دستگاهای اطّلاعاتی و امنیتی بر این باورند که خبرنگاران و روزنامهنگاران، آزادی عمل بیشتری برای دستیابی به اطّلاعاتی دارند که نیازمند آنها هستند؛ بدون اینکه در این خصوص، تحت پیگرد قانونی قرار گیرند یا اینکه مورد سوءظن واقع شوند. به همین دلیل، نفوذ این دستگاهها در این طیف از جامعه، برای آنها حائز اهمّیت بسیار است و پیروزی بزرگی شمرده میشود. مطالب زیر به بررسی دلایل در الویت بودن این قشر از جامعه برای دستگاههای اطّلاعاتی، مهمترین خبرنگاران و روزنامهنگاران جاسوسی که به خدمت این دستگاهها درآمدهاند و مهمترین کشورهایی که به استفاده و به خدمت گرفتن این قشر جامعه توجّه ویژهای دارند، میپردازد.
چرا در امر جاسوسی، خبرنگاران و روزنامهنگاران ارجح هستند؟
جمعآوری اطّلاعات و کسب خبر، عامل مشترکی است که بین دستگاههای اطّلاعاتی و خبرنگاران مشاهده میشود؛ به گونهای که این موضوع موجب میشود تا آنها هر خطری را به جان بخرند و هر مانعی را از پیش رو بردارند. به همین دلیل، دستگاههای اطّلاعاتی بر این باورند که خبرنگاران به شکلی ویژه، توان دستیابی به اطّلاعات مهم را به دلیل آزادیای که در کار از آن برخوردار هستند، دارند؛ بدون اینکه در این راه کنجکاوی یا سوءظنّ کسی یا نهادی را موجب شوند. اطّلاعات موجود نشان میدهد که بسیاری از دستگاههای اطّلاعاتی و
امنیتی دنیا از خبرنگاران برای پوشش فعّالیتهای مزدوران استفاده میکنند و بسیاری از مزدوران، خود را به عنوان خبرنگار یا روزنامهنگار معرّفی میکنند. به گونهای که در میان بسیاری از اسناد به دست آمده از این دستگاهها و سازمانها، نامهای متعدّدی از خبرنگاران و روزنامهنگاران مشاهده میشود.
در این ارتباط، منابع آمریکایی از شبکة جاسوسی و اطّلاعاتیای خبر میدهندکه «استرافور» نامیده میشود و موظّف است از طریق به خدمت گرفتن دهها روزنامهنگار و خبرنگار به عنوان جاسوس، یا دهها جاسوس در قالب خبرنگار و روزنامهنگار، فعّالیت وبلاگنویسان و رؤسای شرکتها و فعّالان سیاسی، اجتماعی و حقوقی را زیر نظر داشته باشد. این منابع آمریکایی تأکید میکنند این شبکة جاسوسی و اطّلاعاتی، از ترفندهایی مانند دادن رشوه و حتّی رسواییهای اخلاقی و جنسی برای پیشبرد اهداف خود و به خدمت گرفتن مزدوران استفاده میکنند.
روزنامهنگاران و خبرنگاران چگونه اطّلاعات خود را میفروشند؟
دستگاههای اطّلاعاتی امنیتی جهان، از شیوههای دیگری نیز در تعامل با روزنامهنگاران و خبرنگاران، جهت به خدمت گرفتن آنها یا ارتباط مستقیم با آنان استفاده میکنند که از جملة آنها، دادن اطّلاعات مهم و مورد نیاز در قبال گرفتن امتیاز یا مبالغ مالی کلان است؛ چرا که این دستگاهها به خوبی میدانند که روزنامهنگاران و خبرنگاران دارای اطّلاعات بسیار و امکان تحقیق و تفحّص در پشت پردة بسیاری از امور و تهیّة نظر سنجیها و اطّلاع از دیدگاهها و مواضع افکار عمومی و اوضاع سیاسی و امنیتی هستند. دستگاههای اطّلاعاتی و امنیتی با استفاده از این اطّلاعات که از طریق روزنامهنگاران و خبرنگاران به دست میآورند، اقدام به براندازی اهداف مورد نظر خود میکنند. اینکه چرا یک روزنامهنگار یا خبرنگار میتواند جاسوس باشد و برعکس، یک جاسوس میتواند روزنامهنگار یا خبرنگار باشد، به این دلیل است که هر دو طیف به دنبال دستیابی به اطّلاعات و پیدا کردن پاسخ برای سؤالات خود هستند، هر دو در خفا یا آشکارا در جستوجو و تفحّص میباشند.
تجربة یک خبرنگار جاسوس
پاتریک دینو، خبرنگار و روزنامهنگار فرانسوی، کتابی دربارة فعّالیتهای جاسوسی خود و تجربهاش در این حرفه تألیف کرد. وی در این کتاب به این نکته اشاره میکند که فعّالیت جاسوسی وی، به تعقیب اسلامگرایان و نفوذ در گروههای آنها محدود میشد؛ چون از وی چنین خواسته شده بود و حوزة فعّالیت وی، «الجزایر» در شمال «آفریقا» مشخّص شده بود.
دینو در کتابش نقل میکند که وی در طول دوران مأموریتش، به عنوان خبرنگار جنگی برای دو شبکة «تی.وی1» «فرانسه» و «سی.بی.اس» «آمریکا» فعّالیت میکرد و در قالب این عنوان و سمت بود که موفّق به دیدار با رهبران «جبهة اسلامی برای نجات الجزایر» شد که حکومت الجزایر این جبهه را در سال 1992م. منحل کرده بود. برای رسیدن به این هدف، وی کار خود را با تردّد و رفت و آمد در مناطقی شروع کرد که میتوانست در آنجا، با یاران و اعضا و مسئولان این جبهه برخورد کند.
دینو کار خود را با نزدیک شدن به عبد الکریم عدّه، سخنگوی رسمی کمیتة اجرایی این جبهه، آغاز کرد و تلاش کرد با نزدیک شدن به وی، زمینة نزدیکی به دیگر اعضای کمیتة اجرایی این جبهه را که در خفا و به صورت کاملاً مخفیانه زندگی میکردند، فراهم کند. بهانة دینو برای این دیدارها، تهیّة فیلم مستند و سپس نگارش کتابی دربارة این جبهة اسلامی بود و در عمل، این کتاب را در سال 1997م. تحت عنوان «رهبری جبهة اسلامی برای نجات سخن میگوید» منتشر کرد. فعّالیتهای جاسوسی دینو به اینجا ختم نمیشود؛ بلکه وی پس از حوادث 11سپتامبر 2001م.، از آمریکا به «پاکستان» اعزام شد. وی در این خصوص میگوید که به دستگاههای اطّلاعاتی فرانسه دربارة احتمال دست زدن تروریستهای پاکستانی و افغانستانی به عملیاتی مشابه آنچه در آمریکا شاهد آن بودیم، در فرانسه هشدار داده است.
رژیم صهیونیستی بیشترین بهرهبرداری را از این طیف میکند
دستگاههای اطّلاعاتی و جاسوسی رژیم صهیونیستی، ازجمله مهمترین و بارزترین دستگاههای اطّلاعاتی و امنیتی در جهان هستند که برای جمعآوری اطّلاعات و نفوذ به محافل و مراکز بسته و غیر قابل نفوذ از روزنامهنگاران و خبرنگاران استفاده میکنند و تلاش بسیاری برای جذب این طیف از میان کشورهای عربی دارند و در این خصوص حاضرند مبالغ کلانی را هزینه کنند و به شیوه و روشهای غیر اخلاقی روی بیاورند.
در این خصوص دو سال پیش، نیروهای امنیتی حکومت حماس در «نوار غزّه» خبرنگار انگلیسی به نام پل مارتل را بازداشت کرد که اقدام به جذب جوانان فلسطینی نوار غزّه، به عنوان جاسوس برای دستگاههای اطّلاعاتی رژیم صهیونیستی میکرد.
معروفترین روزنامهنگاران و خبرنگاران جاسوس
آلبر لوندر: از آلبر لوندر به عنوان پدر روحی تحقیق و تفحّص خبری یاد میشود. وی در دهة دوم قرن بیست، داوطلبانه برای جاسوسی علیه «اتّحاد شوروی» سابق اعلام آمادگی کرد و در این خصوص گفت که حسّ ملّیگرایی، وی را به جاسوسی وا داشته است.
کیم ولبی: نام واقعی وی هارولد آدریان راسل ولبی است و از جمله معروفترین جاسوسهای مزدوج یا به عبارتی دوطرفه بود و موفّقیتهای وی در دنیای جاسوسی، امری خارقالعادّه شمرده میشود. تا اینکه در سال 1994م. از فعّالیتهای جاسوسی خود استعفا داد.
پاتریک دینو: در سطور بالا اشاره شد که دینو در جنگهای «افغانستان» و «عراق» علیه «ایران» و «لیبی» و «چاد» و «لبنان» و «آمریکای جنوبی» به عنوان خبرنگار جنگی برای دو شبکة خبری فرانسوی و آمریکایی جاسوسی میکرد.
منبع: مشرق نیوز