منجی یهودیان ومسیحیان

صفحات چاپی ۳۴ تا ۳۷، ۳۹

مطالعه در کتاب‌خوان

پرسش و پاسخ

واحد پژوهش موعود

64. منجی نزد یهودیان چه کسی است؟

با مراجعه به کتاب‌های مقدّس یهود، پی‌ می‌بریم که اشارات و تصریحات فراوانی به مسئلة موعود جهانی شده است؛ از جمله کتاب‌هایی که در آنها به این موضوع اشاره شده: کتاب دانیال نبی، حجّی نبی، صفینای نبی، اشعیای نبی و «زبور» داوود‌(ع) است.

بنابراین در «قرآن کریم» می‌خوانیم:

«وَ لَقَدْ کَتَبْنا فِی الزَّبُورِ مِنْ بَعْدِ الذِّکْرِ أَنَّ الْأَرْضَ یَرِثُها عِبادِیَ الصَّالِحُون‏؛1

و به تحقیق در زبور بعد از ذکر نوشتیم که همانا زمین را بندگان صالح من به ارث خواهند برد.»

در زبور داوود می‌خوانیم:

بارخدایا! حکومت خود را به ملک ببخش و عدالتت را به فرزند ملک عطا فرما تا به نیکی بین مردم حکم کرده و بر افتادگان انصاف دهد... تمام پادشاهان بر او خضوع کرده و همة ملّت‌ها خدمتگزار او گردند...2

65. چرا حضرت مسیح(ع) تاکنون زنده مانده است؟

حکمت بقا و زنده ماندن حضرت مسیح(ع) تاکنون بر حسب آنچه که عقول ما درک می‌کند، اموری است؛ از جمله:

1. در حضرت عیسی(ع) خصوصیاتی یافت می‌شود که در سایر انبیاء نبوده است؛ از قبیل ولادت بدون پدر، زنده کردن مردگان، به آسمان‌ها رفتن و دیگر خصوصیات؛

2. زنده بودن و بقای او برهان و دلیل و شاهدی بر غیبت امام مهدی(عج) خواهد بود؛ زیرا بقای مسیح(ع) با عمری بیش از دو هزار سال، دلیلی بر امکان وجود و حیات حضرت مهدی(عج) در کمتر از این مقدار سال است؛ همان حکمتی که در روایات برای طول عمر حضرت خضر(ع) بیان شده است.

شیخ صدوق(ره) در «کمال‌الدّین»، به سند خود از امام صادق(ع) نقل می‌کند که فرمودند:

«... آری. از آنجا که در علم سابق خداوند مقدّر شده بود که عمر قائم(عج) را در ایّام غیبتش طولانی می‌گرداند و می‌دانست که این مقدار طول عمر را بندگانش انکار می‌کنند، بنابراین عمر بندة صالحش را تنها به جهت استدلال و شاهد آوردن عمر قائم(عج) طولانی

صفحهٔ ۳۵

کرد تا اینکه حجّت و دلیل معاندان قطع گردد و برای مردم حجّت و استدلالی بر خدا نباشد.»3

66. مشارکت حضرت مسیح(ع) در تشکیل حکومت جهانی چیست؟

مشارکت حضرت مسیح(ع) در تشکیل حکومت عدل توحیدی جهانی و مساعدت حضرت مهدی(عج) در این امر مهم، جهاتی دارد که به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:

1. از آنجا که مسیحیان جماعت زیادی از مردم عالم را تشکیل می‌دهند، بنابراین با نزول او از آسمان و مشاهدة معجزه از او، ایمان آورده و در حقیقت، به جهت پیروی و اقتدای او به حضرت مهدی(عج)، مسیحیان نیز تسلیم حضرت مهدی(عج) می‌شوند؛

2. در نتیجة جهت اوّل، فتح و پیروزی حضرت بر عالم، سریع‌تر و آسان‌تر خواهد شد. بنابراین به جهت ایمان مسیحیان به امام مهدی(عج) بدون جنگ و خونریزی، بخش عظیمی از عالم، تحت اختیار حضرت قرار خواهد گرفت.

67. آیا حضرت عیسی(ع) به زمین باز می‌گردد؟

مطابق نصّ آیات «قرآن» و «اناجیل»، حضرت عیسی(ع) به آسمان‌ها رفت و در پایان تاریخ، به زمین باز می‌گردد.

در «انجیل یوحنّا» می‌خوانیم:

از من شنیدید که به شما گفتم: من می‌روم و دوباره به سوی شما باز می‌گردم.4

در قرآن نیز به نزول حضرت عیسی(ع) اشاره شده است:

1. خداوند متعال می‌فرماید:

«وَ یُکَلِّمُ النَّاسَ فِی الْمَهْدِ وَ کَهْلاًً؛5

و او [عیسی] در گهواره و هنگام پیری با مردم سخن می‌گوید.»

می‌دانیم که حضرت عیسی(ع) د ر هنگام سی سالگی به آسمان‌ها رفت. پس مقصود به پیری، همان زمان نزول او از آسمان در آخرالزّمان است؛

2. و نیز خداوند می‌فرماید:

«وَ إِنْ مِنْ أَهْلِ الْکِتابِ إِلاَّ لَیُؤْمِنَنَّ بِهِ قَبْلَ مَوْتِهِ وَ یَوْمَ الْقِیامَةِ یَکُونُ عَلَیْهِمْ شَهیدا؛6

و هیچیک از اهل کتاب نیست؛ مگر اینکه پیش از مرگش، به او [مسیح] ایمان می‌آورد و روز قیامت بر آنها گواه خواهد بود.»

ضمیر در «به» و «موته» به حضرت عیسی(ع) باز می‌گردد. از این آیه به خوبی استفاده می‌شود که حضرت عیسی(ع) در آخرالزّمان، از آسمان نزول کرده و مردم به او ایمان خواهند آورد؛7

3. همچنین می‌فرماید:

«وَ إِنَّهُ لَعِلْمٌ لِلسَّاعَةِ فَلا تَمْتَرُنَّ بِها؛8

و همانا عیسی نشانة روشنی برای قیامت است. پس در آن شک نداشته باشید.»9

همچنین در روایات شیعه و سنّی به نزول حضرت عیسی(ع) اشاره شده است:

بخاری به سند خود از رسول خدا(ص) نقل کرده است که فرمودند:

«شما را چه می‌شود هنگامی که فرزند مریم در میان شما فرود آمده؛ در حالی که امام شما از بین شماست.»10

شیخ صدوق(ره) به سندش از محمّد بن مسلم ثقفی نقل کرده است که از امام محمّد باقر(ع) شنیدم که می‌فرمودند:

«قائم از ماست که با رعب و وحشت [که در قلوب مردم می‌افتد] یاری خواهد شد... و روح الله عیسی بن مریم فرود آمده و پشت سر او به نماز خواهد ایستاد.» 11

68. حضرت عیسی(ع) در کجا فرود خواهد آمد؟

از روایات استفاده می‌شود که مکان نزول حضرت مسیح(ع) در آخرالزّمان، سرزمین «دمشق» است.

طبرانی به سند خود از رسول خدا(ص) نقل کرده است که فرمودند:

«ینزل عیسی بن مریم(ع) عند المنارة البیضاء شرقی دمشق؛12

عیسی بن مریم کنار منارة سفید قسمت شرق در سرزمین دمشق، فرود خواهد آمد.»

ابن کثیر می‌گوید:

مسیح دجّال خروج می‌کند. آنگاه مسیح از آسمان بر زمین فرود می‌آید و محلّ فرود او کنار منارة سفید شرقی در دمشق، هنگام نماز صبح است.13

69. منجی نزد مسیحیان کیست؟

حضرت مسیح(ع) مبعوث شد تا مردم را بشارت دهد. کلمة «انجیل» از لغت یونانی گرفته شده و به معنای «خبر خوش» و بشارت به رهایی آمده است. این بشارت همان قیام ملکوت خداوند یا به تعبیر دیگر، می‌توان از آن به حکومت توحیدی در سطح کرة زمین یاد نمود.

در «کتاب مقدّس» می‌خوانیم:

بر من واجب است تا تمام شهرها را به ملکوت خدا بشارت دهم و برای این امر فرستاده شده‌ام.14

در «انجیل متّی» آمده است:

حضرت عیسی در جمیع شهرها و دهات سیر می‌کرد و در مجامع آنها، مردم را تعلیم و به ملکوت بشارت می‌داد.15

در کلمات حضرت مسیح(ع) کلمة «فرزند انسان» زیاد به چشم می‌خورد. در انجیل متّی آمده است:

به حق می‌گویم که از میان حاضران در این مکان، کسانی هستند که مرگ را نمی‌چشند تا اینکه فرزند انسان را مشاهده نمایند که در ملکوتش می‌آید.16

همچنین می‌خوانیم:

همان گونه که برق از مشرق طلوع کرده و همه را روشن می‌کند، آمدن فرزند انسان نیز اینچنین است.17

همچنین می‌خوانیم:

به همین جهت آماده باشید، در ساعتی که انتظار آن را نمی‌کشید، فرزند انسان خواهد آمد.18

مقصود از «فرزند انسان» کیست؟ مسیحیان درصددند تا آن را بر حضرت مسیح(ع) منطبق سازند؛ ولی از قرائن و شواهد موجود استفاده می‌شود که مقصود از «فرزند انسان» به طور مثال، شخصی غیر از مسیح(ع) است که همان حضرت مهدی(عج) باشد؛

الف) در «انجیل یوحنّا» از حضرت مسیح(ع) می‌خوانیم:

من طالب مجد و عظمت خود نیستم. در آنجا کسی است که آن را می‌طلبد و حکم می‌کند.19

ب) از عباراتی که در «انجیل متّی» آمده است، به خوبی استفاده می‌شود که «فرزند انسان» در آن عبارات غیر از حضرت مسیح(ع) است که در آخرالزّمان به جهت پیاده کردن ملکوت خداوند ظهور کرده و عیسی بن مریم(ع) او را متابعت و مشایعت خواهد نمود.

70. ظهور منجی در اناجیل در چه وقتی معیّن شده است؟

از برخی عبارات اناجیل به دست می‌آید که وقت ملکوت آسمان‌ها که همان

صفحهٔ ۳۶

حکومت عدل جهانی توحیدی در روی زمین است، آخرالزّمان معیّن شده است.

حضرت عیسی(ع) در مورد مقدّمات برپایی ملکوت خداوند می‌گوید:

و زود است که خبر از جنگ‌ها و شایعات بشنوید. مبادا که فزع کنید؛ زیرا حدوث آنها حتمی است؛ ولی نهایت عالم نخواهد بود.20

و نیز می‌فرماید:

... آنکه تا نهایت باقی می‌ماند، اوست کسی که خلاصی می‌یابد.21

و این مطلب موافق روایاتی است که از رسول اکرم(ص) رسیده و اشاره دارند به اینکه:

«المَهدیُّ یَخرُجُ فی آخَرُالزَّمانِ؛22

مهدی در آخرالزّمان خروج خواهد نمود.»

71. وسعت حکومت حضرت مهدی(عج) چقدر است؟

از «عهد جدید» استفاده می‌شود حکومت حضرت مهدی(عج) که از آن، به ملکوت آسمان‌ها یا ملکوت خداوند برای «فرزند انسان» تعبیر شده است، تمام روی زمین را فرا خواهد گرفت، در «انجیل لوقا» آمده است:

در آینده، مردمی از شرق و غرب و شمال و جنوب زمین آمده و بر سر سفره، در ملکوت خداوند خواهند نشست.23

و در «انجیل مرقس» می‌خوانیم:

و واجب است که قبل از آن به جمیع عالم بشارت داده شود.24

در احادیث اسلامی نیز به این موضوع اشاره شده است. امام باقر(ع) می‌فرمایند:

«الْقَائِمُ مِنَّا... یَبْلُغُ سُلْطَانُهُ الْمَشْرِقَ وَ الْمَغْرِب‏؛25

قائم از ماست... حکومت او مشرق و مغرب عالم را فرا خواهد گرفت.»

ابو داوود به سندش از رسول خدا(ص) نقل کرده است که فرمودند:

«و یهلک الله فی زمانه الملل کلّها إلاّ الإسلام؛26

خداوند در زمان او [مهدی(عج)] اهل همة ملّت‌ها، به جز اسلام را هلاک خواهد نمود.»

72. اوصاف یاران منجی در «اناجیل»چیست؟

در «اناجیل» مسیحیان، اوصافی برای یاران منجیّ بشریت ذکر شده است که به برخی از آنها، اشاره می‌کنیم:

1. اطاعت؛ در «انجیل مرقس» آمده است:

به حق، به شما می‌گویم: هرکس که همانند طفل، ملکوت خدا را نپذیرد، در آن داخل نخواهد شد.27

مثال به طفل، اشاره به اطاعت مطلق است.

2. عمل به احکام؛ در «انجیل متّی» آمده است:

این‌گونه نیست که هر کسی یا ربّ یا ربّ بگوید، داخل در ملکوت آسمان‌ها شود؛ بلکه هرکس به خواست پروردگار عمل کند، در آسمان‌هاست.28

3. استضعاف؛ در «انجیل لوقا» آمده است:

خوشا به حال شما ای فقرا! زیرا برای شماست ملکوت خداوند. خوشا به حال شما ای گرسنگان در امروز! زیرا در آینده سیر خواهید شد. خوشا به حال شما ای گریه‌کنندگان! زیرا در آینده خندان خواهید شد.29

این درحالی است که در جای خود، «ملکوت آسمان» به عصر ظهور تطبیق شده است.

73. آیا در «اناجیل» به علائم ظهور منجی اشاره شده است؟

در «انجیل متّی» آمده است:

... و در آن هنگام که عیسی در باغ زیتون نشسته بود، شاگردانش به نزد او آمده و با او خلوت کردند و از او سؤال نمودند:«به ما بگو: در چه زمانی این امور تحقّق خواهد یافت و علامت و نشانة آمدن تو و پایان عالم چیست؟»30

صفحهٔ ۳۷

همچنین می‌خوانیم:

و زود است که خبر از جنگ‌هایی می‌شنوید... مبادا که فزع کنید! زیرا وقوع آنها حتمی است.31

و نیز آمده است:

و هنگامی که فرزند انسان در مجد و عظمتش می‌آید و در حالی که ملائکه او را همراهی می‌کنند، بر روی عرش عظمتش می‌نشیند و جمیع امّت‌ها نزد او محشور خواهند شد...32

در «انجیل لوقا» آمده است:

فریسیّون از او سؤال نمودند:چه زمانی ملکوت خداوند می‌آید؟ او در جواب فرمود: ملکوت خدا غیر مترقّبه می‌آید.33

همچنین می‌خوانیم:

و هنگامی که خبر از جنگ‌ها و فتنه‌ها شنیدید، فزع نکنید؛ زیرا این امور باید در ابتدا تحقّق یابد؛ ولی این پایان عالم نیست. آنگاه به آنان فرمودند: «زود باشد که امّتی بر امّتی و مملکتی بر مملکتی قیام کند و زلزله‌های شدید و گرسنگی‌ها و قحطی‌ها در مکان‌های زیادی به وقوع پیوندد و زود است که امور خوفناک و نشانه‌های بزرگی حادث گردد.»34

پی‌نوشت‌ها:

صفحهٔ ۳۹

پانویس‌های این مقاله

  1. ۱

    1. سورة انبیاء، آیة 105.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  2. ۲

    2. «کتاب مقدّس»، عهد قدیم، مزامیر، مزمور 72، ص 1210. 1212، رقم 1 17.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  3. ۳

    3. ابن‌بابویه، محمّد بن علی، «کمال‌الدّین»، ص 357، ح 53؛ طوسی، محمّد بن حسن، «الغیبه»، ص 172، ح 129؛ مجلسی، محمّد باقر، «بحارالانوار»، ج 51، ص 222.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  4. ۴

    4. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل یوحنّا، ص 339، رقم 28 30.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  5. ۵

    5. سورة آل عمران، آیة 46.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  6. ۶

    6. سورة نساء، آیة 159.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  7. ۷

    7. ر.ک: بخاری، محمّد بن اسماعیل، «صحیح»، ج 4، ص 143؛ سیوطی، جلال‌الدّین، «درّ المنثور»، ج 2، ص 241؛ و...

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  8. ۸

    8. سورة زخرف، آیة 61.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  9. ۹

    9. طبری، محمّد بن جریر، «جامع البیان فی تفسیر القرآن»، بیروت-لبنان، دارالمعرفه، ج 25، ص 115؛ ابوحیان، محمّد بن یوسف، «بحر المحیط»، بیروت، دارالفکر، 1420ه .ق.، ج 9، ص 386.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  10. ۱۰

    10. بخاری، محمّد بن اسماعیل، «صحیح»، ج 4، ص 143.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  11. ۱۱

    11. ابن بابویه، محمّد بن علی، «کمال‌الدّین»، ص 331، ح 16.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  12. ۱۲

    12. طبرانی، سلیمان بن احمد، «المعجم الکبیر»، قاهره، مکتبة ابن تیمیّة، چاپ دوم، 1994م.، ج 1، ص 217.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  13. ۱۳

    13. ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، «النهایه فی الفتن و الملاحم»، بیروت، دارالجیل، 1408ه .ق.، ص 172.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  14. ۱۴

    14. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، ص 205، رقم 43.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  15. ۱۵

    15. «انجیل متی»، 9/ 62/ 35.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  16. ۱۶

    16. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل متّی، ص 82 84، رقم 13-28.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  17. ۱۷

    17. همان، ص 104، رقم 27.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  18. ۱۸
  19. ۱۹

    19. همان، انجیل، یوحنّا، ص 317، رقم 50.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  20. ۲۰

    20. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل متّی، ص 102، ص 102، رقم 6.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  21. ۲۱
  22. ۲۲

    22. طوسی، محمّد بن حسن، «الغیبة»، ص 178.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  23. ۲۳

    23. «انجیل لوقا»، 13/242/29.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  24. ۲۴

    24. «انجیل مرقس»، 13/166/10.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  25. ۲۵

    25. ابن بابویه، محمّد بن علی، «کمال‌الدّین»، ص 330، ح 16.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  26. ۲۶

    26. ابوداوود سجستانی، سلیمان بن اشعث، «سنن»، بیروت، المکتبة العصریة، ج 2، ص 319، ح 4324.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  27. ۲۷

    27. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل مرقس، ص 157، رقم 15.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  28. ۲۸

    28. همان، انجیل، متّی، 7/56/21.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  29. ۲۹

    29. «کتاب مقدّس»، انجیل لوقا، ص 210، رقم 20 و 21.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  30. ۳۰

    30. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل متّی، اصحاح 24، ص 102، رقم 3.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  31. ۳۱

    31. «انجیل متّی»، 24/102/6.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  32. ۳۲

    32. «کتاب مقدّس»، عهد جدید، انجیل متّی، اصحاح 25، ص 107، رقم 31-34.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  33. ۳۳

    33. «انجیل لوقا»، 17/252/20.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  34. ۳۴

    34. «انجیل لوقا»، 21/265/9-11.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑