نهال سیب و بوتة رز
شیدا سادات آرامی
باغبان وقتی تنها نهال سیب را میان باغ کاشت پای درخت نشست و با صدای بلند «قرآن» خواند:
«اَلرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ»1
بعد بوتة گل سرخ را کنار نهال سیب کاشت و بازهم قرآن خواند:
«عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ»2
نهال سیب قد کشید و بالا آمد. بوتة گل رز با ظرافت دست گرفت به تنة درخت و خودش را بالا کشید و پیچ و تاب خورد لا به لای سرشاخههای درخت.
باغ بود و این دو تک و تنها در باغ به سر میبردند. پاییز که از راه رسید، بوته رُز که ساقههای سبز و نازکش به سرشاخههای چوبی و قهوهای درخت سیب تنیده شده بود از سوز هوا لرزید، از تندبادها ترسید،خودش را میان شاخهها جا داد.
درخت، شاخهها را با مهربانی از هم گشود و عطر خوش بوته مشام درخت را نوازش میداد.
باد و سرما که بیشتر شد، بوته خودش را میان شاخههای درخت محکمتر کرد. درخت نهال را به آغوش کشید تا از سرمای زمستان و طوفان بادها در امان باشد.
بوتة رز سر بلند کرده و به قامت مردانة درخت نگاه کرد و گفت: به تو که تکیه دادم، دلم قرص شد. شاخههایت را که به سویم باز کردی آرام گرفتم. ممنونم که میان شاخههایت حمایتم کردی.
درخت، به یاد باغبان و قرآنی که میخواند افتاد و فقط گفت:
«اَلرِّجَالُ قَوَّامُونَ عَلَى النِّسَاءِ». بعد بوتة گل را به شاخههای تازهاش که نرم بودند چسباند و برای اوّلین بار به او گفت که چقدر از عطر رز و ریحان از ظرافتش و سبز بودن و نازکی سرشاخههایش مست میشود. گفت: خدا مرا قویتر از تو آفریده تا تو را حمایت کنم.
نهال و بوته مدّتی دراز به هم چشم دوختند.
بعد بوته گفت: «عاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ»
و با کرشمه برگ سبزش را میان غنچههای بسیار ریزش نشاند و گفت:
حیف این باغ بزرگ نیست که تنها در آن زندگی کنیم. کاش از من و تو، از ما بیشتر بود.کاش این باغ به این بزرگی پر از شکوفههای سیب و گلاب بود. درخت سر برگرداند به سوی آسمان سیاه و سرخ و سنگین پربرف و گفت: زحمتش زیاد است و آفتش بسیار. درخت اهل حساب و کتاب بود.
گفت: اینکه به فکر نهال تازه باشی یعنی نگرانی. هیچ فکر کردهای که اگر باغبان نهال تازه بکارد و برخی از آنها سر از خاک بیرون نیاورند چه میشود؟ یا وقتی که میخواهند بزرگ شوند آفت به آنها بزند چه؟ یا آنکه شبیه ما نشوند و اطرافشان را علفهای هرز فرابگیرد چه؟ بوتة گل رز ساقههای نازکش را میان شاخههای چوبی درخت جا به جا کرد و گفت: بهار که شد، دربارهاش حرف میزنیم.
پس تن عریانش از سوز سرمای زمستان لرزید و از تازیانههای سهمگین و نعرههای رعد ترسید.
بهار که آمد، نسیم وزید. آفتاب تابید و آسمان آبی به روی باغ با همان تک درخت سیب و بوتة رز لبخند زد.
باغبان دست کشید به درخت سیب و بوتة رز را نوازش کرد.
سر شاخهها را هرس کرد و شروع کرد به خواندن دعا پشت سر هم. درخت و بوته فقط گوش میدادند.
«اللهم و منّ علیّ ببَقاءِ وَلدی، و باصلاحِهم لی... الهی امدد لی فی اَعمارِهِم... و ربِّ لی صغیرهم و قَّو لی ضعیفهم، و اصح لی ابدانهم و ادیانهم و اخلاقهم...»3
بعد از اینها شروع کرد به خاک باغ را زیر و رو کردن.
نسیم که تند شد. آسمان مهمان تکّه ابرهای به هم فشرده شد و رقص نور آغاز گردید. صدای شادی آسمان و نعره عشقبازیشان باغ را از خواب زمستانی پراند. آسمان شروع کرد به خواندن سرود و رقص نور و صدا.
با همخوانی قطرات باران، درخت و بوته رز به وجد آمدند، در هم آمیختند
وجودشان پر شد از شکوفههای سفید و صورتی پر از جوانههای سبز، پر از عطر ریحان و بوی نم باران و خاک باران خورده.
نسیم همچنان میوزید، آفتاب میتابید و باران میبارید.
توأمان حضور آفتاب و باران، رنگینکمانی میان سینة آسمان نقش بست. شکوفههای رقصان در آسمان چرخیدند و رقصیدند و در آغوش خاک باران خورده آرام گرفتند. درخت سیب و بوتة رز سر شاخههایشان را به سوی آسمان و رنگینکمان بلند کردند و گفتند:
«بارالها! این باغ را پر از نهال سیب و بوتههای رز کن. پر از عطر سیب و گل. بار خدایا تعدادمان را زیاد کن و نهالها را کمک کن تا به درستی سر از خاک بیرون بیاورند،جان بگیرند.
اخلاقشان را خوش کن تا به من و درخت بیمهری نکنند.
رشد و نموّشان را به سلامت دار تا با هم و با ما مهربان باشند.
ناتوانشان را نیرومند کن.»3
رعد و برق سکوت کرد. باران ایستاد، جهان پیرامون باغ پر از آمین شد.
تابستان که از راه رسید آسمان، مثل پرده یکدست آبی روشن شده بود و زمین باغ چون فرش سبز به نظر میآمد.
نغمهسرایی بلبلان لحظهای قطع نمیشد.
عطر گل و گلاب مشام باغبان را نوازش میداد.
باغ سر تا سر آبستن جوانههای سیب گلاب شده بود.4
پی نوشت:
پانویسهای این مقاله
- ۱
1. سورة مبارکه نساء، آیة ٣4.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۲
2. همان.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۳
3. بخشهایی از دعای ۲۵ «صحیفه سجادیه».
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۴
4. برداشتی آزاد از دعای ۲۵ صحیفة سجادیه، دعای امام سجّاد(ع) برای فرزندانش.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑