مأمون که از شدّت خشم صورتش سرخ شده بود، پياپي جام را سر مي‌کشيد تا شايد آتشي که در درونش شعله مي‌کشيد، خاموش شود. او که خيلي سعي داشت بر خودش مسلّط باشد و خودش را مهربان نشان دهد؛ با قدم‌هاي شتابان و کوتاه طول و عرض تالار را طي مي‌کرد. ناگهان فکري به ذهنش رسيد رو به سوي امام رضا(ع) کرد و گفت: شما مي‌خواهيد ولايت عهدي مرا نپذيريد تا مردم بگويند در دنيا زاهدي؟ عليّ بن موسي‌الرّضا(ع) آرام ايستاده بودند و غم غربت چهره‌شان را پر کرده بود. امام که دليل اين همه اصرار مأمون را خوب مي‌دانستند در جواب گفتند: قصد تو اين است که مردم بگويند من از دنيا پرهيز نکرده‌ام؛ بلکه دنيا از من پرهيز کرده است که اين‌گونه به طمع ولايتعهدي خلافت را پذيرفته‌ام. مأمون که از شدّت عصبانيّت نفس نفس مي‌زد و اعصابش از اين همه بي‌تفاوتي امام به هم ريخته بود. خسته از آن همه اصرار گفت: اگر ولايتعهدي مرا نپذيريد، شما را مجبور مي‌کنم. سپس آب دهانش را قورت داد و در حالي که دندان‌هايش را روي هم مي‌ساييد با غيظ فرياد زد: اگر انجام نداديد گردن شما را خواهم زد. عليّ بن موسي‌الرّضا(ع) فرمودند: «خداوند مرا نهي کرد که به دست خود، خود را هلاک نمايم و اگر تو چنين اراده کرده‌اي من ولايتعهدي را مي‌پذيرم، به شرطي که نه کسي را سر کار بياورم و نه کسي را برکنار کنم. هيچ رسم و روشي را برهم نزنم و از دور ناظر باشم و اگر مشورتي با من شد؛ پاسخ گويم. مأمون با شنيدن اين کلمات آرام شد و نفس راحتي کشيد و شادمان خنديد و دست بر دست کوبيد. دندان‌هايش در نور چراغ پيه‌سوز درخشيد.
حالا هم مي‌توانست از علاقة مردم نسبت به امام به نفع خود استفاده کند و هم کينه‌اي را که مردم از پدرش هارون به دليل زنداني کردن و شهادت موسي بن جعفر به دل داشتند را با اين احترام ظاهري به فرزند موسي بن جعفر(ع) از دل‌ها بزدايد.
او که به خون امام تشنه بود، با اجراي نقشة شومش به هدفش نزديک‌تر شده بود.
منبع: ماهنامة زائر، ش 170، ص 11.