بدهيم، يا آنكه ياد بگيريم؟ آيا جواب اين سؤال‌ها از قرآن كريم: «والّذين جاهدوا فينا لنهدينّهم سبلنا؛ هر آينه، آنان را كه در [راه] ما جهاد كردند، به راه‌هايمان هدايت كنيم» و از كلام معصوم: «من عمل بما علم، ورّثه الله علم ما لم يعلم؛ هر كس به آنچه مي‌داند عمل كند، خداوند علم آنچه را نمي‌داند به او مي‌آموزد». [روشن نمي‌شود؟] خداوند توفيق مرحمت فرمايد كه آنچه را كه مي‌دانيم، زير پا نگذاريم و در آنچه نمي‌دانيم، توقف و احتياط نماييم تا معلوم شود. نباشيم از آنها كه گفته‌اند:
پي مصلحت مجلس آراستند
نشستند و گفتند و برخاستند!
و ما توفيقي إلّا بالله، عليه توكّلت و إليه انيب.
والسّلام عليكم و رحمة الله و بركاته.
الاقل محمد تقي البهجة ـ مشهد مقدّس ربيع الاوّل 1417 ه . ق. (1375 ه . ش)
دستورالعمل هشتم
من كلام علي(ع): «إعلم أنّ كلّ شئٍ من عملك تبعٌ لصلاتك: بدان كه هر چيزي از عمل تو، تابع نماز توست»؛ عليكم بالمحافظة علي الصّلوات الخمس في اوائل أوقاتها و بالإقبال بالكلّ إليه تعالي فيها، لاتفوتكم السّعادة إن شاءالله تعالي؛ بر شما باد به محافظت بر نمازهاي پنج‌گانه در اوّلين وقت‌هاي آنها؛ و بر شما باد به روي نمودن و توجّه با تمام وجود به سوي خداي تعالي؛ [در اين صورت] سعادت را از دست نخواهيد داد. إن شاءالله تعالي.
وفّقنا الله و إيّاكم لمراضيه و جنّبنا سخطه بمحمّدٍ و آله الطّاهرين، صلوات الله عليهم أجمعين.
دستورالعمل نهم
جماعتي هستند كه وعظ، خطابه و سخنراني را كه مقدّمة عمليات مناسبه مي‌باشند، با آنها معاملة ذي‌المقدّمه مي‌كنند، كأنّه دستور اين است كه «بگويند و بشنوند، براي اينكه بگويند و بشنوند!» و اين اشتباه است. تعليم و تعلّم، براي عمل مناسب است و استقلال ندارند. براي تفهيم اين مطلب و ترغيب به آن فرموده‌اند: «كونوا دعاةً إلي الله بغير ألسنتكم» با عمل بگوييد و از عمل ياد بگيريد و عملاً شنوايي داشته باشيد. بعضي مي‌خواهند معلّم را تعليم نمايند، حتّي كيفيت تعليم را از متعلّمين ياد بگيرند. بعضي «التماس دعا» دارند، مي‌گوييم «براي چه؟» درد را بيان مي‌كنند، دوا را معرفي مي‌كنيم، به جاي تشكّر و به كار انداختن، باز مي‌گويند: «دعا كنيد!» دور است آنچه مي‌گوييم و آنچه مي‌خواهند؛ شرطيّت دعا را با نفسيّت آن مخلوط مي‌كنند. ما از عهدة تكليف، خارج نمي‌شويم، بلكه بايد از عمل، نتيجه بگيريم و محال است عمل، بي‌نتيجه باشد و نتيجه، از غير عمل، حاصل شود؛ اين طور نباشد:
پي مصلحت، مجلس آراستند
نشستند و گفتند و برخاستند!
خدا كند قوّال نباشيم، فعّال باشيم؛ [مبادا] حركت عمليه بدون علم بكنيم [و] توقّف با علم بكنيم. آنچه مي‌دانيم بكنيم، در آنچه نمي‌دانيم توقّف و احتياط كنيم تا بدانيم؛ قطعاً اين راه پشيماني ندارد. به همديگر نگاه نكنيم، بلكه نگاه به «دفتر شرع» نماييم و عمل و ترك را مطابق با آن نماييم.
والسّلام عليكم و رحمة الله و بركاته.