حکومت امام زمان(ع) تنها حکومتی است که میتواند داعیهدار اجرای عدالت در گسترة جهان باشد. پیش از آمدن ایشان حکومتهای مختلفی ارائه شده و همگی ناموفّق نشان میدهند. امام صادق(ع) در اینباره فرمودند:
«مَا یکُونُ هَذَا الْأَمْرُ حَتَّی لَا یبْقَی صِنْفٌ مِنَ النَّاسِ إِلَّا وَ قَدْ وُلُّوا عَلَی النَّاسِ حَتَّی لَا یقُولَ قَائِلٌ إِنَّا لَوْ وُلِّینَا لَعَدَلْنَا؛1
این امر نخواهد بود تا آنکه همة گروهها بر مردم حکومت کنند تا کسی نگوید، اگر ما نیز حکومت میکردیم، عدالت را اجرا میکردیم.»
در این باره به ابراهیم کرخی فرمودند:
«ای ابراهیم! او بلا را از شیعیان برخواهد داشت، پس از آنکه در سختی شدید و بلای طولانی و گرفتاری و ترس بودند. پس خوشا به حال کسی که آن زمان را درک کند!»2 در سخن دیگری، به پاک شدن زمین از تمام ظلم و ستمها به عنوان یکی دیگر از آثار حکومت مهدوی اشاره شده است: «و زمین را از هر پلیدی و ناپاکی پاک میگرداند.»3
ایشان درروایت دیگری، بر آکنده شدن جهان از عدل و داد به وسیلة امام عصر(ع) تأکید کرده، فرمودند: «[عالم] را از عدل و قسط پر میکند؛ همانگونه که [پیش از آن] پر از جور و ستم بود.»4 امام صادق(ع) در توصیف عدالت فراگیر ایشان فرمودند: «به خدا سوگند! عدالت وارد خانههای مردم میشود؛ چنان که گرما و سرما وارد میشود.»5
گسترش روح عبادت در تمام عالم و استقرار دین خدا روی زمین از دیگر دستاوردهای حکومت مهدوی است. در همین باره، ابوبصیر از امام صادق(ع) نقل میکند که فرمودند:
«و زمین به نور خداوند روشن میشود و روی زمین، جایی باقی نمیماند که در آنجا غیر خدا عبادت شود و تمام دین برای خدا بوده، اگر چه مشرکان ناراحت باشند.»6
ایشان همچنین خطاب به یونس بن رباط فرمودند: «همانا اهل حقّ از آن هنگام که در سختی بودهاند، پیوسته در آن به سر خواهند برد. هان! بدانید این کار تا مدّت کوتاهی است؛ امّابه عافیتی طولانی خواهدانجامید.»7 در برخی روایات نیز تأکید شده است که اسلام بار دیگر برخواهد گشت؛ چنان که خطاب به ابوبصیر فرمودند: «اسلام غریبانه آغاز شد و به زودی همچون آغاز، غریبانه باز خواهد گشت. پس خوشا به حال غریبان! [از آن جهت که] دعوت کنندة ما دعوت نوینی را از سر میگیرد، همان طور که رسول اللّه (ص) دعوت فرمود.»8
مقصود از این روایت آن است، همانگونه که اسلام عزیز، غریبانه به وسیلة پیامبر آغاز به کار کرد و اندک اندک جهانی شد، در عصر مهدوی نیز، آنگاه که معارف اسلامی به بوتة فراموشی سپرده شده است، بار دیگر به وسیلة امام عصر(ع)، غریبانه باز خواهد گشت، نشر داده شده و جهانی می شود؛ چنانکه امام صادق(ع) در روایتی فرمودند:
«آن گونه که رسول اللّه عمل کرد، عمل میکند؛ چنانکه رسول اللّه آثار جاهلیّت را از بین برد، مهدی(ع) نیز چنین کرده و اسلام جدیدی را بنا می نهد.»9
پینوشتها:
پانویسهای این مقاله
- ۱
1. محمّد بن علی الصدوق، «کمال الدین»، ص274.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۲
2. محمّد بن ابراهیم نعمانی، «الغیبه»، ص91.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۳
3. محمّد بن علی صدوق، همان، ج 2، ص 335و336.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۴
4. همان، ص 341و342.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۵
5. محمّد بن ابراهیم نعمانی، همان، ص 297.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۶
6. محمّد بن علی صدوق، «کمال الدین»، ج 2، ص 345ـ346.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۷
7. محمّد بن ابراهیم نعمانی، همان، ص 285.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۸
8. همان، ص 320.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۹
9. همان، ص 231.
با استفاده از مقالة «مهدویت در اندیشة صادق آلمحمّد(ص)»،محمّدحسین فاریاب، مجلّه معرفت، سال بیست و یکم، شمارة 178، مهر 1391، صص 53-69.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑