بدجوری به غیبت امام زمان(عج) عادت کرده‌ایم!؟

ابراهیم شفیعی سروستانی

هیچ توجّه کرده‌اید که این روزها بسیاری از ما خیلی کم با امام زمان خود ارتباط داریم؛ خیلی کم به یاد آن حضرت هستیم؛ خیلی کم به پیشگاه حضرتش استغاثه می‌کنیم؛ خیلی کم «دعای فرج» می‌خوانیم؛ اصلاً عهد خود با آن حضرت را فراموش کرده‌ایم و در یک کلمه بدجوری به غیبت امام زمان(ع) عادت کرده‌ایم؛ در حالی‌که یکی از وظایف مهمّی که بنا به تصریح روایات بر عهدة همة منتظران گذاشته شده، توجّه به امام عصر(عج) و حفظ ارتباط با آن حضرت است.

دربارة اصل لزوم ارتباط با امام مهدی(عج)، در روایتی که از امام محمّد باقر(ع) در تفسیر این کلام خدای تعالی:

یا أَیهَا الَّذینَ آمَنُوا اصْبِرُوا وَ صابِرُوا وَ رابِطُوا وَ اتَّقُوا اللهَ لَعَلَّکمْ تُفْلِحُونَ؛1

ای کسانی که ایمان آورده‌اید! شکیبا باشید و دیگران را به شکیبایی فرا خوانید و مراقب باشید و از خدا بترسید. باشد که رستگار شوید.»

نقل شده، چنین آمده است:

«إِصْبِرُوا عَلی أَداءِ الْفَرائِضِ وَ صابِرُوا عَدُوَّکمْ وَ رابِطُوا إِمامَکمُ [الْمُنْتَظَرُ]؛2

بر انجام واجبات صبر و با دشمنانتان پایداری کنید و پیوند خود را با امام منتظرتان مستحکم سازید (او را مرزبانی کنید).»

امّا دربارة مصادیق این ارتباط باید گفت که ارتباط با امام زمان می‌تواند از راه‌های گوناگون محقّق شود که در اینجا به برخی از آنها اشاره می‌کنیم:

یکی از مصادیق مهمّ حفظ این ارتباط، دعا برای تعجیل فرج است. امام عصر(عج) در توقیعی که خطاب به اسحاق بن یعقوب صادر شده است، می‌فرمایند: «وَ أَکثِرُوا الدُّعاءَ بِتَعْجیلِ الْفَرَجِ، فَإِنَّ ذلِک فَرَجُکمْ؛3 برای تعجیل فرج بسیار دعا کنید که فرج شما همان است.»

امام حسن عسکری(ع) نیز دعا برای تعجیل فرج را شرط رهایی از فتنه‌های دوران غیبت دانسته‌اند و می‌فرمایند:

«وَ اللهِ لَیغیبَنَّ غَیبَةً لاینْجُو فیها مِنَ الْهَلَکةِ إِلاّ مَنْ ثَبَّتَهُ اللهُ عَلَی الْقَولِ بِإِمامَتِهِ وَ وَفَّقَهُ [فیها] للدُّعاءِ بِتَعْجیلِ فَرَجِهِ؛4

به خدا سوگند! [او] غیبتی خواهد داشت که در آن تنها کسانی از هلاکت نجات می‌یابند که خداوند آنها را بر قول به امامتش ثابت‌قدم داشته و در دعا برای تعجیل فرجش موفّق

کرده است.»

یکی دیگر از مصادیق حفظ این ارتباط، تجدید عهد روزانه با امام عصر(عج) است. در روایت‌های متعدّدی، امامان ما، شیعیان خود را به تجدید عهد و بیعت با امام زمان خود سفارش کرده و از آنها خواسته‌اند در آغاز هر روز و حتّی پس از هر نماز واجب، «دعای عهد» بخوانند. همة این موارد از اهمّیت پیوند دایمی شیعیان با مقام عظمای ولایت و حجّت خدا حکایت دارد.

یکی از مشهورترین دعاهای عهد، دعایی است که سیّد بن طاووس آن را در کتاب ارزشمند «مصباح الزائر» به نقل از امام صادق(ع) روایت کرده و در ابتدای آن آمده است:

ـمَنْ دَعا إِلَی اللهِ تَعالی أَرْبَعینَ صَباحا بِهذَا الْعَهْدِ کانَ مِنْ أَنْصارِ قائِمِنا، فَإِنْ ماتَ قَبْلَهُ أَخْرَجَهُ اللهُ تَعالی مِنْ قَبْرِهِ، وَ أَعْطاهُ بِکلِّ کلِمَةٍ أَلْفَ حَسَنَةٍ، وَ مَحا عَنْهُ أَلْفَ سَیئَةٍ؛5

هر کس چهل بامداد، خدا را با این عهد بخواند، از یاوران قائم ما خواهد بود. پس اگر پیش از [ظهور] قائم از دنیا برود، خداوند تعالی، او را از قبرش خارج می‌سازد [تا قائم را یاری دهد]. خداوند به شمارة هر کلمه [از آن]، هزار حسنه به او عطا کند و هزار بدی را از او برطرف می‌سازد.»

از دیگر مصادیق ارتباط با امام مهدی(عج) استغاثه به آن حضرت و درخواست فریادرسی از ایشان در مواقع ابتلا و گرفتاری است. در «مفاتیح الجنان» راه‌های متعدّدی برای استغاثه به آن حضرت بیان شده که یکی از معروف‌ترین آنها «نماز استغاثه به حضرت صاحب الزّمان(عج)» است.

از دیگر راه‌های ارتباط با امام زمان(عج) زیارت آن حضرت در مواقع مختلف، از جمله در آغاز و پایان هر روز، بعد از نمازهای واجب، در روزهای جمعه و دیگر ایّام مختص آن حضرت، مانند روز ولادت ایشان است. یکی از معروف‌ترین زیارت‌های آن حضرت که در مفاتیح الجنان هم ذکر شده، «زیارت آل یاسین» است.

البتّه باید توجّه داشت که همة آثار و برکات ارتباط با امام زمان(عج) نصیب خود ما می شود؛ چه در هنگام خواندن دعای فرج که فرمودند: «موجب نجات از هلاکت می‌شود»، چه در هنگام قرائت دعای عهد که فرمودند: «خداوند به شمارة هر کلمه [از آن]، هزار حسنه به او عطا کند و هزار بدی را از او برطرف می‌سازد»، چه به هنگام استغاثه به آن حضرت که موجب رهایی از گرفتاری‌ها و مشکلات می‌شود و چه به هنگام زیارت آن حضرت که موجب سلام متقابل ایشان و جلب رحمت الهی می‌گردد.

پی‌نوشت‌ها: