پروژة آخرالزّمانی احیای بنی‌امیّه

محسن قنبریان

در روایات آخرالزّمان و نشانه‌های ظهور گاه مطالبی دیده می‌شود که پذیرش آنها سخت‌تر از دیگر مطالب به نظر می‌رسد؛ از جملة این مطالب می‌توان به وجود و اقدامات بنی‌امیّه در آستانة ظهور امام زمان(عج) اشاره کرد. در حالی‌که از مسلّمات تاریخ اسلام این است که بنی‌امیّه در قرن دوم هجری به دست عبّاسیان منقرض شدند و به تصریح «سورة کوثر» آنان ابتر بودند و نسلشان نیز ادامه نیافت، این روزها در کشورهای مختلف، اخباری به گوش می‌رسد که حاکی از تلاش عدّه‌ای برای احیای این سلسلة منحوس است. در نوشتار حاضر، ابتدا گذری بر روایات بنی‌امیّه در آخرالزّمان کرده، سپس اخبار و مطالب یاد شده را مرور خواهیم کرد.

مقدّمه: پیشگویی روایات دربارة حیات مجدّد بنی‌امیّه در آخرالزّمان

با نگاهی گذرا به منابع مهدوی و نشانه‌های ظهور، می‌توان این مجموعه از عبارات و روایات را مشاهده کرد. برای تسهیل و تسریع در گردآوری مطالب، به کتاب ارزشمند و محقّقانة «مهدی مننتظر(ع)» نوشتة مرحوم آیت الله محمّد جواد خراسانی مراجعه کرده و در صفحات مختلف آن به این موارد برخورد کردیم:

1. ضمن بیان اقدامات سفیانی، ص218:

«و امّا لشكری كه به سوی «مكّه» و «مدينه» فرستد، دوازده هزار از سواران متوجّه مكّه شوند، امير ايشان مردی است از بنی اميّه كه او را خزيمة گويند، چشم چپ او مطموس است (خشكيده و چسبيده به هم يا كور و نابيناست). بر چشم او طفرة غليظی است (يك پلك او به بالا جسته يا تخم چشمش بيرون جسته). مردان را مثله می‏كند، گوش و بينی و دست می‏برد. رايت او به هرجا حمله كند، برنمی‏گردد. می‏آيد تا وارد مدينه شود (حذيفه گفت: سه روز و سه شب غارت كنند). در خانه‏ای كه او را خانة ابوالحسن اموی گويند، اميرشان نازل شود. پس عدّه‏ای از زنان و مردان (آل محمّد) را در آن خانه حبس كند.»

2. ضمن بیان نشانة توقّف خورشيد از وقت زوال تا عصر و ظاهر شدن صورت و سينة مردی در برابر چشمة خورشيد ذیل «آیة 4سورة شعراء»:

«إِنْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَيْهِمْ مِنَ السَّماءِ آيَةً فَظَلَّتْ أَعْناقُهُمْ لَها خاضِعِينَ» ص236: در حديث ديگری نيز در ذیل همان آيه فرمود: «گردن‏های بنی اميّه خاضع خواهد شد برای او.»

3. ضمن بیان اقدامات امام زمان(عج) پس از ظهور، صص 286-287:

«چون خبر منتشر شود، جمعی از بنی‌امیّه كه در «شام» بودند، پيش از ورود آن حضرت فرار كنند و به «روم» پناهنده شوند. پس آن حضرت به شام آيد و شام را متصرّف‏ شود.»

4. در ادامة همان مطلب و ذیل عنوان «جنگ با روم و استرداد بنی‌امیّه»‏ از جمله اقدامات و جنگ‌های امام(عج) بعد از ظهور، ص287 آمده است:

«پس از خاتمة جنگ با سفيانی، آن حضرت سه لوا ترتيب دهد: يكی را به «قسطنطنيه» فرستد و ديگری را به «چين» و ديگری به «كوه‏های ديلم» و هرسه را فتح كند. پس اوّلين لوا به طرف روم حركت كند، هم

برای فتح آن و هم برای استرداد بنی‌امیّه. چون بنی‌امیّه به روم فرار كنند، از سلطان روم درخواست كنند كه ايشان را اجازة دخول دهد و از ايشان حمايت كند. سلطان روم بگويد: به شما راه نمی‏دهم تا اينكه در دين من داخل شويد و نصرانيّت اختيار كنيد، به ما زن بدهيد و از ما زن بگيريد و گوشت خوك بخوريد و شراب بنوشيد و صليب در گردن كنيد و زنّار ببنديد. پس شروط را قبول كنند و به ايشان اجازة ورود دهد و چون آن حضرت لشكری به روم فرستد، برای استرداد ايشان، بگويند: اهل ملّت ما را به ما تسليم كنيد! آنان در جواب بگويند: به خدا كه چنين كاری نخواهيم كرد! اينان جماعتی هستند كه در دين ما رغبت كرده و از دين شما بی‏ميل گشته‏اند. پس آن لشكر بگويند: به خدا اگر مأمور به قتال شما شويم، با شما می‏جنگيم.

5. در صفحة 288 ذیل «آیة 12و 13 سورة انبیاء»:

«فَلَمَّا أَحَسُّوا بَأْسَنا إِذا هُمْ مِنْها يَرْكُضُونَ، لا تَرْكُضُوا وَ ارْجِعُوا إِلی‏ ما أُتْرِفْتُمْ فِيهِ وَ مَساكِنِكُمْ لَعَلَّكُمْ تُسْئَلُونَ، قالُوا يا وَيْلَنا إِنَّا كُنَّا ظالِمِينَ، فَما زالَتْ تِلْكَ دَعْواهُمْ حَتَّی جَعَلْناهُمْ حَصِيداً خامِدِينَ؛

پس چون عذاب ما را احساس كردند، به ناگاه از آن می‏گريختند. [هان‏] مگريزيد و به سوی آنچه در آن متنعّم بوديد و [به سوی‏] سراهايتان بازگرديد، باشد كه شما مورد پرسش قرار گيريد.»

در روایتی از امام محمّد باقر(ع) آمده است که فرمودند: «تأويل اين آيه (يعنی مصداق) از هنگامی كه نازل شده است، هنوز نيامده و چون قائم ما قيام كند تأويل او دربارة بنی‌اميّه تحقّق پيدا خواهد كرد كه ايشان از ترس قائم(ع) به روم فرار كنند. پس ايشان را مطالبه كنند، سپس با شمشير، ايشان را چون دروشده خاموش سازند...»

6. در ادامة همین مطلب (ص289) به نقل از اميرالمؤمنين(ع) آمده است که فرمودند: «خداوند او را بر بنی‌اميّه چيره گرداند تا اينكه ايشان را چون برگ خزان بر روی زمين افكنده و استخوان پوسيده سازد. مَلْعُونِينَ أَيْنَما ثُقِفُوا أُخِذُوا وَ قُتِّلُوا تَقْتِيلًا؛ ملعونند و در هر كجا بروند، گرفته شوند و به شدّت كشته شوند.»

7. و ضمن بیان دشمنان امام زمان(عج) (ص290) حضرت صادق(ع) فرمودند: «سيزده شهر و طايفه با قائم(عج) می‏جنگند؛ اهل مكّه، مدينه، شام، بنی‌اميّه، «بصره»، «دميسان» (علّامه مجلسی فرموده: دميسان تصحيف ديسان است، قريه‏ای است در «هرات»)، «اكراد»، «اعراب»، طايفه ضبة، طايفة باهلة، طايفة ازد و اهل «ری».»

8. ذیل عنوان «معاملة آن حضرت با فرق مخالفین‏» (ص318)، روایتی از امام صادق(ع) آمده است که فرموده‌اند: «مردم در هدنه (آرامش) هستند. ما با ايشان مناكحه می‏كنيم (زن می‏گيريم و زن می‏دهيم) و موارثه با ايشان می‏كنيم (ارث می‏دهيم و ارث می‏بريم) و اقامة حدود بر ايشان می‏كنيم و امانات به ايشان ادا می‏كنيم تا هنگامی كه قائم(عج) قيام كند و چون او قيام كند، مزايلت و جدايی بين ما و ايشان خواهد بود»

... و ايضاً آن حضرت فرمودند: «هرگاه قيام كند انتقام كشد از بنی‌امیّه و از تكذيب‏كنندگان و ناصبيان، او و اصحاب او.»

همان طور که مشاهده می‌شود از مجموعة این روایات می‌توان حضور پررنگی از بنی‌امیّه را در مقطع ظهور امام زمان(عج) مشاهده کرد.

1. استراتژی احیای بنی‌امیّه

سرچشمة تمام تئوری‌ها و ایدئولوژی و استراتژی‌های فرقة وهّابیت و موارد مانند آن را در آرای ابن‌تیمیه و به خصوص کتاب «منهاج السنّة» او باید جست‌وجو کرد. وی با اصل و نسبی مجهول، متولّد 660 هـ.ق. در منطقة «حرّان» شام است و در بغض نسبت به اهل بیت(ع)، مانند ندارد. ابن‌تیمیه برای امام علی (ع) 17 خطا برشمرده و معاویه را برتر از ایشان می‌داند. نعوذ بالله حضرت صدّیقه(س) را به نفاق متّهم می‌کند!

بی‌شک، فتح شامات و تشکیل دولت اسلامی «عراق» و شام (داعش) یکی از استراتژی‌های این فرقه است. آنان مدّعی هستند این استراتژی آخرالزّمانی را برای نهایی کردن اسلام و مسلمانان دنبال می‌کنند! جالب اینجاست بدانیم استناد فرماندهان شاخص تکفیری در شامات

و عراق و... (در دسته‌های مختلف، اعمّ از جبهة النصره، داعش یا...) به روایاتی است که ابن‌تیمیه دربارة شام، سپاه شام، امّت منصوره و مانند آن آورده و به مصادیق نابجا تطبیق داده است. وی در حدیثی جعلی از پیامبر اکرم(ص) نقل کرده که فرمودند:

«امّت منصوره‌ای(یاری شده) هستند از امّت من که بر حق ظاهرند و بد خواهان به آنان ضرری نمی‌رسانند تا امر خدا حادث شود.»

ابن‌تیمیه، امّت منصوره را بر اهل شام تطبیق داده و تصریح می‌کند: لشکر معاویه طایفة منصوره است تا قیامت!!! 1 جالب اینجاست که راوی این روایت جعلی، خود معاویه است!

به طور طبیعی این سؤال پیش می‌آید در قرن هفتم هجری که دیگر خبری از اموی‌ها نیست، چطور وی مدّعی می‌شود آنها امّت منصوره‌اند تا قیامت؟!

برای یافتن پاسخ این پرسش، می‌بینیم ابن‌تیمیه در روایت جعلی دیگری از پیامبر(ص) آورده است که فرمودند: «عاقبت امر بدانجا می‌رسد که لشکر آماده‌ای در شام و لشکری در «یمن» و لشکری در عراق نمایان خواهد شد و بر شما، بر شما باد به همراهی با لشکر شام! که آنها خیرة الله در زمین هستند. به سوی آنها برگزیدگان از بندگان جذب می‌شوند!» این دست روایات را می‌توان این روزها به طور مکرّر در خطابه‌های سران داعش و النصرة و... به عنوان پشتوانة دینی استراتژی حمله به شام و تشکیل دولت آنها شنید.

محمّد العریفی، مبلّغ فعّال وهّابی و نظریّه‌پرداز جهاد نکاح، گفته بود: سرزمین شام، سرزمین صحابة بزرگ پیامبر است! در همین راستا، شیخ ابوالزهرا زبیدی در مقاله‌ای با عنوان «نداء الأهل الشام الأبیه» می‌نویسد: ما باید خلافت راشده را ایجاد کنیم. اکنون در سرزمینی هستیم که عیسی‌بن مریم در آن، نزول خواهد کرد.

این عبارت به حضور آنان در این منطقه رنگ آخرالزّمانی می‌دهد. ایمن الظواهری، از رهبران القاعده، روزی برای روحیه دادن به یکی از سلفیان در حال اعزام به «سوریه» گفته بود: در سنگرهای خود بمانید و استقامت کنید تا خلافت اسلامی را در شام برقرار سازید. الجولانی، رهبر جبهه النصرة نیز هدف از تشکیل این جبهه را همین مطلب بیان کرده وگفته بود: بازگشت حکومت و سلطانی خداوند بر زمین! از همه جالب‌تر اینکه جان کری قبل از بالا گرفتن کار داعش، از کشف گروه و طایفه‌ای نجیب درشامات سخن به میان آورده بود!

2. تلاش برای احیای بنی‌امیّه در دوره‌های تاریخی

با تورّق در تاریخ، می‌توان به وضوح مشاهده کرد که جریان افراطی و دشمنی با اهل بیت(ع) هماره تلاش می‌کرده‌اند زیر لوای عنوان بنی‌امیّه نیروهای خود را منسجم کرده و تجدید حیات کنند. اسم رمز این عملیات‌ها را در تاریخ می‌توان ذیل خروج سفیانی‌ها (از آل ابوسفیان و بنی‌امیّه) دنبال کرد. در طول دوره‌های مختلف تاکنون، چندین سفیانی در تاریخ سر برآورده‌اند؛ از جمله:

- سفیانی اوّل: ابومحمّد زیاد بن عبدالله‌بن یزید بن معاویه که در پایان دورة بنی‌مروان (سال126 هـ .ق.) خروج می‌کند. او زمانی که بین ولید دوم و آل مروان اختلاف به وجود می‌آید، همراه با گروهی از بنی‌امیّه، «دمشق» را به تصرّف در می‌آورد و مردم «حمص» با او بیعت می‌کنند. او خود را سفیانی موعود دانست و مقابل عبدالله‌بن علی عبّاسی با همین عنوان ایستاد و از مردم برای احیا و نگهداری بنی‌امیّه بیعت گرفت. وی در پایان ماجرا و بدون دست یافتن به اهدافش کشته شد؛

- سفیانی دوم: ابوالحسن علی بن عبدالله بن خالد بن یزید بن معاویه معروف به ابوالعمیطر که در سال 195ه‍ .ق. باز در دمشق ادّعای خلافت کرد و مردم آنجا برای احیای بنی‌امیّه با او بیعت کردند. این سفیانی 80 سال داشت و مردم شام بارها از او خواستند علیه عبّاسیان خروج کند؛ امّا او قبول نمی‌کرد تا اینکه گروهی چندین شب در سرداب خانه‌اش پنهان شده و او را ندا می‌کردند: قیام کن! ظاهراً او هم باور می‌کند که سفیانی موعود است و قیام می‌کند. فرجام او نیز به فرار و کشته شدن منجر می‌شود.

در سال‌های بعد، خروج این دست افراد موسوم به سفیانی تکرار شد. برای نمونه، طبری نقل می‌کند در سال294ه‍ .ق. باز کسی در شام ادّعای سفیانی بودن کرد و...

باید این نکته را نیز اضافه کنیم در روایات شیعه و سنّی بر دشمنی سفیانی با حضرت مهدی(ع) در آخرالزّمان تأکید شده است. البتّه در کنار این روایات گاه در برخی منابع فرعی و روایات جعلی و ضعیف اهل سنّت از سفیانی چهرة مثبتی ارائه شده و از عبادت او سخن گفته می‌شود که مثلاً هیچگاه عبادت را ترک نکرده، امنیّت را برقرار می‌کند و...!

دربارة چرایی تعدّد سفیانی باید متذکّر این نکته شد که سفیانی همانند اصل ظهور ظهور امام زمان(عج) از علائم قطعی و حتمی آخرالزّمان است و معصومان(ع) دربارة او سخن گفته‌اند. دشمنان اهل بیت(ع) با اطّلاع از این روایات برای از بین بردن و نهایی کردن کار شیعیان از آنها سوء استفاده کرده و در هر دوره‌ای یک فرد را با عنوان سفیانی علم کرده‌اند تا بتوانند لشکر خود را بسیج کنند و از این طریق، به حکومت رسیده یا شعیان (ولو از خاندان بنی‌عبّاس و به طور کلّی هاشمیان) را از بین ببرند. از سوی دیگر این فرض هم محتمل است همان‌طور که عدّ‌ه‌ای دربارة مهدی بودن خود با نیّات سوء یا بیماری‌ها دچار توهّم شده‌اند، این اتّفاق دربارة خود‌سفیانی‌پنداری عدّه‌ای رخ داده باشد.

3. پروژة جدید احیای بنی‌امیّه و سفیانی در دورة کنونی

همان‌گونه که در سطور قبل گفتیم، اقداماتی را می‌توان در منطقة غرب «آسیا» طیّ سال‌های اخیر مشاهده کرد که حاکی از تلاش چندباره برای احیای بنی‌امیّه و خروج سفیانی تازه است؛ از جمله شواهد و قرائن این ادّعا، می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

1-3. موج نام‌ها و نمادها

در دهه‌های اخیر، موج فراگیری از نام‌های اموی در پیروان مکتب ابن‌تیمیه و سلفی‌ها مشاهده می‌شود؛ چه در مشرب وهّابی‌های آن در «عربستان» و «قطر» و چه در مکتب دیوبندی آن در «پاکستان» و «افغانستان» و... .

الف. ساخت دبیرستان «یزید بن معاویه» در عربستان؛

ب. اعلام موجودیت سپاه یزید بن زیاد در پاکستان(برای اعزام به شامات)؛

ج. آرزوی تغییر خیابان زینبیه به نام یزید در رسانه‌های مجازی؛

د. آرزوی برخی تکفیری‌ها برای برپا کردن مجسّمة یزید در شامات (خاطرات یک تکفیری زخمی و اسیر شده).

2-3. احیای سیرة ضدّ اسلامی امویان

احیای راه و رسم اموی‌ها و تئوریزة آنها در بین همین تکفیری‌ها و مفتی‌هایشان... از جملة دیگر شواهد و قرائن این ادّعاست. فراموش نکنیم اینان ادّعای تأسیس دولت اسلامی را دارند. از جملة این رفتارها، می‌توان به مواردی که در ادامه می‌آید، اشاره کرد:

الف. سگ بازی؛

ب. شهوت‌رانی که مصادیقی فاجعه‌بار، مانند زنان مصنوعی تا افتضاح فتوای جهادالنّکاح را برای آن می‌توان برشمرد. جالب اینجاست همان‌ها که سال‌ها متعه را زنا می‌خواندند، این روزها تحت پوشش جهاد نکاح، رفتارهایی مانند رابطة چند مرد با یک زن در یک شبانه روز، رابطه با محارم، همجنس بازی و ... را حلال می‌کنند؛

ج. پیدایش آکلة الاکبادها و تئوریزه کردن آن: اگر در طول تاریخ، تنها همسر ابوسفیان بود که به سبب به دندان کشیدن جگر حمزة سیّدالشهدا(ع) عموی پیامبر(ص) به هند جگرخوار معروف شده بود، این روزها در سوریه و دیگر کشورهای درگیر با اینان، صراحتاً صحبت از تجویز و تشویق به شیعه خواری است! برای نمونه شیخ عدنان العرعور دیگر مفتی تجویز کنندة جهاد نکاح و کسی که کلیپ تلویزیونی‌اش دربارة آرزوی جنگیدن در خدمت و سپاه سفیانی، دست به دست همگان چرخید، در برنامة تلویزیونی‌اش گفت: ای مجاهدان! بدن علویان را مثله سازید و ... ؛

د. شراب‌خواری: قرضاوی فتوا داد مشروب با درجة الکل نیم درصد حلال است! و دیگر فتاوای از این جنس که فراوان می‌توان در میان آنان یافت. علاوه بر آن تصاویر حضور مفتیان این جریان در مجلس

شراب‌خواری و لهو و لعب، خود داستان دیگری دارد؛

هـ . تبریک‌گویی و جشن عاشورا و ...: در زیارت عاشورا می‌خوانیم عاشورا روزی است که اینان آن را جشن گرفته و شادی کردند، این روزها تصاویر و اخبار متعدّدی دربارة شادی این نوسفیانیان در رسانه‌های عمومی قابل مشاهده و رصد است؛2

و. بیعت با نوادگان شمر: در خبرها از بیعت برخی از مهاجران تکفیری به شامات و با نوادگان شمر آمده بود؛

ز. تصریح به دشمنی با اهل بیت(ع) و امام زمان(عج): رهبر النصرة در خطبه‌ای که فیلم آن در اینترنت موجود است، در مسجدی در سوریه صراحتاً گفت: دشمن ما محمّدبن الحسن العسکری است.3

عرعور هم در برنامة تلویزیونی‌اش، بی‌هیچ پروایی گفت: به زودی زیر لوای لشکر سفیانی، با مهدی خواهیم جنگید! 4

علاوه بر آنچه گفته شد، مستندات بسیار زیادتری قابل جمع آوری است که سر جمع، خبر از پروژة تلاش برای احیای بنی‌امیّه و زمینه‌سازی خروج سفیانی می‌دهد.

4. آیا شاهد سفیانی موعود خواهیم بود؟

تلاش این روزهای دشمنان ما برای احیای دوبارة بنی‌امیّه و خروج سفیانی (چه سفیانی‌ای از همان خون و نژاد اموی چه با مرام اموی) قابل تکذیب نیست؛ امّا آیا این بار این خروج و حتّی این سفیانی، همان سفیانی نهایی است و مقارن با ظهور است یا نوعی سوء استفادة احتمالی ممکن است؟! پاسخ به این سؤال، مهدی‌باوران و مهدی‌یاوران را کمک بسیار می‌کند و از افراط و تفریط حفظ می‌نماید.

در این‌باره، باید به جدّ مراقب بود و برای تطبیق سفیانی، حتّی به فرض خروج و ادّعا شتاب نکرد. باید این حدیث امام صادق(ع) را نصب العین قرار داد که فرمودند: «تا وقتی آسمان و زمین آرام است، تو نیز آرام باش.»5

اشاره به این نکته دارد که علائم قطعی (نفس زکیّه، یمانی و سفیانی ) با صیحة آسمانی و خسف بیداء قرین است که قابل شبهه‌سازی نیستند و این حکمتی الهی است. امروز دفاع از حرم معصومین و مظلومین عالم بر ما واجب است؛ امّا سفیانی خواندن این و آن و اقدام به جنگ فرقه‌ای عجله است...

پی‌نوشت‌ها: