سلامت جنسی در جامعة ایران

گفت‌وگو با دکتر سيّد کاظم فروتن

اشاره

سلامت جنسی در مفهوم اسلامی آن، به معنای برخورداری هر یک از زن و مرد از رابطة جنسی مشروع، عاطفی، به‌موقع و همراه با صفا و صمیمیت و رعایت حقوق و احترام متقابل با همسر خود است؛ رابطه‌ای که زمینه‌ساز سلامت جسمی، آرامش روانی و رشد معنوی هر یک از زوجین، تحکیم بنیاد خانواده، تولید نسل شایسته و ایجاد جامعه‌ای سالم است.

با توجّه به ضرورت و اهمّیت توجّه نظام اسلامی به موضوع سلامت جنسی افراد جامعه، در گفت‌وگو با دکتر سيّد کاظم فروتن، جرّاح و متخصّص کليه و مجاري ادرار، عضو هيئت علمي و دانشيار «دانشگاه شاهد»، رئيس «کلينيک سلامت خانواده» و مشاور و درمانگر مسائل و مشکلات جنسي و زناشويي، به بررسی وجوه مختلف این موضوع، به‌ویژه وضعیت سلامت جنسی خانواده‌های ایرانی پرداخته‌ایم.

• سلامت جنسي از نظر آموزه‌هاي اسلامي چه تعريفي دارد و اين تعريف تا چه اندازه با تعريف «سازمان جهاني بهداشت» هماهنگ است؟

سلامت جنسي از نظر آموزه‌هاي اسلامي به «آية 21 سورة روم»2 برمي‌گردد. در آنجا، داشتن آرامش، هدف خلقت زن و مرد به عنوان يک زوج مطرح مي‌شود؛ نه آسايش. در آيات «قرآن» اشاره نشده است که اين آرامش در کنار پدر و مادر يا برادر و خواهر به دست مي‌آيد؛ بلکه از عوامل اصلي در ايجاد آرامش، ارضاي صحيح غرايز جنسي و عاطفي در زن و شوهر است. مي‌توان گفت هر عاملي که ما را به طرف اين آرامش ببرد، سلامت جنسي بهتري را تضمين مي‌کند و هر عاملي که ما را از اين آرامش دور کند، بايد به عنوان يک عامل آسيب‌رسان بررسي شود. نبايد خود را در تعاريف به ظاهر علمي غرب محصور کنيم؛ مثلاً خودارضايي به عنوان يك مسئلة رواني مطرح مي‌شود؛ امّا غرب آن را رفتاري طبيعي مي‌داند؛ در صورتي که اين خودارضايي همان خودارضايي بيست سال قبل است که امروزه در جوامع علمي، آن را يك رفتار طبيعي و بديهي عنوان مي‌کنند. مگر داروي تازه‌اي کشف شده است؟ يا در بحث ختنه، قبلاً در كتاب‌هاي مرجع اورولوژي مي‌خوانديم که ختنه خوب است و انجام آن توصيه مي‌شد؛ امّا الآن مي‌گويند ختنه کردن عوارض و مشكلات دارد و ختنه را نبايد انجام نداد؛ با اينكه از نظر علمي ثابت شده است كه ختنه نكردن باعث شيوع عفونت‌ها و سرطان مي‌شود و تنها سرطان قابل پيش‌گيري، سرطان آلت است که با ختنه، شيوع آن تقريباً به صفر مي‌رسد. حال بحث ما اين است: غربي كه از معنويت تهي است و خانواده در آن غريب است و در مراجع اثرگذار به آن توجّهي نمي‌شود، دربارة مسائل جنسي چه طور عمل مي‌کند؟ غرب با ناتواني جنسي چگونه برخورد مي‌کند؟ اصلاً از سلامت جنسي چه استفاده‌اي مي‌خواهد بکند؟

در تعريف غرب از سلامت جنسي، بحث معنويت و رشد انسان‌ها در نظر گرفته نمي‌شود، اخلاق مطرح نمي‌شود و همه در ارضاي غريزة جنسي آزادند و به هر شکلي، حتّي از طريق رابطه با هم‌جنس مي‌توانند نياز خود را برطرف کنند. فقط بايد توجّه داشته باشند که به حقوق ديگران تجاوز نکنند. سؤال اين است كه اگر بخواهيم خود را بيمار كنيم و به بيماري آلوده شويم، آيا كشورهاي غربي به ما ايراد نمي‌گيرند كه چرا مي‌خواهيد خود را به بيماري مبتلا كنيد و حتّي ما را بيمار رواني نمي‌نامند؟

اگر بخواهيم سلامت جنسي را مطابق ديدگاه اسلام تعريف كنيم، خود فرد در آن مطرح نيست؛ بلكه زوج مطرح است. بنا بر نظر اسلام، در ارتباط زوجين، فرد بايد از نظر غرايز جنسي مراقب باشد که به بيماري دچار نشود، همچنین بايد به سلامت جنسي همسرش هم توجّه کند؛ ولي غرب به آن توجّه ندارد. در آيه‌اي از قرآن آمده است:

«خَلَقَ لَكُمْ مِنْ أَنفُسِكُمْ أَزْوَاجًا لِتَسْكُنُوا إِلَيهَا».3 اين «لتسكنوا» چه معنايي دارد؟ آيا خداوند، همسر را خلق كرده است که غذا بپزد و كمك شوهرش باشد و اگر همسرش بيمار شد، به او رسيدگي كند؟ اين کار را كه خدمتكار و كنيز هم مي‌تواند انجام دهد. وقتي از آرامش بحث مي‌کنيم، يعني هر يک از همسران، نيازهاي عاطفي خود را کنار جنس مخالف برطرف و احساس آرامش كند. بحث اصلي اين است كه بايد تعاريف مسائل جنسي را از يك رابطة جنسي كه اصطلاحاً مي‌گوييم نزديكي و ارضاي نياز فرد از طريق عضو تناسلي است، خارج كنيم و تا زماني كه در اين معني محدود بمانيم، نمي‌توانيم به سلامت جنسي جامعه نگاه جامع داشته باشيم. وقتي افراد را در سنين سالمندي مي‌بينيم، متوجّه مي‌شويم که يک زن و شوهر چقدر عاشقانه در کنار هم احساس آرامش مي‌کنند؛ در حالي‌که از نظر اعضاي جنسي دچار ناتواني يا کم شدن روابط فيزيکي جنسي هستند و با اينکه روابطشان خيلي كمتر است، نسبت به همسر خود، ديدي عاشقانه و با محبّت دارند.

نكتة ديگر اين است كه فرآيند ارضاي نيازهاي جنسي در زن و مرد، کاملاً متفاوت است. يك مرد شايد نيازهاي جنسي‌اش عمدتاً به دستگاه تناسلي ختم شود؛ امّا يك زن دوست دارد شوهري داشته باشد که تكيه‌گاه واقعي او باشد و به نيازهاي عاطفي و احساسي او توجّه كند و همان‌طور كه مرد از طريق دستگاه تناسلي، ارضاي جنسي مي‌شود، زن هم از طريق توجّه و محبّت ارضاي جنسي مي‌شود. پس بايد نياز جنسي را از کلمة سكس، يعني ارتباط دو جسم با هم و تمركز روي اعضاي جنسي و تناسلي خارج كنيم. وقتي که زنی با همسرش صحبت مي‌كند، اگر بداند شوهرش به دنبال نتيجه‌گيري يا تجزيه و تحليل صحبت‌هاي او نيست، بلکه با تمام حواس و تمام وجود به او توجّه دارد و حتّي او را به سخن گفتن تشويق مي‌کند، در این حالت، يك نوع معاشقه و رابطة عميق عاطفي با مرد در حال شكل گرفتن است. پس رابطة جنسي فقط محدود به رختخواب نيست. علّت بسياري از طلاق‌ها درک نکردن همين مطلب است و بسياري از اختلال‌هاي جنسي در زوج‌ها كه در كشور درگيرش هستيم، جنبة رواني دارد؛ نه جنبة عضوي كه بخواهيم اختلال‌هاي عضوي را برطرف كنيم. به عبارت دیگر، سلامت جنسي اوّلاً در ارتباط با زوج مطرح مي‌شود؛ هرچند خود فرد را نيز شامل مي‌شود؛ ثانياً شامل سلامت جنسي و عاطفي زن و شوهر مي‌شود که آنها را به عشق واقعي که همان آرامش در کنار يکديگر است، می‌رساند؛ نه عشقي که از يکديگر فقط لذّت ببرند؛ همان‌طور که مثلاً از ديدن يک منظره يا خوردن يک غذا لذّت مي‌برند.

مي‌خواهيم در کشورمان به مسائل جنسي با يک ديد عمومي نگاه کنيم. بنابراين، تخصّص اورولوژي، تخصّص زنان و تخصّص روانشناسي يا روانپزشکي داريم. حالا مي‌گوييم با تخصّص خود بياييد به مسائل جنسي، ديد عمومي پيدا كنيد. اين ممکن نيست. به همين دليل، در اين زمينه، در كشورمان مشكلات فراواني داريم و هنوز هم نتوانسته‌ايم آنها را حل کنيم. متخصّص اورولوژي مي‌گويد اين بيمار، مبتلا به ناتواني جنسي است. دارويي مي‌دهد تا توانايي جنسي پيدا کند و به بقيه‌اش كاري ندارد. اگر همسرش هم ارضا نمي‌شود، به او هم دارو مي‌دهد تا ارضا شود. اگر زن و شوهر را مجموعه‌اي از عوامل متفاوت و متغيّر و مرتبط با هم نبینیم، جواب نمي‌گيريم. دربارة بيماري‌هاي جنسي در آقايان زير پنجاه سال، به جرئت مي‌توانيم بگوييم که علل اصلي اختلال‌هاي جنسي، رواني است تا خلافش ثابت شود. اينها همه ناشي از تبليغات مغرضانه و سودجويانة رسانه‌هاي فاسد غربي يا دوستان ناسالم است و برخي پزشكان با اقدام غلط، اين ذهنيت را براي فرد تثبيت مي‌کنند.

• يعني آثار رواني و جسمي هم ايجاد مي‌كند؟

تلقين و تأثير آن به صورت تظاهرات جسماني، موضوع مهمّي در علم روانشناسي است. بيشتر جوانان مجرّد که از ناتواني جنسي شکايت دارند و حتّي مردان متأهّل جوان که عضو تناسلي آنها کاملاً سالم است، در تنظيم رواني آن دچار اختلال شده است. بر اثر اين تلقين، فرد فکر مي‌کند مانند افراد سالمند، دچار ناتواني جنسي شده است.

در افراد بالاي پنجاه سال، كم‌كم بيماري‌هاي جسماني شروع مي‌شود و مرض قند، فشار خون، مصرف انواع داروها و بيماري‌هاي قلبي به او روي مي‌آورد؛ ولي مهم اين است که ما بيمار مبتلا به اختلال‌هاي جنسي با علل صد در صد روانشناختي داريم؛ امّا بيماري جنسي‌ای نداريم که عوامل جسماني و پزشکي، عامل صد در صد آن باشد.

ممکن است بگوييد اگر كسي تصادف كند و مشكلي براي عروق اعضاي تناسلي و آلت وي پيش بيايد، صد در صد بيمار جسمي است. در پاسخ بايد گفت چنين مطلبي را اگر در مورد دست کسي بگوييد که دستش بشکند، صحيح است؛ زيرا کاملاً جسمي است و در حقيقت، بيماري صد در صد عضوي است؛ امّا اين نظريّه در مورد آلت تناسلي درست نيست. فرد آلت تناسلي را براي يك رابطة جنسي مي‌خواهد و رابطة جنسي، يعني ارتباط با فرد مقابل. همين كه فرد حادثه‌ديده احساس كند ممکن است جلوي فرد مقابل که همان همسرش است، نتواند واکنش طبيعي جنسي از خود به دليل حادثه نشان دهد يا کمي در اين زمينه اضطراب پيدا کند، اين يك بعد رواني به موضوع جسمي اضافه مي‌کند. پس در حد يک درصد، بحث رواني داريم و همين يك درصد، گاهي چنان بزرگ مي‌شود که هرچند درمان دارويي را هم با موفّقيت انجام ‌دهيم، باز اثر رواني نمي‌گذارد که فرد توانايي جنسي کافي براي يك رابطة خوب داشته باشد. پس تمامي درمانگرها بايد با ديدي جامع به مسائل جنسي مردان نگاه كنند.

در خانم‌ها، عمدتاً با بحث سردمزاجي و كاهش ميل جنسي روبه‌رو هستيم. آنچه ما را نگران كرده، موضوع علل طلاق، اعمّ از طلاق‌هاي عاطفي و طلاق‌هاي واقعي و درگيري‌هاي رفتاري درون خانه بين زن و شوهر و آثار تربيتي اختلاف‌هاي پدر و مادر روي فرزند و نظاير

اينهاست كه نگران‌كننده است. در خانم‌ها بيش از 90% از سردي‌ها و بي‌ميلي‌هاي جنسي، جنبة روانشناختي دارد و همين 90% هم متأسّفانه در كشور ما غلط درمان مي‌شود. به جرئت مي‌توان گفت هر زني كه سردمزاجي دارد، بايد علّت واقعي را در شوهرش جست‌وجو كرد تا خلاف آن ثابت شود؛ چون مردان نمي‌توانند همسران خود را به خوبي درك كنند و نمي‌دانند نيازهاي عاطفي او را چگونه برآورده نمایند، پس باعث سردي و بي‌ميلي در آنها مي‌شوند و اين سردي‌ها، مشكلات و بهانه‌گيري‌هاي فراواني از طرف زن در زندگي پيش مي‌آورد. آن وقت مي‌گوييم اين زن را چگونه درمان كنيم و چه دارويي به او بدهيم تا از سردي بيرون بيايد و ميل جنسي او افزايش پيدا کند. در صورتي که اين مردان هستند که به درمان نياز دارند؛ زيرا نيازهاي جنسي زن روي دستگاه تناسلي متمرکز نيست. هر چند آن هم مهم است، ولي عمدة نيازهاي زن، عاطفي است. به همين دليل، بهتر است به جاي کلمة جنسي، بگوييم نيازهاي جنسي عاطفی و روي لغت جنسي تمركز نكنيم؛ چون لغت جنسي، به سكس و سكس هم به دستگاه تناسلي تعبير مي‌شود.

بنابراين و در اوّلين قدم، بايد تفكّرمان را راجع به مسائل جنسي تغيير بدهيم. مسائل جنسي را در يک زن و مرد متأهّل يا در يک زوج ببينيم و ياد بگيريم كه چگونه مشكلات و سردي‌ها و اختلالات جنسي در زندگي‌ها شروع مي‌شوند. به تبع آن، مي‌توانيم با شناخت بهتر و بيشتر، درمان‌هايمان را شروع كنيم.

توجّه داشته باشيد که بحث سلامت جنسي به فرد مربوط است كه گاهي بيماري‌هاي متعدّد پزشکي دربارة او مطرح مي‌شود.

• با توجّه به آنچه مطرح کرديد، مؤلّفه‌هاي سلامت جنسي چيست؟

اگر بخواهيم بگوييم كسي كه بيماري جنسي در دستگاه تناسلي خود ندارد، داراي سلامت جنسي است، اين حرف براي زمان مجرّدي درست است؛ يعني همان‌طور كه چشم و گوش اين فرد خوب كار مي‌كند، هورمون‌هاي جنسي‌اش هم منظّم هستند؛ مثلاً پسر بچّه‌اي که محتلم مي‌شود، غرايز جنسي‌اش فعّال است و اين امر نشان مي‌دهد كه سلامت جنسي دارد و سالم است. با اين حال، بحث سلامت جنسي فقط به معناي سالم بودن از نظر نيازهاي جنسي نيست؛ بلکه بحث جسماني، پزشکي و روانشناختي دارد. در حقيقت، يک بعد مهمّ آن، مسائل رفتاري، فرهنگي، اخلاقي، تربيتي و معنوي است و جاي اين بعد در جامعه خالي است. وقتي دختر و پسري با هم دوست شوند و رابطه برقرار كنند، از نظر بدني در سلامت جنسي هستند؛ امّا آيا شما اين رابطه را تأييد مي‌كنيد؟ از نظر غرب، اينها در سلامت جنسي کامل هستند تا زماني که به حقوق ديگران تجاوز نکنند. دختر و پسر به داشتن اين رابطه راضي هستند و خانواده‌ها هم كه به آنها كاري ندارند؛ آمادگي هم دارند و با خشونت هم با يکديگر رفتار نمي‌کنند؛ روش‌هاي جلوگيري را هم اجرا مي‌كنند، پس در سلامت جنسي هستند. فقط امروز با يک نفر هستند و فردا با نفر ديگر و پس فردا هم با فرد ديگري آشنا مي‌شوند. از نظر روانشناختي چه مشكلاتي در آينده پيش مي‌آيد؟ بديهي است آنها در آينده نمي‌توانند فرد ديگري را به عنوان همسر، به طور کامل بپذيرند؛ زيرا عشق خود را در جاهاي ديگر تقسيم کرده و در رؤياهاي خود، با هم ارتباط داشته‌اند. به عبارت ديگر، بيشتر براي هم فيلم بازي کرده‌اند تا اينکه شخصيت واقعي خود را نشان دهند. هنگامي که در آينده ازدواج مي‌کنند، با واقعيت‌هايي مواجه مي‌شوند که با آن چيزي که در رؤياهاي خود و در روابط قبلي خود تصوّر مي‌کردند، کاملاً متفاوت است. در واقع، اين دختر و پسر سلامت جنسي ندارند؛ زيرا در حال تخريب سلامت جنسي خود هستند. وضع آنها مثل فردي است که موادّ مخدّر مصرف مي‌کند که در ابتداي مصرف، او را سرحال و حتّي پرانرژي مي‌بينيد. با توجّه به اينکه چند روز ديگر متوجّه مي‌شويد که سلامت خود را با موادّ مخدّر از بين برده است، او را فردي سالم مي‌دانيد يا بيمار؟

• سلامت جنسي مورد نظر اسلام، چه تفاوتي با سلامت جنسي مطرح در مغرب‌زمين دارد؟

ما مي‌گوييم بحث سلامت معنوي در مسائل جنسي، سلامت اخلاق در مسائل جنسي و سلامت تربيتي در مسائل جنسي بسيار مهم است و بايد به آن توجّه شود؛ وگرنه ما همان راهي را مي‌رويم كه در غرب هم فراوان است. اسلام مي‌گويد بايد حدود ارتباط دختر و پسر مشخّص باشد، نگاه‌ها كنترل شود و اين غرايز در هر جا و به هر وسيله‌اي ارضا نشود؛ چون در اسلام، آرامش واقعي زن و شوهر در مسائل جنسي مورد نظر است؛ نه فقط آسايش آنها و نه آرامش کاذب موقّتي. اسلام فقط به ارضاي جسماني غرايز جنسي بسنده نمي‌کند؛ بلکه به نيازهاي غريزي رواني افراد هم توجّه دارد. زن به تكيه‌گاهي به نام مرد نياز دارد و مرد به زني نياز دارد که دركش كند. اينها به عنوان نياز جنسي مطرح است. اگر بخواهيم غريزة جنسي آرامش ايجاد كند، يعني عشق واقعي يک مرد هم همسرش باشد و براي زن هم عشق واقعي‌اش، شوهرش باشد،‌ بايد عشق‌هاي كوچك قبلي نداشته باشيم. اگر اين عشق‌هاي كوچك را داشته باشيم که عمدة آنها هوس است تا عشق، ناخودآگاه، عشق بعدي نمي‌تواند عشق واقعي و كاملي باشد؛ زيرا در ذهن افراد، هرچند به طور ناچيز، عشق‌هاي قبلي جاي خود را حفظ مي‌کنند. اگر فردي در بهترين شرايط، همسرش را از دست بدهد، بهترين شرايط، يعني همسري كه واقعاً عاشقش است؛ مثلاً در اثر تصادف فوت كند و اين فرد در بهترين شرايط با همسري خوب ازدواج مجدّد داشته باشد، باز با فكر ازدواج قبلي‌اش زندگي خواهد کرد. عشقي که در ازدواج دوم است، هيچ وقت صد در صد خالص نيست و اين، ناخودآگاه است. فردي كه به چند نفر دسترسي داشته و به چند نفر گفته واقعاً تو عشق مني، حالا مي‌خواهد به يك نفر اين حرف را بزند، نمي‌تواند؛ چون احساسش دست‌خورده است و خودش هم اين نکته را مي‌داند. هرچند اسلام اجازة ازدواج موقّت مي‌دهد، ولي بدانيد در اين ازدواج، آن‌طور كه بايد و شايد، نمي‌توانيد به آرامش و عشق واقعي برسيد. پس اگر مرد يا زن مي‌تواند با ازدواج دائم، زندگي متأهّلي را شروع کند، بهتر است سراغ ازدواج موقّت نرود.

به اين نکته توجّه داشته باشيم که سلامتي يک مرز مشخّص ندارد که بخواهيم به آن برسيم. ممکن است دربارة مسائل جنسي، زن و شوهر در سلامتي کامل باشند. اگر اين سلامتي کامل‌تر باشد، آنها

لذّت بيشتري از يکديگر خواهند برد. پس سلامتي را نبايد فقط در برابر نبود بيماري معني کنيم. فردي که شاداب‌تر است، اگر شادابي او کمتر شود، هر چند بيمار نشده است، همين کاهش شادابي مي‌تواند بيماري محسوب شود.

پس بايد نگرشمان را نسبت به رابطة جنسي تغيير دهيم و وقتي اين نگرش، ايجاد يك رابطة سالم بين زن و شوهر را در بر داشته باشد كه منجر به درك متقابل آنها از هم شود، نيازهاي جنسي و عاطفي زن و شوهر به خوبي ارضا مي‌شود. حال اگر بخواهم مسائل جنسي يك زوج را درمان كنيم، بايد هر دو را بررسي كنيم. بايد ببينيم اين مشکل چه شاخ و برگ‌هايي در زندگي زوجين ايجاد کرده است؛ نه اينكه فقط به درمان شکايت ظاهري بپردازيم. وقتي با نگرش اسلامي به موضوع سلامت جنسي نگاه كنيم، آن وقت، درمان‌هاي ما براي بازگرداندن آرامش به کانون خانواده خواهد بود. بايد اين فرهنگ را ايجاد كنيم كه زن و شوهر ياد بگيرند از هم چگونه درك و شناخت درستي داشته باشند تا عشق در زندگي آنها پايدار شود. اگر زن و شوهر عوامل مداخله‌كنندة مخرّب بيروني را حذف كنند، مثل ماهواره و نگاه‌هاي بيرون از خانواده، ديگر همسر برايش تكراري نيست و وقتي همسر تكراري نباشد و با ديد الهي به همسرش به عنوان يك انسان نگاه كند، در ارتباط‌هاي عاطفي و جنسي با همسرش جذّابيت ويژه‌اي نسبت به قبل، به دست خواهد آورد و آن وقت به سلامت جنسي به معني واقعي نزديک خواهد شد.

• وضعيت امروز جامعه را از نظر سلامت جنسي چگونه ارزيابي مي‌کنيد؟

به دليل اينكه ماهواره در بسياري از خانه‌ها نفوذ کرده و ارتباطات با موبايل و اينترنت به ‌شدّت افزايش يافته است، بسياري از جوانان دچار بي‌هويّتي و تقليد از رفتارهاي القایي شده‌اند. مشكلي كه با برخي از جوانان داريم، اين است که تصوير ذهني آنها نسبت به بدنشان تغییر کرده است. با تبليغاتي كه در ماهواره يا حتّي در داروخانه‌هاي كشور مي‌شود، آنها فکر مي‌کنند آن‌طور که بايد باشند، نيستند و بايد براي تغيير شکل بدن خود از فلان دارو يا ابزار پزشکي استفاده کنند. يکي ديگر از ويژگي‌هايي که تبليغ‌کنندگان داروها و ابزار جنسي در جامعه از آن مطّلع هستند، اين است که مي‌دانند به دلايل فرهنگي، كسي از آنها شكايت نمي‌كند. چه کسی مي‌رود شكايت كند و حاضر مي‌شود آبروي خود را بيش از اين ببرد؟ اين گوشه‌اي از وضع جامعه در حيطة جوانان است.

يك بحث ديگر در حوزة سلامت جنسي در جوانان جامعه، ارتباط‌هاي نامناسب و حتّي کودکانة دخترها و پسرهاست كه در جوانان ما خيلي زياد شده است؛ به وضوح مي‌بينيم كه اين ارتباطات در زندگي زناشويي واقعي به شدّت اثر منفي مي‌گذارد. اين افراد پس از ازدواج واقعي

خود، به دليل اينکه قبلاً در رؤياهاي خود، رفتارها و خصوصيات زيبا و جذّاب و ايده‌آلي را تصوّر کرده‌اند، با واقعيت‌هايي مواجه مي‌شوند که حتّي در فکرشان نيز خطور نمي‌کرد و آن وقت، دچار سردرگمي و دعوا و در نهايت، جدايي مي‌شوند. در بحث مسائل جنسي در جامعه، بحث ديگري هم داريم که بحث تربيتي والدين است؛ يعني اگر مي‌خواهيم روي مسائل جنسي در كشور كار كنيم، بايد از پدر و مادرها شروع كنيم؛ نه از نوجوانان و جوانان. در حقيقت، پدر و مادرها روش همسرداري را بلد نيستند و مرتّب با هم دعوا دارند. آنان نمي‌دانند اختلافشان را چگونه مديريت كنند. پس نيازهاي جنسي و نيازهاي عاطفي در آنها ارضا نمي‌شود و در زندگي زناشويي اثر منفي ايجاد مي‌كند و در نهايت، تربيت فرزند نيز دچار اختلال مي‌شود. در اين حالت، ديگر كسي مراقب تربيت فرزند نيست و کم کم به بيرون از خانه گرايش پيدا مي‌كند و دچار اختلال مي‌شود. اگر روي مسائل جنسي در جامعه مي‌خواهيم كار كنيم، در واقع، مي‌خواهيم معلول را درمان كنيم. اگر كاري كنيم كه آرامش در خانواده حاکم شود، بسياري از مشكلات حل خواهد شد و تنها هدفمان، آگاهي دادن به پسرها و دخترها نيست.

اکنون خوب است به وضع جنسي جامعه در افراد متأهّل اشاره‌اي داشته باشيم. فكر مي‌كنيد چند درصد عامل طلاق‌ها مشكلات اقتصادي است؟ شايد علّت يك درصد طلاق‌ها هم مشکلات اقتصادي نباشد؛ چون زن و شوهري كه با هم خوب هستند، به نيازهاي هم توجّه مي‌كنند و به يکديگر علاقه دارند، امکان ندارد هنگام روبه‌رو شدن با مشكلات اقتصادي بخواهند از هم جدا شوند. مشكلات اقتصادي در يك بستر ناآرام خانواده، باعث طلاق مي‌شود يا آن را سرعت مي‌بخشد. آن وقت تربيت فرزند هم دچار مشکل مي‌شود و مرد به زن‌هاي بيرون از خانه گرايش پيدا مي‌كند و زن هم دچار سردي و بي‌ميلي مي‌شود؛ ولي ما علّت ايجاد‌کنندة مشکل را همچنان مسائل اقتصادي و امثال آن مي‌دانيم. به جرئت مي‌توان گفت علّت چندهمسري مردان در جامعة امروزي، همسر اوّل است تا خلاف آن ثابت شود. در احاديث به وضوح بيان شده است كه زن چگونه به نيازهاي شوهرش توجّه كند و حتّي به جزئي‌ترين مسائل جنسي مرد و زن توجّه کرده و آموزش‌هاي لازم را داده است. ما اين‌ موردها را فراموش کرده‌ايم يا مطرح کردنشان را زشت مي‌دانيم. آن وقت مي‌گوييم چرا مردان به دنبال ارتباط‌هاي خارج از خانواده مي‌روند؟ همة ارتباطات ناسالم را نبايد گردن هوس‌ران بودن مردان انداخت. اصلاً مي‌دانيد نيازهاي جنسي مرد چند نوع است؟ وقتي مرد براي ايجاد رابطة جنسي به طرف همسرش مي‌رود، چهار دليل مي‌تواند داشته باشد:

1. نياز جنسي و کشش عاطفي كه هر زن و شوهري دارند و مي‌خواهند از آن لذّت ببرند؛

2. مرد وقتي خسته و كلافه و ذهنش آشفته است، گاهي با ارضاي جنسي آرام مي‌شود. اين را زن‌ها هرگز نمي‌فهمند و حتّي تعجّب هم مي‌کنند؛

3. وقتي براي مرد در خيابان يك تحريك جنسي و شهواني سريع شكل مي‌گيرد، او خودش را به خاطر اخلاق، اعتقادات و وفاداري، کنترل مي‌کند. وقتي كنار همسرش مي‌آيد، فقط با يك ارضاي جنسي سبک مي‌شود و آرام مي‌گيرد؛

4. مرد وقتي در برخورد با همسرش دچار يك اشتباه مي‌شود و مي‌فهمد که اشتباه كرده است، گاهي کنار همسر مي‌آيد که با او ارتباط جنسي برقرار كند و همسرش را در آغوش بگيرد؛ به عبارتي، مرد مي‌خواهد بگويد من را بپذير، اشتباه كردم؛ ولي نمي‌تواند اين کلمات را به زبان آورد. زن‌هاي ما اين موضوع را بايد بفهمند. هنگامي که زن، همسرش را پس مي‌زند و فکر مي‌کند شوهرش فقط به فکر نياز جنسي خود است و اين رفتار را يک حالت شهواني مي‌بيند و اعتراض مي‌کند، در اصل شوهرش را از نظر نيازهاي جنسي نفهميده است. آن وقت مرد يا به بيرون از خانه گرايش پيدا مي‌كند يا دچار رفتارهاي منفي در خانه مي‌شود و اين رفتارهاي منفي باعث مي‌شود زندگي سردتر شود و همة اين مسائل به نبود درك متقابل زن و شوهر از نيازهاي يکديگر برمي‌گردد. بنابراين، بايد به دختر و پسرهاي در شرف ازدواج آموزش‌هاي لازم را بدهيم و بعد از ازدواج نيز، اين آموزش‌ها را چه دربارة نيازهاي جنسي و چه در درك متقابل و تفاوت‌هاي زن و مرد ادامه دهيم. با اين آموزش، بسياري از مشكلات موجود در خانواده‌ها و در جامعه و آسيب‌هاي اجتماعي مرتبط با آن كاهش پيدا مي‌كند.

• به صورت مشخّص‌تر، از مشكلات و آسيب‌هايي بگوييد كه زوجين در مسائل جنسي دارند.

من انتظار ندارم يك جوان 24-25 ساله که به ازدواج تمايل دارد، از نظر پزشكي در زمينة مسائل جنسي مشكل جدّي داشته باشد. آن افرادي كه در اين سن مشكل واقعي دارند، به يك تا دو درصد هم نمي‌رسند. بحث فرزندآوري بحث ديگري است. ممكن است اين دختر و پسر در سنين باروري درگير مشكلاتي بشوند؛ امّا بيماري‌هاي جنسي در سنين جواني بسيار كم است و نبايد آن را خيلي بزرگ كرد.

نکتة بعد، مشکل سرعت انزال است كه در برخي مردان وجود دارد و تا حدودي هم شايع است. اين درمان‌پذير است. معتقديم تا زماني كه يك زن در روابط زناشويي ارضا نشده است، همسرش نبايد انزال شود. موضوع ديگري که در آقايان ممکن است مشاهده شود، موضوع ناتواني جنسي است. ريشة ناتواني جنسي در افراد کمتر از 45 سال كه يك بار نعوظ را بعد از بلوغ تجربه كرده باشند، رواني و بسيار نادر است که اين فرد خود به خود دچار ناتواني شود. اين موضوع چه در مرد و چه در زن به راحتي قابل درمان است و به هيچ عمل جرّاحي يا درمان دارويي نياز ندارد.

متأسّفانه متخصّصان زنان و ارولوژي، درمان صحيح اختلالات جنسي را ياد نگرفته‌اند؛ يعني افرادي نبوده‌اند که در اين زمينه، نگرش جامع به شناخت و درمان اختلالات جنسي داشته و صاحب‌نظر باشند.

ما بايد درمان‌گران را با تفكّر و آداب و رسوم و مذهب خودمان تربيت كنيم؛ چرا که آموزش و درمان مسائل جنسي با بحث‌هاي حجب و حيا و زمينه‌هاي فساد آميخته است و مانند يک شمشير دو لبه است. به هر كسي نبايد اجازه بدهيم وارد مسائل تخصّصي شود و تربيت افراد صالح و امين در اين کار، به برنامه‌ريزي ويژه‌اي نياز دارد و وزارت‌خانه‌‌هاي

علوم و بهداشت بايد راه‌اندازي اين رشته را جداي از همة رشته‌هاي موجود، به صورت ويژه در دستور کار خود قرار دهند و آن را تصويب کنند.

در مورد تفاوت‌هاي زن و مرد هم بايد گفت: تا تفاوت‌ها را درک نکنيم، نمي‌توانيم مشکلات زندگي‌ها را بفهميم و برطرف کنيم. بايد نگرشمان را نسبت به مسائل زناشويي عوض كنيم. مشكلات زناشويي فراواني هستند كه فقط با حذف ماهواره حل مي‌شود. متأسّفانه برخي درمان‌گران پيشنهاد مي‌دهند ماهواره تماشا كنيد تا ميل جنسي‌تان افزايش پيدا كند؛ در حالي‌که در بيشتر اين موارد، فرد با تماشاي فيلم‌هاي محرّک، دچار شدّت در مشکلات جنسي و انحرافات اخلاقي مي‌شود.

بعضي پزشکان گاهي براي برطرف کردن مشکلات از داروهايي استفاده مي‌کنند که جنبة تلقيني دارد. بعد از مدّتي، مشکلات جنسي زن و شوهر به تدريج بيشتر مي‌شود و آن دعواهاي پشت پرده جلو مي‌آيد. بعد تلقين هم تمام مي‌شود و آنها طلاق مي‌گيرند. پس بايد نگرشمان را به مسائل جنسي در زندگي زن و شوهرها، به ويژه در اوايل ازدواج عوض كنيم و اگر بخواهيم با اين الفبايي كه تا حالا يادمان داده‌اند، مسائل طلاق و غيره را بررسي كنيم، جز آنچه امروز در كشورمان شكل گرفته و طلاق‌ها رو به افزايش است و بنيان خانواده‌ها در حال تزلزل، نتيجة ديگري به دستمان نمي‌آيد. بايد نگرش خود را صد در صد عوض كنيم؛ نه اينکه فقط بخواهيم روش خود را تغيير دهيم. پس بايد با يك رويكرد جديد در جامعه، به موضوع سلامت جنسي نگاه كرد.

• امروزه مشاهده مي‌کنيم که در بعضي سايت‌ها آموزش‌هاي جنسي اشتباه يا خلاف شرع به مخاطبان داده مي‌شود. با اين مورد چه بايد کرد؟

اگر بخواهيم فقط با سايت‌ها مقابله كنيم، اشتباه است. بايد اين‌قدر زمينه‌ها را خوب فراهم كنيم و رويكرد براي خودمان داشته باشيم تا مردم به دنبال کسب اطّلاعات از سايت‌هاي مخرّب نروند و اثر تخريبي آنها بي‌اثر يا کم اثر شود. اگر بخواهيم آموزش سالم براي زندگي زنان و مردان داشته باشيم، بايد خودمان برنامه‌ريزي کنيم. در غير اين صورت، سايت‌هاي بيگانه اين خلأ را پر خواهند کرد.

وقتي آسيب‌هاي تماشاي برنامه‌هاي ماهواره را به آنها آموزش دهيم، تصميم مي‌گيرند ماهواره خود را جمع كنند. آن وقت مي‌فهمند كه چقدر زندگي‌شان عوض مي‌شود. وقتي زن بفهمد مرد چه تيپي است و مرد هم بفهمد زن چگونه است، بسياري از مشکلات در زندگي‌ها برطرف خواهد شد.

حديثي از معصوم داريم که مي‌فرمايد: «اگر نگاه شما در خيابان به زني افتاد، بلافاصله به همسرتان مراجعه كنيد؛ چون زن مثل زن است.» مرد مي‌خواهد از فشار جنسي رها شود. اين نياز جنسي با عشق‌بازي فرق مي‌کند. زن بايد قبول کند اگر شوهرش نزد او آمد، مرد نمي‌خواهد الزاماً زنش براي او الهة عشق‌بازي شود. زن فقط بايد يک مرجعي براي سبک شدن مرد از فشار جنسي باشد. اسلام مي‌گويد تو - يعني زن - اگر‌ نماز مستحبّي مي‌خواني و احساس کردي كه همسرت نياز جنسي دارد، نمازت را بشكن. اگر نماز واجب مي‌خواني، سريع جمع كن؛ چون اگر نياز در مرد طولاني شود، ممکن است رؤيا‌پردازي كند و اين موضوع را زن‌ها هيچ وقت نمي‌فهمند.

پی‌نوشت‌ها: