داستانی عجيب از مال حرام‏

صفحات چاپی ۳۴ تا ۳۵

مطالعه در کتاب‌خوان

علیّ بن ابی حمزه می‌گويد:

دوستی داشتم كه در دستگاه بنی‌اميّه نويسنده بود. از من خواست از حضرت صادق(ع) برای او وقت ملاقات بگيرم، حضرت اجازه داد. چون وارد شد، سلام كرد و نشست و عرضه داشت:

فدايت شوم! در ادارات بنی‌امیّه نويسنده بودم و از اين‌رو، مال فراوانی به دست آوردم.

حضرت فرمودند:

«اگر بنی‌امیّه كسی را نمی‏يافتند تا در تمام امور به آنان كمك دهد، امر مال و غنيمت و مسئلة جنگ و امور سياسی و اجتماعی، قدرت غارت كردن حقّ ما را نداشتند. اگر مردم آنان را رها می‌كردند، چيزی جز آنچه در دست داشتند، نمی‏يافتند.»

جوان عرض كرد: فدايت شوم! راهی برای خروج از مال حرام جهت من هست؟

فرمودند: «اگر راهنمايی كنم، می‏پذيری؟»

عرضه داشت: آری.

فرمودند:

«از آنچه از اين راه به دست آورده‏ای، بيرون شو. اگر صاحبان مال را می‏شناسی، به آنان برگردان. اگر نمی‏شناسی، از جانب آنان صدقه بده. در اين صورت، من بهشت را برای تو ضامنم!»

جوان زمانی طولانی سكوت كرد و سر به زير انداخت. سپس گفت: فدايت شوم! انجام دادم.

او با ما به «كوفه» برگشت. چيزی نبود؛ جز اينكه از آن جدا شد؛ حتّی از لباس ضروری بدنش. ما برای او لباس تهيّه كرديم و مختصر نفقه‏ای به او می‏رسانديم.

چيزی نگذشت كه مريض شد، به عيادتش رفتيم. در يكی از عيادت‏ها او را به حال احتضار ديدم، چشم گشود و گفت: ای علیّ بن ابی حمزه! به خدا قسم! امام صادق(ع) به عهدش وفا كرد!

اين را گفت و چشم از جهان بست. چون به خدمت امام رسيدم، به من نگريستند و فرمودند:

«عهدم را نسبت به دوستت وفا كردم.»

گفتم: فدايت شوم! راست می‏گويی0 او اين مسئله را به وقت مرگش به من خبر داد.

منبع: كلينی، محمّد بن يعقوب، «الكافي»، تهران، انتشارات علمیّة اسلامیه، چاپ چهارم، 1407 ق.، ج 5، ص 106.

صفحهٔ ۳۵