سرچشمة خباثت و دشمنی

سیّد حمید بحق

جریان وهّابیت جریانی دست ساختة «انگلستان» در دل کشورهای اسلامی است، که این روزها آتش تمام فتنه‌ها و خون‌ریزی‌های جهان اسلام را از جهنّم فکری و اعتقادی پیروانش درمی‌آید. در نوشتار حاضر، نگاهی بسیار گذرا و اجمالی به زندگی‌نامة ابن‌تیمیه خواهیم انداخت.

ولادت و نسب ابن‌تیمیه

وی دوشنبه 10 ربیع‌الأوّل سال 661 ه‍ .ق. در شهر «حرّان» (ترکیة امروزی) به دنیا آمد.

شهر حرّان در زمان ابن‌تیمیه مرکز صابئه و بت‌پرستان و فلاسفه بود. ابن‌تیمیه در خانواده‌ای که یک قرن پرچمدار جریان حنبلی این شهر بود، به دنیا آمد و رشد یافت.

نکتة قابل توجّه اینکه عرب بودن ابن‌تیمیه از حیث تاریخی قابل اثبات نیست و شواهد و قرائن قابل توجّهی وجود دارد که به استناد آن می‌توان احتمال صابئی و در نتیجه، اصالتاً یهودی بودن او را قبول کرد. به عبارت دیگر او را هم می‌توان از آنوسی‌ها و یهودیان تغییر دین داده برای ضربه زدن به اسلام دانست.

ابن‌تیمیه به سبب كثرت و تنوّع فعّاليت‌ها و شيوة رفتار خاصّش در امور سياسي و برخورد سختگيرانه با پيروان مذاهب اسلامي، شخصيّتي چالش‌برانگيز به شمار رفته و دو جبهة كاملاً متفاوت پديد آورده است؛ از یک‌سو، از طرفداري سرسختانة كساني مانند ابن‌كثير دمشقي، ابن‌قيّم جوزيه و وهّابيان در دورة معاصر مخالفانی سرسخت از علماي مسلّم مذاهب اسلامي با او به مقابله پرداخته‌اند. افزون بر اين، آراي او دربارة زيارت قبور و تبرّك و توسّل و شفاعت، مبناي نگرش وهّابيان در ادارة امور حرمين قرار گرفته است. هرچند آراي تندروانة ابن‌تيميه دربارة موضوعات پيش‌گفته و نيز نگرش تعصّب‌آميزش به مذاهب اسلامي، نقش يك مؤسّس را در جريان سلفي به وي داده است، پيش از وي نيز شخصيّت‌هايي چون عزّبن عبدالسّلام و محمّد بربهاري (متوفّای 329ه‍ .ق.) و برخي حنبليان تندرو، چنين ديدگاه‌هايي داشته‌اند.

سلفی‌ها وي را با القابي چون مفسّر، رجالي، حافظ، مفتي، اديب و لغت‌شناس و آگاه از كلام، ملل و نحل، تاريخ و اصول در كنار اوصافي چون زاهد و شجاع ستوده‌اند. وي تندخو بوده و در برابر مخالفان خود پرخاش مي‌كرد. از قريحة شعر و حافظة قوي برخوردار بود. محمّدبن خضر (م.622ق.) جدّ اعلاي وي از دانشمندان حنبلي مذهب و نخستين فرد ملقّب به ابن‌تیمیه بود كه سبط ابن‌جوزي (م.654ق.) او را فردي انحصارطلب خوانده است كه در آن خطّه، مجال فعّاليت به هيچ دانشوري نمي‌داد.

از جمله اتّفاقات مهمّ آن مقطع تاریخ جهان اسلام حملة هماهنگ شدة مغول از شرق و صلیبیّون از غرب بود. این جنگ‌های ویران کننده و

خانمان برافکن تحت فرماندهی پنهان جریان یهود قرار بود، همانند دو لبة یک قیچی، اسلام و جهان اسلام را از صحنة گیتی محو کند که به لطف الهی در تحقّق این امر موفّق نشدند.

در سال 667 ه‍ .ق. وقتي كه ابن‌تیمیه به سنّ شش سالگي رسيد، مغولان‌ شهر حرّان را ويران كردند و پدر او عبدالحليم به اتّفاق همة افراد خانواده‌اش به «دمشق» رفت و در آنجا اقامت گزيد. در اينجا بود كه‌ ابن‌تیمیه از پدر خويش كه خود استاد بزرگي در مذهب حنبلي بود، تعليم و تربيت بسياري فراگرفت.

ابن‌کثیر می‌نویسد:

به سال 667 ه‍ .ق. ابن‌تیمیة شش ساله، مردم حرّان از جمله پدر او، که از علمای بزرگ شهر بود، از ترس حملة مغول، شهر را ترک کردند و شهاب‌الدّین عبدالحلیم، پدر ابن‌تیمیه، به همراه خانواده، روانة دمشق شد.

آغاز تدریس و سخنرانی

شهاب‌الدّین (پدر ابن‌تيميه) در شهر دمشق رئیس «دارالحدیث السکریه» و در مسجد جامع این شهر، صاحب کرسی شد و روزهای جمعه در آنجا سخنرانی می‌کرد.

در سال 682 ه‍ .ق. با مرگ پدر، ابن‌تیمیه 19ساله در دارالحدیث السکریه به تدریس پرداخت و سال بعد در «جامع اموی دمشق» پس از نماز برای اوّلین بار، به طور رسمی به منبر رفت و از 17 شعبان همین سال بعد از وفات زین‌الدّین ابن المنجّا به جای او که شیخ الحنابله بود، متصدّی تدریس مدرسه «الحنبلیة» دمشق شد.

این‌تیمیه شخصی عصبی، تندخو و پرخاشگر بود و شاگردانش را هم به این وصف می‌شناختند. او شخصيّتي واقع‌بين نداشت و برای مسائلي که مسلمانان در آن دوران سخت بدان توجّه داشتند و براي آنها حسّاس بود، اهمّيتي قائل نمي‌شد؛ زيرا در دوراني که مسلمانان بيش از هر چيز ديگر نياز شديد به وحدت داشتند، وي با افشاندن بذر فتنه و درگيري، اوضاع مردم را هر از چندگاهي متشنّج می‌کرد و بخش وسيعي از توان حکومت و قضاوت را که مي‌بايست صرف دفاع در برابر کفّار شود، به خود مشغول می‌کرد و با تشويق افکار و نشر عقايد باطل، آنها را هدر مي‌داد.

سرآغازهجوم به فرق مختلف اسلامی

یکی از روزهای سال698 ه‍ .ق. بین نماز ظهر و عصر، سوالاتی از او می‌شود و او در پاسخ سؤالات کتاب «العقیدة الحمویه الکبری» را می‌نویسد و ضمن آن، با جمله‌ای به عقاید اشعریون حمله کرده و در نتیجه، جنجال بزرگی به پا می‌کند. ابن‌تیمیه را به دادگاه احضار می‌کنند و او در دادگاه حاضر نمی‌شود.

ابن‌تیمیه در سنّ 42 سالگی «فصوص‌الحکم» محیّ‌الدّین ابن‌عربی را مطالعه کرد و بعد از آن به لعن و سبّ محیّ‌الدّین و پیروان او پرداخت و کتابی به نام «النّصوص علی الفصوص» در ردّ آن نوشت. سپس در نامه‌ای به شیخ کریم‌الدّین، شیخ «خانقاه سعیدالسّعداء» در «قاهره» از پیروان ابن‌عربی به عقاید محیّ‌الدّین، صدرالدّین قونوی و عفیف تلمسانی و ابن‌سبعین سخت تاخته و آنان را کافر خواند.

اوّلین تخریب آثار اسلامی

ابن‌تیمیه سال 704 ه‍ .ق. به مسجد «نارنج» (یا مسجد «تاریخ») در جوار مصلّای شهر دمشق رفت و سنگی را که می‌گفتند اثر پای حضرت رسول(ص) بر آن است و مردم به آن تبرّک می‌جستند، شکست و گفت: تبرّک و بوسیدن آن جایز نیست.

مشارکت و تشویق به شیعه‌کشی

ابن‌تیمیه به سال 704 ه‍ .ق. در قتل ‌عامّ شيعيان «كسروان»، در امتداد اقدام‌هاي سركوبگرانة ايّوبيان و مماليك براي قتل‌عامّ شيعيان و راندن آنان از «مصر» و «شام» و سپس «مدينه» و «لبنان»، نقشي مهم داشت. به گزارش ابن‌فضل‌الله عمري (م.749ه‍ .ق.) گاه خود نيز در جنگ شركت مي‌جست و گاه جنگجويان را بدين كار تشويق مي‌كرد و گاهي براي تدارك نيرو به نزد مهنّابن عيسي (م.735ه‍ .ق.) از امراي قبايل ايلاتي شام مي‌رفت و با تعابير خشم‌آلود آنان را به لشكركشي وامي‌داشت. به گفتة ابن‌كثير (م.748ه‍ .ق.) او براي توجيه كشتارهايش، شيعيان را كافر و گمراه می‌ناميد. دامنة اين كشتار تا قتل عامّ علويان شمال لبنان، «قنيطره»، «عاقوره»، «بترون» و «عكا» نيز ادامه يافت. در پي اين تاراج، كساني كه جان به در بردند، به مناطق ديگر كوچ كردند.

زندانی شدن‌های مکرّر

در رجب این سال، دربارة «العقیدة الواسطیه» (یکی دیگر از کتب ابن‌تیمیه) بحث و مناقشه پیش آمد و کار چنان بالا گرفت که نایب السّلطنه فرمان داد کسی دربارة عقاید سخن نگوید. بعد از آن ابن‌تیمیه را برای محاکمه به مصر احضار کردند و در قلعة «جبل قاهره» مجلس محاکمه برپا شد، قاضی او را به دلیل پاسخ ندادن، به زندان محکوم کرد و او را در «حارة الدیلم» زندانی کردند. هر ۴ قاضی‌ مذاهب چهارگانة مصر نیز به‌ حبس او فتوا دادند. وی در سال‌های بعد حتّی با وساطت نایب السّلطنه حاضر به خروج از از زندان نشد.

هرچند در ربیع‌الاوّل سال 706 ه‍ .ق. امیرحسام الدّین مهنا بن ملک عیسی به زندان رفت و او را سوگند داد تا با او از زندان بیرون بیاید و او از زندان خارج شد؛ امّا در شوال همین سال بزرگان صوفیه به سبب حملات ابن‌تیمیه به ابن عربی از او شکایت کردند و او را در زندان قضات زندانی کردند.

نویسندة پرکار سلفی‌سازی

ابن‌تیمیه نويسنده‌اي‌ پر كار بود. هيچ كس نتوانسته است تعداد قطعي‌ كتاب‌هاي او را به‌ دست آورد. او كتاب‌ها، فتاوي‌، مكاتبات و يادداشت‌هاي‌ بي‌شماري‌ باقي‌ گذاشت‌ و اغلب‌ آنها را زماني تصنيف كرد كه‌ زندانی بود. ذَهَبي‌ شمارة‌‌ تأليفات ابن‌تیمیه را به‌ طور تقريبی‌

پانصد مورد مي‌داند.

لجبازی با سلطان و زندانی شدن مجدّد

ابن‌تیمیه پس از طی شدن مدّت محکومیت خود، در سال709 ه‍ .ق. به «اسکندریه» رفت و بعد از 8 ماه اقامت دوباره به قاهره برگشت و چهارسال بعد وقتی خبر رسید که اولجایتو ايلخان مغول قصد حمله به بلاد شام را دارد، با سطان رهسپار دمشق شد. بعد از مدّتی وقتی از او خواستند در مسئلة حلف به طلاق فتوی ندهد و سطان ملک ناصر نیز در نامه‌ای به او حکم کرد که فتوی ندهد؛ امّا ابن‌تیمیه فتوی داد و از همین‌رو در سال 720ه‍ .ق. به خاطر لجبازی با سلطان، توبیخ و او را در «قلعة دمشق» زندانی کردند. در عاشورای 721 ه‍ .ق. با فرمان سلطان آزاد شد.

ابن‌تیمیه سال 726 ه‍ .ق. بار دیگر در «قلعة دمشق» زندانی شد و ماجرا از این قرار بود که ابن‌قیّم جوزیه، شاگردش، در شهر «قدس» شفاعت و توسّل به انبیا را به فتوای ابن‌تیمیه جایز نشمرد و بلوایی به پاکرده بود. ابن‌قيّم جوزي تنها کسي است که به ترويج افکار و اوهام استادش این‌تیمیه پرداخت.

دو سال بعد کتاب و کاغذ و قلم را در زندان به این سبب از او گرفتند که ابن الاخنایی، قاضی القضات مالکی قاهره، کتابی در مسئلة زیارت نوشته بود و ابن‌تیمیه در زندان ردّی بر آن نوشت و او را جاهل خواند.

مرگ در زندان

ابن‌تیمیه در شب دوشنبه 20 ذی‌قعدة همان سال در زندان قلعة دمشق مُرد و ابن کثیر از شاگردانش بر جنازه‌اش حاضر شد.

دیدگاه علمای اهل سنّت دربارة ابن‌تیمیه

اهل سنّت که در طول قرون متمادی برادرانه با شیعیان در مناطق مختلف دنیا زیسته‌اند، از ابن‌تیمیه و پیروانش، به مانند شیعیان دل خونی دارند و اساساً آنان را مسلمان نمی‌دانند، چه رسد به آنکه بخواهند دامن اهل سنّت را به نسبت دادن او به اهل سنّت لوث کنند:

1. محمّدبن محمّد بخاري

وی به عنوان يک عالم حنفي مذهب، (م. 841ه‍ .ق.) فرياد مي‌زند که هر کس به این‌تیمیه شيخ الإسلام بگويد، کافر است.

2. ابن‌حجر عسقلاني

ابن‌حجر عسقلاني درکتاب «الدرر الکامنه» مي‌نويسد که قضات اهل سنّت در زمان این‌تیمیه اعلام کردند:

هر كس معتقد به عقايد «ابن تيميّه» باشد، خون و مالش حلال است.

در ادامة مطالب، به دیدگاه‌های ابن حجر عسقلاني دربارة زنديق و ملحد و بي‌دين و منافق دانستن ابن‌تیمیه خواهیم پرداخت.

3. ابن‌حجر مکّي

وی در کتابي، که حتّي بر عليه شيعه نوشته است، وقتي به این‌تیمیه مي‌رسد، مي‌گويد:

ابن‌تيميّة کسی است که خدا او را خوار و گمراه و كور و كر كرده است و پيشوايان اهل سنّت و معاصرين وی از شافعي‌ها و مالكي‌ها و حنفي‌ها، بر فساد افكار واقوال او تصريح دارند.

4. شیخ یوسف نبهانی

وی در کتاب «الشواهد الحق فی الاستغاثة بسیّد الخلق» در معرفی ابن‌تیمیه و نظر علمای بزرگ اهل سنّت دربارة ابن‌تیمیه می‌گوید:

همچون خورشید در وسط آسمان، روشن و مسلّم است که علمای مذاهب چهارگانه بر ردّ بدعت‌های ابن‌تیمیه به توافق رسیده‌اند و برخی از آنها صحّت مطالب نقل شده به وسیلة او را مورد اشکال قرار داده‌اند؛ همان‌گونه که صحّت عقل او را نیز مورد تردید دانسته‌اند. صرف نظر از توبیخ شدید ایشان در مورد اشتباه آشکار او در مسائلی که در آنها به مخالفت با دین و اجماع مسلمین پرداخته است؛ خصوصاً مطالبی که دربارة سرور پیامبران گفته است.

همان‌گونه که گذشت، در زمرة کسانی که صحّت مطالب نقل شده از او را مخدوش دانسته‌اند، از میان حنفیان، شهاب الدّین خفاجی در «شرح الشّفاء» واز میان مالکیان، امام زرقانی در کتاب «شرح المواهب» واز میان شافعیان، امام سبکی است، آن‌گونه که در کتاب او، با نام «شفاء السّقام» یاد شده است. او در این کتاب، همراه با توضیح خطای (ابن‌تیمیه) در اندیشه‌هایش، روشن ساخته است که احکام شرعی‌ای که او برای اثبات بدعت خود نقل می‌کند وآنها را به دانشمندانی از مذاهب چهارگانه نسبت می‌دهد، صحیح نیست و آن دانشمندان چنین نگفته‌اند.

ابن‌تیمیه و دشمنی‌های مکرّر با اهل بیت(ع)

يكي از خصلت‌هاي بارز این‌تیمیه، مخالفت و دشمني جدّی با اهل بيت پيامبر(ص) و به ويژه با اميرالمؤمنين(ع) است. وي در موارد بسياري به اميرالمؤمنين، حضرت زهرا(س) و ساير اهل بيت(ع) توهین كرده که برخی از آنها را با هم مرور می‌کنیم:

پایین آوردن مقام پيامبر اکرم(ص)

ابن‌تیمیه در عادی جلوه دادن مقامات پيامبران و اوليای الهی تلاش می‌کرد و مدّعی بود آنان پس از مرگ، كوچكترين تفاوتی با افراد عادی ندارند. او در اين راستا، مسائلی را در تعارض با دیدگاه علمای جهان اسلام می‏گويد:

1. سفر برای زيارت پيامبر حرام است؛

2. كيفيت زيارت پيامبر، از كيفيت زيارت اهل قبور تجاوز نمی‏كند؛

3. هر نوع پناه و سايبان بر قبور حرام می‏باشد؛

4. پس از درگذشت پيامبر، هرگونه توسّل به آن حضرت بدعت و شرك است؛

5. سوگند به پيامبر و قرآن، يا سوگند دادن خدا به آنها شرك می‏باشد؛

6. برگزاری مراسم جشن و شادی در تولّد پيامبر، بدعت‏به شمار می‏رود.

دشمنی با فضائل اهل بیت(ع)

ابن‌تیمیه فضائل اهل بیت(ع) را چنین انکار می‌کرد که:

شيعيان گفته‌اند امامت درست نمي‌باشد؛ مگر در فرزندان علي و يهود گفته‌اند پادشاهي درست نمي‌باشد؛ مگر در ذرّية داوود.

و با این تعبیر، شیعیان را مانند یا پیرو یهودیان می‌خواند. وی در کتاب «منهاج السّنه» خود روایات متعدّد و معتبر و مسلّمی را که در تمجید اهل بیت(ع)، حتّی در منابع اهل سنّت آمده، رد کرده و آنان را ساختة دروغ‌پردازان می‌خواند.

افراط در دشمنی با امیرالمؤمنین(ع) و تعظیم ابن‌ملجم!!

ابن حجر عسقلاني، بزرگترين عالم اهل سنّت در علم حديث و رجال در كتاب معروف «لسان الميزان»، كه از معتبرترين كتاب‌هاي رجالي اهل سنّت است، مي‌نويسد:

ابن تيميّه، در پاسخ به رافضی(علاّمه حلّی) به قدری زياده‌روی كرده كه منجرّ به تنقيص(پایین آوردن) مقام علیّ‌بن ابی‌طالب(ع) گرديده است.

همو در «الدرر الكامنة في أعيان المائة الثامنة»، ج1، ص155 می‌نویسد:

ابن‌تیمیه دربارة نوشتة علی (نستجير باللّه) در 17 مورد دچار اشتباه شده و با نصّ قرآن مخالفت نموده است.

ابن حجر سنّی سپس دربارة دیدگاه علمای جهان اسلام دراثبات کفر ابن‌تیمیه ادامه می‌دهد:

و بعضی به سبب مخالفت او با توسّل و استغاثه به رسول اكرم(ص)، كه خود تنقيص مقام نبوّت، و مخالفت با عظمت حضرت، به حساب می‌آيد، وی را زنديق و بي‌دين می‌دانند.

و بعضی به خاطر سخنان زشتی كه دربارة اميرمؤمنان(ع) بيان داشته وی را منافق دانسته‌اند.

چون وی گفته است: علیّ‌بن أبي‌طالب بارها برای به دست آوردن خلافت تلاش كرد؛ ولی كسی او را ياری نكرد. جنگ‌های او برای ديانت‌خواهی نبود؛ بلكه برای رياست طلبی بود. اسلام ابوبكر، از اسلام علی كه در دوران طفوليت صورت گرفته با ارزش‌تر است و همچنين خواستگاری علی از دختر أبوجهل نقص بزرگی برای وی بود.

تمامی اين سخنان ابن‌تيميّه نشانة نفاق او است؛ چون پيامبر گرامی(ص) به علی(ع) فرموده است: جز منافق كسی تو را دشمن نمی‌دارد.

گستاخی ابن‌تیمیه دربارة امیرالمؤمنین(ع) تا آنجا پیش می‌رود که می‌نویسد:

راه و روش اهل سنّت راه درست و مستقيم در اين باب است (اکثر فرقه‌ها نظر ايشان را قبول دارند)؛ امّا شما (شيعه) پس با هم تناقض داريد و دليل آن اين است که خوارج و غير ايشان از کساني که علي را کافر مي‌دانند يا فاسق مي‌دانند يا معتزلي‌ها و مرواني‌ها که در عدالت او شک مي‌کنند و غير ايشان، اگر به شما بگويند که دليل بر ايمان علي و امام بودن او و عدالت او چيست، دليلي نخواهيد داشت.

وی در «منهاج السّنه» با زیرپاگذاشتن منابع تاریخی، حدیثی و تفسیری اهل سنّت، هتّاکی‌های خود را چنین ادامه می‌دهد:

و خداوند متعال در مورد علي نازل کرده است که: «اي کساني‌که ايمان آورده‌ايد، در حال مستي به نماز نزديک نشويد، تا زماني که بدانيد چه مي‌گوييد»؛ زيرا هنگامي که نماز خواند، در نماز خود اشتباه كرد!

وی ابوبکر را معلّم امیرالمؤمنین(ع) می‌خواند و در جایی دیگر نوشت:

و امّا کلام رسول خدا (که فرموده‌اند): علي قاضي‌ترين شما است و قضاوت لازمه‌اش علم و دين است؛ پس اين حديث درست نيست و سند ندارد و نمي‌توان به آن استدلال کرد.

و در تمجید قاتل امیرالمؤمنین(ع) می‌نویسد:

علیّ‌بن ابی‌طالب را يكی از خوارج به نام عبدالرّحمن‌بن ملجم، در حالی‌كه از عابدترين انسان‌ها و دارای مقام علمی بود، به قتل رساند.

هتّاکی‌های ابن‌تیمیه در «منهاج السّنه» به امیرالمؤمنین(ع) از حدّ و شماره بیرون است:

و علي جنگيد تا از او اطاعت کنند و بتواند در جان و مال مردم تصرّف کند؛ پس چگونه اين را جنگ براي دين قرار مي‌دهيد؟ و ابوبکر با کساني جنگيد که از اسلام مرتد شده بودند و نيز با کساني‌که آنچه را خدا واجب کرده بود، ترک کرده بودند؛ تا فقط خدا و رسولش اطاعت شوند و اين جنگ (جنگ‌هاي امام علي) براي دين نيست.

توهین به حضرت زهرا(س)

وی دربارة حضرت زهرا(س) که «آیة تطهیر» درباره‌اش نازل شده بود و خداوند ایشان را از هر ناپاکی مبرّا و مطهّر خوانده بود، در نهایت گستاخی می‌نویسد:

در او (نستجير بالله) شعبه‌ای از نفاق وجود داشت.

و نیز می‌نویسد:

امّا اينكه وي (علّامه حلّي) گفته است: تمامي محدّثان نقل كرده‌اند كه پيامبر اکرم(ص) فرمود: اي فاطمه! خداوند عزّ و جلّ برای خشم فاطمه غضب می‏كند و به رضايتش خشنود می‏گردد، دروغ است و از پيامبر اسلام (ص) نقل نكرده‌اند و نمي‌شناسم كتابي از كتاب‌هاي معروف حديثي كه آن را آورده باشد. سند معروفي از پيامبر ندارد، نه سند صحيح و نه سند حسن.

و این در حالي است كه عدّة بسياري از علماي اهل سنّت اين روايت را با سند صحيح نقل كرده‌اند.

توهین به سیّدالشّهدا(ع) و تمجید از یزید!!

وی هتّاکی به اهل بیت(ع) را با (نسجیربالله) فسادانگیز خواندن قیام امام حسین(ع) چنین ادامه می‌دهد:

و در قيام (حسين)، نه مصلحت دين بود و نه مصلحت دنيا؛ بلکه اين ظالمين سرکش بر ضدّ نوة رسول خدا قدرت پيدا کردند تا اينکه او را مظلوم و شهيد کردند؛ و در قيام او و کشته شدن او آن‌قدر فساد بود که اگر در شهر خود نشسته بود، آن‌قدر فساد نمي شد!!! پس آن چيزي که او قصد آن را داشت، از به دست آوردن نيکي و دفع بدي، اصلاً حاصل نگشت؛ بلکه بدي به سبب قيام او زياد شد و خير کم گرديد و اين سبب شرّ بزرگي شد و کشته شدن حسين سبب فتنه‌هاي بسيار گشت؛ همان‌طور که کشته شدن عثمان سبب فتنه‌هاي بسيار گشت.

و مدّعی بخشیده شدن گناه یزید می‌شود که:

از کجا معلوم که يزيد يا غير او از ظالمان، از اين کارش توبه نکرده

باشند يا کار نيکي نداشته است که اين ظلم‌هاي او را از بين ببرد و مصيبت‌هايي نديده است که کفّارة آن ظلم‌ها شود؟

وی تاریخ را چنین از نو می‌سازد:

يزید دستور کشتن حسين را نداده است و راضي به آن نبوده است؛ بلکه از کشته شدن او اظهار درد نمود و سر حسين به سوي او حمل نگرديد؛ بلکه به سوي ابن‌زياد حمل شد.

شیعه‌ستیزی ابن‌تیمیه منشأ شیعه‌ستیزی وهّابیان

وي ‌نسبت به شيعه، تعصّب خاصّي از خود نشان‌ داده‌ و عناد آشتي‌ناپذيري را نسبت به‌مذهب تشيّع و اعتقادات‌ شيعه‌ ابراز كرده‌ است.

وي‌ شیعه را خشبيه می خواند و دليل‌ اين نام‌گذاري را اين‌گونه عنوان مي‌کرد:

شيعيان‌ را به‌ اين دليل خشبيه مي‌نامند كه‌ آنان‌ معتقدند ما با شمشير جهادنمي‌كنيم‌، جز اينكه‌ در ركاب‌ امام‌ معصوم باشيم‌.

ابن تيمیه‌، شيعه‌ را غالي‌ و نيز دروغ‌گويان‌ معروف مي‌خواند.

او شيعه‌ را به‌ نقل روايت از ابي‌مخنّف لوط و سيروي از او متّهم‌ مي‌كرد. او شيعه‌ را، كه‌ معتقد به‌ امامت ائمّة اهل بيت(ع) هستند، از پيروان‌ يهود ناميده‌، مي‌گفت: اعتقاد به‌امامت‌ اهل بيت از انديشه‌هاي‌ يهود است‌.

ابن‌تیمیه‌، به‌ علماي صاحب فضيلت و دانشمند شيعه‌ اهانت‌هاي فراواني كرده وآنان را ترويج‌كنندگان آيين يهود شمرده است‌. او اعتقاد به‌ عصمت‌ اهل بيت(ع) را كفرمي‌شمرد.

منابع: