«کَردَر» نام روستایی زیبا با آب و هوای گرم در استان «هرمزگان» است با باغهای لیمو، انبه و هنر ظریف زنانش که خوسدوزی نام دارد. کردر ساحلی نیست؛ امّا با ساحل «خلیج فارس» و «دریای عمّان» فاصلة چندانی ندارد. دور تا دور روستا را باغهای خرما، لیمو، پرتقال و زیتون احاطه کرده است؛ لیموهایی که شهرت ملّی و حتّی جهانی دارند. یک قلعة تاریخی در ورودی روستا قرار دارد که در «سازمان میراث فرهنگی» به نام «قلعة کردر» ثبت شده است.
امّا آنچه سبب شهرت این روستا شده، باغهای لیمو و انبه و صنایعدستیاش نیست؛ بلکه ارادت مردمانش به ساحت خورشید هشتم است که نام روستای کردر را بر سر زبانها انداخته است. در کردر هرچه ببینی، به نام امام رضا(ع) نامگذاری شده؛ حسینیة روستا که اسم امام رضا(ع) را دارد قدمتی حدّاقل صدساله دارد.
هیئت مذهبی، حسینیه، دهکدة جشنوارة آسمان هشتم و...، همگی به نام امام رضا(ع) نامگذاری شده است. کردر تنهای روستای کشور است که به نام امام رضا(ع) نامیده شده و گرچه قدمت ارادت مردمانش به حضرت خورشید، به قرنها پیش برمیگردد، امّا رسماً در میلاد امام هشتم(ع) در سال 88 به نام امام رضا(ع) نامیده شده و کردر رضوی نام گرفته است.
نام خانوادگی اغلب مردمان روستا ذاکری است. وقتی از یکی از ساکنان روستا پرسیدم چرا همة اهالی نام ذاکری دارند، گفت: به دلیل اینکه ذاکر اهلبیت(ع) بودهاند.
ابراهیم ذاکری 48سال دارد؛ مردی لاغر اندام و متین با چهرهای آرام، امّا پیگیر، باتجربه و کارکشته. او آغازگر جشنهای رضوی در «میناب» بوده و سالها پیش در روستای کردر جشن و جشنواره و مراسم برای امام رضا(ع) طرّاحی و اجرا کرده است. همة زندگیاش را وقف حضرت رضا(ع) کرده و در یک روستا شور و هیجان رضوی به وجود آورده است. آنقدر امام رضا(ع) و جشنهای رضوی برایش مهم بوده که پای خیلی از مسئولان و مقامهای کشوری را به این روستا باز کرده و اهالی کردر بیشتر از خیلی از شهرهای بزرگ، مراسم و برنامه اجرا و مقامات کشوری را میزبانی کردهاند.
او در معرفی کردر رضوی میگوید: کردر رضوی، حدود 450 خانوار و بیش از 2200 نفر جمعیت دارد و از وقتی من به یاد دارم، اهالی روستا اکثریت کشاورز و باغدار بودند. در گذشته، مردم شغلهای سادهای داشتند و مشاغل اقتصادی بزرگ در منطقه نبود. مردم به سادگی زندگی میکردند و البتّه تاکنون هم، چنین است. زنان روستا بیشتر کارشان صنایع دستی و «خوسدوزی» است. آداب و رسوم و فرهنگ مردم کردر رضوی، مانند دیگر نقاط شهرستان میناب است. در کردر باغهای لیمو و نخل وجود دارد. البتّه در سالهای اخیر به دلیل خشکسالی، باغهای لیمو کاهش یافته است.
کردریها عاشق اهلبیت(ع)، به خصوص امام رضا(ع) هستند و پیش از اینکه جشنهای رضوی در کشور فراگیر شود، در این روستا، فعّالیتهای رضوی انجام میشده که بعدها منتهی به برگزاری یک جشنوارة رضوی، به نام «آسمان هشتم» برای روستاییان شده است. او میگوید: سال 86، جوانان کردری دور هم جمع شدند و گفتند بیایید یک کاری برای امام رضا(ع) در ایّام ولادت آقا علیّبنموسیالرّضا(ع) در روستا انجام دهیم تا در میلاد رضوی، روستا جنب و جوش داشته باشد. این بود که آمدیم و برای اهالی روستا مسابقات نماز و نهجالبلاغه و نامهای به امام رضا(ع) طرّاحی کردیم و خیلی ساده کار را شروع کردیم. یادم هست در همان سال اوّل، حدود 350 نفر از جوانان روستا در مسابقات شرکت کردند. برای تجلیل از برگزیدگان، یکی از مبلّغان از «قم» را برای آئین پایانی دعوت کردیم و در آن مراسم، از نفرات برتر تقدیر شد. مردم، جوانان و نوجوانان جنب و جوش خاصّی داشتند. تا اینکه یک سال گذشت و سال 1387، دیدیم از تلویزیون تیزر جشنوارة امام رضا(ع) پخش میشود.
یک رویداد مهم
او در پاسخ به این پرسش که روستای کردر، از چه سالی به «کردر رضوی» معروف شد، میگوید: سال 1388 که برای امام رضا(ع) با حضور مهمانان کشوری جشن برگزار کردیم، وقتی آنها حال و هوای خاص و ارادت ویژة مردم، به خصوص جوانان کردری را به امام رضا(ع) دیدند، پیشنهاد کردند اسم کردر به کردر رضوی تغییر پیدا کند. مشخّصاً آقای طاهریان، معاون فرهنگی، هنری «ستاد عالی کانونهای مساجد کشور» این پیشنهاد را مطرح کرد و ما از آن استقبال کردیم.
دلیل ارادت مردم کردر رضوی به امام رضا(ع)
ذاکری میگوید: من از زمانی که یادم میآید، کردریها عاشق امام هشتم(ع) بودهاند. از همان زمانها، ارادت و علاقة ویژهای به ائمّه و اهلبیت(ع)، به ویژه امام هشتم(ع) داشتند و از همان دوران کودکی، یادم هست ما در برنامههای دینی و مذهبی در روستا شرکت میکردیم. مردم کردر برای آقا امام رضا(ع) و فرزندانشان ارادت و
احترام خاصّی قائل هستند.
میناب فاصلة زیادی با مشهد دارد و مردمان آن به سختی راهی زیارت بارگاه رضوی میشوند. ذاکری در اینباره میگوید:
مردم روستای ما همه ساله به صورت کاروانی برای زیارت امام رضا(ع) راهی مشهد میشوند؛ مثلاً با یک یا دو اتوبوس، همزمان و به صورت ویژه به حرم امام رضا(ع) اعزام میشوند. وقتی در شرف حرکت هستند، یک شب یا یک روز پیش از حرکت، با چاووشیخوانی محلّی، زائران بدرقه میشوند و آن افراد و خانوادههایی که میخواهند به پابوسی آقاعلیّبنموسیالرّضا بروند، در خانههایشان یا حسینیهای که نزدیک منزلشان است، چاووشیخوانی برگزار میکنند و اهالی باخبر میشوند که فلان خانواده یا شخص، امروز یا فردا عازم مشهد مقدّس و حرم حضرت امام رضا(ع) است و برای بدرقة این عزیزان که زائر امام رضا(ع) هستند، همة اهالی در منزل آنها برای خداحافظی و بدرقه جمع میشوند و حتّی چند قدمی به صورت پیاده و با چاووشیخوانی محلّی زائران را مشایعت میکنند. در زمان بازگشت زائران مشهد، بازهم با چاووشیخوانی محلّی از آنها استقبال میکنند.
مردم در ابتدای روستا جمع میشوند و زائران با استقبال بسیار شایستهای با نقل و نبات و گل و اسپند و چاووشیخوانی محلّی وارد روستا میشوند.
تنها روستای رضوی کشور و حال و هوای میلاد امام هشتم(ع)
ذاکری با بیان اینکه در ایّام ولادت حضرت رضا(ع) در تنها روستای رضوی کشور، حال و هوای خاصّی حاکم است، میافزاید: در ایّام ولادت امام هشتم(ع) مراسم بسیار باشکوهی در کردر برگزار میشود؛ به خصوص الآن که دهة کرامت نامگذاری شده است، یک کاروان تحت عنوان کاروان«آسمان هشتم» تشکیل دادهایم که به نیّت امام هشتم(ع) برای هشت روستای میناب، مولودیخوانی و مراسم باشکوه برگزار میکنیم.
در سالروز شهادت آقاعلیّبن موسیالرّضا هم عزاداری سنّتی برگزار میشود که با حال و هوای خاصّی همراه است و مردم نذری میدهند. ما در ایّام نزدیک به ماه محرّم برنامهای داریم تحت عنوان «طرح محرّم» که در چهل شب قبل از دهة محرم، در چهل منزل روستا، زیارت عاشورا خوانده میشود؛ بعد، از یازدهم محرّم تا اربعین هم در 40 منزل دیگر زیارت عاشورا خوانده میشود که با استقبال جوانان و اهالی مواجه هستیم. از اربعین حسینی هم به مدّت ده شب تا شهادت آقاعلیّبنموسیالرّضا(ع) در حسینیة امام رضا(ع) مراسم عزاداری ادامه پیدا میکند.
منبع: ماهنامة زائر، شمارة 256، صص 87-88.