سه قدم مالی برای تبدیل شدن از دشمن به دوست

حرام‌خواری یک فرمول قطعی برای اعلام دشمنی با خداست؛ چنانچه در «قرآن کریم»، رباخواری جنگ با خداوند و رسولش اعلام شده است.1 نکتة جالب توجّه دربارة حرام‌خواری آن است که ابلیس ملعون که دشمن‌ترین دشمنان به خداوند و دوستان اوست، این مسئله را اعلام کرده که دستش برای گمراهی سه گروه از انسان‌ها، بازِ باز است: کسی که مالی را از حرام به دست می‌آورد، کسی که حقّ واجب آن مال را نمی‌دهد و کسی که مالش را در راه حرام صرف می‌کند.2 با در نظر گرفتن این روایت، فقط کسب مال حرام نیست که دست شیطان را در قلمرو وجودی افراد باز می‌گذارد؛ بلکه صرف مال در راه حرام (حتّی اگر از راه حلال به دست آمده باشد) نیز، انسان را به بیراهه خواهد کشاند.

با دقّت در وضعیت امروز مؤمنان و مسلمانان در عصر حاضر، در می‌یابیم که یکی از مهم‌ترین خطرات پیش روی آنان، ابتلاء به مال حرام یا شبهه‌ناک است؛ مالی که وقتی در شکم آنان انباشته گردد و گوشت و خونشان با آن آمیخته شود، آنان را به دشمنان اهل بیت(ع) بدل

می‌کند؛ چنانچه روزی چنین منظرة هولناکی در مقابلة مسلمان‌نمایان و امام حسین(ع) در دشت «کربلا» نیز اتّفاق افتاد.

در این مقاله، به طور اختصار به آن دسته از خطراتی اشاره خواهیم کرد که مسبّب تغییر و تبدیل در جان مؤمنان و تبدیل آنان به دشمنان خداوند می‌شود و در انتها، راهکارهایی برای خلاصی از این وضعیت پیشنهاد می‌کنیم. باشد که پیش از بسته شدن درهای توبه در هنگامة ظهور، خود را دریابیم و در صف یاران حضرت صاحب العصر و الزّمان(ع) قرار گیریم؛ ان‌شاء‌الله.

الف) اثرات مال حرام

1. قبول نشدن اعمال آتش‌خواران

کسی که خوراکش، ناپاک است، حتّی اگر شبانه‌روز به عبادت برخیزد، از او نخواهند پذیرفت. گویی ناپاکی جانی که در برابر خداوند پاک ایستاده است، سبب دوری او می‌گردد. از پيامبر اعظم(ص) روايت شده است که فرمودند: «خدای تعالی فرشته‌‏ای دارد كه هر شب بر بلندای بيت المقدّس فرياد بر می‌‏دارد: هر كس غذای حرامی را بخورد، خدای تعالی «صَرف و عَدل»، يعنی نافله و فريضه‏‌اش را قبول نمی‌‏كند.»3

2. آمادگی برای انجام گناه

با دقّت در روایات رسیده از حضرات معصومان(ع)، درمی‌یابیم که شهوات انسانی به همدیگر متّصل و بر یکدیگر اثرگذارند؛ چنانچه در روایتی از رسول اکرم(ص) نقل شده است که برای حفظ عفّت شکم و پاکدامنی، روزه بگیرید. آنگاه در بیان استدلال چنین توصیه‌ای فرموده‌اند:

«وقتی شكم از حرام‏ و شبهه بهره بُرد و پر شد، فَرج به حركت در می‏آيد و خواهش‌های باطل و تخيّلات بیهوده در نفس خطور می‌كند.»4

در روایات دیگر از معصومان(ع) نیز پاکی شکم و پاکدامنی، همیشه با هم بیان شده است. همین ماجرا نشان می‌دهد که وقتی شکم از حرام پر شد و گوشت بدن از آن رشد کرد، فرد ابائی در انجام گناهان نخواهد داشت. با این استدلال، حرام‌خواری، مقدّمة پرداختن به شهوات دیگر است.

3. نفرین ملائک و خشم خدا

فرد حرام‌خوار، ملعون می‌شود؛ به عبارت دیگر از رحمت خداوند دور می‌گردد؛ رحمتی که خداوند موجودات را به وسیلة آن از آتش در دنیا و آخرت دور می‌گرداند. بنابراین، حرام‌خوار در آتش است؛ چه در دنیا و چه در آخرت.

حضرت رسول اکرم(ص) در روایتی هولناک فرمودند:

«هر كس روزی حلال بخورد، فرشته‌ای بالای سرش می‏ايستد و تا هنگام فراغت او از خوردن، برايش آمرزش می‏طلبد و چون لقمه‌ای از حرام در شكم بنده قرار گيرد، همة فرشتگان آسمان‌ها و زمين او را نفرين می‌كنند و تا چيزی از آن لقمه، در درونش باشد، خدا به او نمی‌نگرد و هر كس لقمه‏‌ای از حرام بخورد، همانا گرفتار خشم خداست. اگر توبه كند، خدا توبه‏اش را می‌‏پذيرد و اگر مرگ او را در ربايد و توبه نكرده باشد، آتش بر او سزاوارتر است.»5

4. ایستادن در برابر امام

آخرین مرحله از حرام‌خواری، ایستادن در برابر امام است. طبیعت رفتار و حرکت بر مسیر حرام، چنین است که فرد را در مسیر اطاعت از شیطان وارد و در نهایت، تبدیل به سربازی از لشکر ابلیس می‌کند.

بسیاری از ما، خطبة امام حسین(ع) در روز عاشورا، خطاب به لشکر عمر بن سعد را شنیده‌ایم. ماجرای حمایت از امام زمان(ع)، امروز نیز پیش روی ماست. پس بیایید یک بار دیگر سخن امام حسین(ع) را مرور کنیم:

«وای بر شما! چه مانعی دارد كه ساكت شويد و سخن مرا گوش كنيد؟

جز اين نيست كه من شما را به راه هدايت دعوت مي‌كنم. كسی كه از من اطاعت كند، هدايت می‌شود و كسی كه نافرمانی نمايد، هلاك و كافر خواهد شد. شما عموماً امر مرا اطاعت نمی‌كنيد، گوش به سخن من نمي‌دهيد؛ زيرا شكم‏های شما از حرام پر شده و به قلب‌‏های شما مهر (قساوت) زده شده است. وای بر شما! آيا ساكت نمی‏شويد!؟ آيا نمی‏شنويد؟»6

ب) مگر ما حرام می‌خوریم؟!

بسیاری از ما، در کسب مال حلال می‌کوشیم. در کارمان فروگذاری نمی‌کنیم و وقت و زمان پرداختن به شغل را به بطالت و بیهودگی نمی‌گذرانیم. از سوی دیگر، حقوق مربوط به مال، از جمله خمس را رعایت می‌کنیم و بدین ترتیب گمان می‌کنیم که لقمة ما حتماً حلال و پاک است. بگذارید به شما هشدار دهیم که در چنین حالتی هم باز ممکن است گرفتار مال حرام باشیم. برای مثال:

- برخی گوشت‌هایی که به صورت آماده از مغازه تهیّه می‌کنیم، خوب شسته نشده‌اند و خون حیوان در آن باقی مانده است. خوردن چنین گوشتی، حرام است. در چنین حالتی بهتر است موادّ گوشتی‌اتان را

خودتان تهیّه کنید و بشویید و همچنین از موادّی، مثل سوسیس و کالباس که معلوم نیست از چه گوشتی در آن استفاده می‌شود، پرهیز کنید؛

- غذاهایی که در خانه‌ها، هیئات و سفره‌های باز اینجا و آنجا می‌خوریم هم ممکن است شبهه‌ناک باشد؛ یعنی اینکه وقتی نمی‌دانیم که صاحب‌خانه خمس مالش را می‌دهد یا خیر، مال او نه حرام است و نه حلال؛ بلکه شبهه‌ناک است. خوردن چنین مالی، هرچند حرام نیست، امّا اثرات مال حلال را هم ندارد؛

- ممکن است پول حلال و طیّب و طاهری که داریم، در مسیر گناه‌آلود خرج کنیم. مصادیق خرج کردن مال در راه حرام هم بسیار است. برای مثال: طبق نظر برخی مراجع تقلید، خرید محصولاتی که به نحوی به سودرسانی به رژیم صهیونیستی کمک می‌کند، حرام است.

- و... .

ج) چگونه از مال حرام خلاصی یابیم؟

شاید بد نباشد که یادآور شویم خلاصی از مال حرام، پیش از رسیدن موعد فرج آل‌الله(ع)، ضروری است؛ چرا که در آن زمان، فرصت پاک کردن شکم و به تبع آن، جان و روحمان را نمی‌یابیم و می‌بایست پیش از رسیدن این موعد مبارک، «حسینی» یا «یزیدی» بودن خویش را مشخّص کنیم. این نکته را باید در نظر داشت که حرام‌خواری یا در حقیقت «آتش‌خواری»، ما را از بهشتی بودن دور و دورتر خواهد کرد. در ادامه، به چند راه حلّ ساده برای خلاصی از آتش مال حرام اشاره می‌کنیم:

1. اگر شاغل هستید و ماهانه پولی درمی‌آورید، حتماً سال خمسی داشته باشید و سر سال بر اساس احکام مرجع تقلیدتان، خمس مالتان را بپردازید؛ بی‌کم و کاست و بی‌دوز و کلک.

خمس، مال اهل بیت(ع) است و در روایات آمده که اگر کسی این مال را بخورد، آتش خورده است.7 آیا خوردن مال اهل بیت(ع) و ادّعای دوستی با آنان، قابل جمع است؟!

2. اگر خرجی شما را فرد دیگری بر عهده دارد که خمس نمی‌دهد، از تذکّر مؤدّبانه و خیرخواهانه به او دریغ نکنید؛

3. اگر از دیگران قرضی گرفته‌اید و بی‌دلیل، بازگرداندن آن را عقب می‌اندازید، می‌بایست با صرفه‌جویی در مایحتاج خودتان، زودتر قرضتان را بپردازید و گردن خود را از دیون مالی به مردم سبک سازید؛

4. اگر می دانید که صاحب‌خانه‌ای که در خانه‌اش غذا خورده‌اید، خمس نمی‌دهد، ردّ مظالم کنار بگذارید تا از شرّ اثرات مال حرام ایمن بمانید؛

5. اگر تا به حال مال حرامی کسب کرده‌اید، مثلاً از راه دزدی، کلاهبرداری، ربا و... حتماً می‌بایست آن مال را به صاحبش بازگردانید و حلالیت بطلبید و اگر به او دسترسی ندارید، آن را به نیّت او صدقه بدهید و تا می‌توانید به نیّت او عمل خیر انجام دهید و به رحمت خداوند امیدوار باشید.

دین اسلام، هیچ بن‌بستی ندارد و پیش از آنکه قیام حضرت مهدی(عج) فرا برسد و باب توبه بسته شود، برای بازگشت به سوی ایشان دیر نیست. بنابراین پیش از آنکه دیر شود، می‌بایست بدنمان را از انواع مال حرام پاک و تطهیر کنیم تا گوش جانمان، فرمان امام را پذیرا گردد؛ ان‌شاء الله.

پی‌نوشت: