«مهدي موعود»
نام كتاب:
مهدي موعود، عجلاللهتعاليفرجه،
مؤلف:
علامه ملا محمد باقر مجلسيرحمةالله
ترجمه:
حسن بن محمد ولي اروميهايرحمةالله
تحقيق:
واحد تحقيقات مسجد مقدس جمكران
ناشر:
انتشارات مسجد مقدس جمكران
نوبت چاپ:
اول، (پاييز 1376، پانزدهم شعبان1418)
تيراژ: 2500
قيمت دوره: 4800
در لابهلاي مجموعه معارف ومسائل اسلامي بعضي از بخشها بهلحاظ اهميتخاصي كه دارد هموارهمورد توجه انديشمندان واقع گشته ودر نتيجه رسالات و كتابهاي زيادي باهدف تبيين و پاسخ به شبهات وپرسشها در آن زمينه به نگارش درآمده است. بدون اغراق اين قبيل ازآثار امروزه جزء بهترين و نابترينمنابعي هستند كه اهل تحقيقميتوانند با استفاده از آنها بهنيازهاي علمي و اعتقادي جامعهاسلامي مناسبترين پاسخ را ارايهدهند.
يكي از اين عرصهها معارفمربوط به امام زمان، عليهالسلام،است، كه آثار گرانقدري در اين زمينهاز علماي بزرگ اسلام اعم از شيعه وسني به جاي مانده است كه هر يك ازآنها در نوع خود بسيار ارزشمندند بااين همه بعضي از آنها از اهميتبيشتري برخوردارند.
يكي از اين آثار جلد سيزدهم ازمجموعه 25 جلدي بحارالانوار (چاپسنگي) است (6) كه در ضمن سي وشش باب به تبيين معارف امام زمان ،عجلاللهتعاليفرجه، ميپردازد ومهمترين ويژگي اين اثر آن است كهمشتمل بر هزار و سيصد روايت ازاهل بيت عصمت، عليهمالسلام،ميباشد. به عبارت ديگر مجموعهمطالب آن با استناد به سخنان پيامبراكرم، صلياللهعليه وآلهوسلم، و ائمهاطهار، عليهمالسلام، تنظيم و تدوينشده است، لذا ميتوان آن را جزء قابلاعتمادترين آثار در موضوع مزبوربه حساب آورد. از آنجا كه اين اثرمهم در اصل به زبان عربي نگارشيافته است، استفاده از آن براي اغلبافراد مشكل و يا حتي غير ممكن است.
اين امر موجب شده است كهبعضي از علما در صدد برآيند تا آن رابه فارسي ترجمه كنند از جمله آنهاكتابي است تحت عنوان «مهديموعود» كه توسط يكي از علماي قرنسيزدهم به نام ميرزا محمدحسناروميهاي ترجمه شده است. وي درمقدمه ترجمه خود در زمينه هدف وانگيزه ترجمه اين كتاب مينويسند:«اينكه مجلد ثالث عشر بحارالانوار ازمابين كتب محتويه بر اخبار و آثارائمه اطهار، عليهمالسلام، به سبباشتمالش بر مطالب مهمه عليه(صلوات الله، عليهم) منفرد ممتازاست، حتي از كثرت ملاحت دوشيزگانمضامين آن عشاق قلوب به صداشتياق به سوي آنها در مد اعناقبوده بلكه عود دلها در مجمره آرزويشاهد مقاصد آن ميسوخت و پروانهخاطرها در پاي شمع تمناي وصالعراسيش جان ميباخت ليكن به جهتغموض عبارات و عربيت كلماتشدست تمناي وامق افكار اكثر مردم بهدامن وصال عذراي وي نميرسيد و
ديده مجنون اوهامشان به مشاهدهجمال ليلاي آن فايز نميگردد... لهذا درعهد دولت.... به حسب الاشاره خلعتعربيت را از بر و دوش غواني معانيآن خلع به لغت فارس نقل نمودم بهطرزي كه تطابق مضامين ترجمه را بااصل كتاب در جميع ابواب مرعي ومنظور داشتم... اين كتاب بار اول درعهد قاجار و سپس در سال 1329 ق.در تهران به چاپ رسيد و چاپ اخيرآن به همت واحد تحقيقات مسجدمقدس جمكران در پانزدهم شعبان1418 ق. در دو جلد و 1448 صفحهانجام گرفته است.
در بخشي از مقدمه واحدتحقيقات در تبيين بخشي ازويژگيهاي اين چاپ آمده است:
در چاپ حاضر علاوه بر دقتهايلازم در امور ويراستاري و تنظيمابواب، كوشش شده است نقيصهايكه در اصل كتاب شريف بحارالانوارو نيز ترجمههاي ديگر... به نظرميرسيد برطرف شده و با تطبيق متناحاديثبا كتابهاي مصدر و ذكرنشاني دقيق هر حديث در آن كتابراه تحقيق بيشتر در منابع و مصادراصلي بحارالانوار بر پويندگانهموار گردد.
در جلد اول اين كتاب كه مشتمل برهفتصد و نود و دو صفحه استبيست و نه باب به شرح ذيل به چشمميخورد.
باب اول: ولادت با سعادت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، و احوالمادرش؛
باب دوم: بيان نامها و لقبها وكنيههاي حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه؛
باب سوم: نهي از به زبان آوردننام حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه؛
باب چهارم: صفات حضرتمهدي ، عجلاللهتعاليفرجه، وعلامات و نسب او؛
باب پنجم: آياتي كه به قيامحضرت قائم ، عجلاللهتعاليفرجه،تاويل شده است؛
باب ششم: نصوصي كه ازخداوند و اباي كرام حضرت قائم ،عجلاللهتعاليفرجه، در خصوص آنحضرت وارد شده است؛ لازم به تذكراست كه مجموعه مطالب اين باب دربيست و پنجبخش تنظيم و ارائه شدهاست.
باب هفتم: اخباري كه ازاميرالمؤمنين، عليهالسلام،درخصوص قائم، عليهالسلام، واردشده است؛
باب هشتم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از امام حسن وامام حسين، عليهماالسلام، وارد شدهاست؛
باب نهم: اخباري كه درخصوصحضرت مهدي ، عجلاللهتعاليفرجه،از علي بن الحسين، عليهالسلام، واردشده است؛
باب دهم: اخباري كه درخصوصحضرت مهدي ، عجلاللهتعاليفرجه،از امام باقر، عليهالسلام، وارد شدهاست؛
باب يازدهم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از امام صادق،عليهالسلام، وارد شده است؛
باب دوازدهم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از امام كاظم،عليهالسلام، وارد شده است؛
باب سيزدهم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از امام رضا،عليهالسلام، وارد شده است؛
باب چهاردهم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از اماممحمدتقي، عليهالسلام، وارد شدهاست؛
باب پانزدهم: اخباري كهدرخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، از امام هادي وامام عسكري، عليهماالسلام، واردشده است.
باب شانزدهم: اخباري كه از اهلكهانت درخصوص حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، وارد گرديدهاست؛
باب هفدهم: ادلهاي كه شيخطوسي، رضواناللهتعاليعليه، دراثبات غيبت آن حضرت در كتابغيبت ذكر نموده؛
باب هيجدهم: اخباري ك دلالتدارد بر وجود سنن و شيوه انبياء درحضرت مهدي، عجلاللهتعاليفرجه،و استدلال بر غيبت او؛
باب نوزدهم: اخبار معمرين برايرفع استبعاد مخالفين طول غيبتقائم، عليهالسلام؛
باب بيستم: معجزاتي كه ازحضرت مهدي، عليهالسلام، ظاهرگرديده و بعضي از احوال او وسفرايش؛
باب بيست و يكم: احوال سفراييكه در زمان غيبت صغري بينشيعيان و حضرت قائم، عليهالسلام،واسطه بودند؛
باب بيست و دوم: احوال كسانيكه به دروغ ادعاي سفارت حضرتمهدي، عجلاللهتعاليفرجه، رانمودند؛
باب بيست و سوم: ذكر احوالكساني كه حضرت مهدي ،عجلاللهتعاليفرجه، را ديدهاند؛
باب بيست و چهارم: خبر سعدبنعبدالله و ديدن او حضرت قائم،عليهالسلام، را و پرسيدن مسائل خودرا از آن حضرت؛
باب بيست و پنجم: بيان علتغيبتحضرت مهدي و كيفيتبهرهمند شدن مردم از او در زمانغيبت آن حضرت؛
باب بيست و ششم: بيان امتحانشيعه در ايام غيبت و نهي از تعيينوقت ظهور وقوع بداء و درخصوصوقت آن؛
باب بيست و هفتم: بيان فضيلت وثواب انتظار فرج و مدح شيعيان درزمان غيبت و آنچه كه انجام آنها دراين زمان سزاوار است؛
باب بيست و هشتم: بيان كسانيكه در غيبت كبري ادعاي ديدن آنحضرت را كردهاند و اينكه آنحضرت به بيان خلايق ميآيد وايشان را ميبينند؛
باب نادر: در احوال كساني كه آنحضرت را در ايام غيبت كبري نزديكبه زمان ما ديدهاند؛
در پايان هم فهرست آيات به طورتفصيلي ارايه شده است.
در جلد دوم كه مشتمل بر ششصدو پنج صفحه است تعدادهفتباب بهشرح زير آمده است:
باب بيست و نهم: علامات ظهورحضرت مهدي، عليهالسلام، خروجسفياني و دجال...
باب سي ام: بيان ظهور حضرتمهدي ، عجلاللهتعاليفرجه، و آنچهبر خروج او دلالت ميكند و...؛
باب سي و يكم: بيان سيرت وكيفيت رفتار و اخلاق و عدد اصحابحضرت مهدي، عجلاللهتعاليفرجه؛
باب سي و دوم: بيان چيزهايي كهبنا بر روايت مفضل بن عمر در ايامظهور آن حضرت شدني است؛
باب سي و سه: در بيان رجعتائمه اطهار، عليهمالسلام؛
باب سي و چهارم: ذكر خلفايحضرت مهدي، عليهالسلام، و اولاداو و احوالي كه بعد از آن حضرتواقع ميشود؛
باب سي و پنجم: توقيعاتي كه ازطرف آن حضرت صادر شده است.
آخرين صفحات اين جلد هم بهفهرست آيات اختصاص دارد.
پينوشتها:
پانویس‌های این مقاله
- ۱
1. اين مجلد از بحارالانوار در چاپهاي جديدشامل جلدهاي 51 و 52 و 53 از مجموعه110 جلدي ميباشد.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۲
2. مهدي موعود، ص19 - 20.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۳
3. همان، ص18.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑