شش ماه پایانی:: علامات مخصوص سال ظهور

اشاره‏ای اجمالی و کلّی به حوادث پیش از ظهور

مجتبی السّاده - مترجم: محمود مطهری‏نیا

در این مقاله بنا داریم به حوادثی که در سال ظهور بروز می‏کند، اشاره کنیم؛ سالی که به زودی با نشانه‏ها و حوادث سال مُشرِف به ظهور امام بزرگوارمان حضرت مهدی(ع) است، همراه خواهیم شد، آن‏گونه که طبق ترتیب زمانی بیان شده برای آنها در روایات معصومان(ع)، به آرزو و هدف خویش نایل شویم و مؤمنان تصویری کلّی و فراگیر از این حوادث و نشانه‏ها و علم به اینکه آنها جزو حتمیّات هستند، داشته باشند. این علائم حتمی آن‏طور که در روایات زیادی از آنها یاد شده، پنج نشانه‏اند؛ امام صادق(ع) فرمودند:

«پنج چیز قبل از قیام قائم(ع) رخ می‏دهد: خروج یمانی، خروج سفیانی، منادی‏ای که از آسمان ندا می‏دهد، فرو رفتن (خسف) در بیابان و کشته شدن نفس زکیّه.»1

حوادث سال ظهور بسیار زیادند که به بارزترین و آشکارترین آنها، البتّه آن‏قدر که با توجّه به ترتیب زمانی و با درنظر گرفتن به روایاتی که در دسترس داریم و امکان‏پذیر است، اشاره می‏کنیم. پیش از ورود به بحث لازم است به حوادثی که به شکل اجمالی به آنها اشاره شده و به طور کلّی و عمومی بر سال ظهور و ویژگی‏های آن دلالت می‏کند، نظری بیفکنیم.

فرد بودن رقم سال ظهور

از امام صادق(ع) نقل شده که فرمودند:

«حضرت جز در سال فرد مانند یک، سه، هفت یا نه قیام نمی‏کنند.»2

این حدیث سال ظهور را به طور اجمالی معرفی می‏کند؛ ولیکن زمان ظهور مبارک حضرتش را برخی احادیث دقیق‏تر مشخّص می‏کنند. ابوبصیر از امام صادق(ع) نقل کرده‏اند:

«در روز عاشورا که روز به شهادت رسیدن حسین بن علی(ع) است، قیام خواهند کرد؛ گویا در روز شنبه‏ای که عاشورا است، با او هستم؛ در حالی که میان رکن و مقام ایستاده و جبرئیل در مقابلش برای بیعت با او دعوت می‏کند و شیعیان از نقاط مختلف زمین با طیّ الارض به سوی او می‏شتابند که با او بیعت کنند و خداوند تبارک و تعالی به وسیلة ایشان زمین را همان‏طور که از ظلم و جور پر شده، از عدالت و دادگستری پر کند.»3

با توجّه به این روایت‏ها و دیگر روایات که در دسترس داریم، می‏توانیم بعضی از ویژگی‏های سالی را که ظهور خواهند کرد، بیان کنیم که طبق نظام عددی یا رقمی و بر حسب تقویم اسلامی، سال ظهور فرد است و روز طلوع آن خورشید تابان هم شنبه دهم محرّم الحرام که مصادف با عاشورای حسینی است.

سالی همراه با باران فراوان

از نشانه‏های سال ظهور این است که در آن سال، باران بسیاری می‏بارد و به دنبال این بارش زیاد محصولات و میوه‏ها و خرماهای مختلف خراب شده و از بین می‏روند؛ چرا که

باران گاهی رحمت است و نعمت و گاهی مایة عذاب و نقمت. از امام صادق(ع) روایت شده که فرمودند:

«در سال پیش از ظهور قائم(عج) باران فراوانی می‏بارد که محصولات و خرماهای مختلف نخلستان‏ها از بین می‏رود؛ ولی شما دربارة این حادثه شک نکنید.»4

و سعید بن جبیر چنین نقل کرده است:

«در سالی که حضرت مهدی(عج) ظهور می‏کنند، بیست و چهار باران نازل می‏شود که اثرات و برکات آن مشهود خواهد شد. انشاءالله.»

و بر همین اساس است که می‏توان به معنای چنین احادیثی پی برد که به عنوان نمونه امام صادق(ع) می‏فرمایند:

«در سال پیروزی حضرت فرات چنان شکافته می‏شود که آب وارد کوچه‏های «کوفه» می‏شود.»6

و در روایتی دیگر فرمودند:

«در سال پیروزی، فرات شکافته شده و آب‏های آن وارد کوچه‏های کوفه می‏شود.»

سالی آکنده از زمین‏لرزه‏ها و خوف و فتنه‏های بسیار

امام صادق(ع) فرموده‏اند:

«از نشانه‏های قیام آن حضرت این است که در سالی پر از زلزله و سرما اتّفاق می‏افتد.»7

«مهدی را به شما بشارت می‏دهم که پس از پدید آمدن اختلافات در میان امّتم و زلزله‏های بسیار ظهور خواهد کرد.»8

«در آن زمان اختلاف‏های شدید و فتنه‏های بسیار در زمین پیش می‏آید.»9

«پیش از این کشتار بیوح پیش خواهد آمد.» حاضران پرسیدند: بیوح یعنی چه؟ حضرت فرمودند: «یعنی دائمی است و بدون وقفه ادامه می‏یابد.»10

«پیش از آمدن قائم دو مرگ مشاهده خواهد شد: مرگ قرمز و مرگ سفید؛ به طوری که از هر هفت نفر، پنج نفر بمیرند.»11

حضرت امیرالمؤمنین علی(ع) هم فرمودند:

«پیشاپیش حضرت مهدی(عج) مرگ سرخ و مرگ سفید پیش می‏آید و حملة ملخ‏ها در زمان او و در غیر زمانش مانند رنگ‏های خون کشتار قرمز (ناشی از جنگ) و شمشیر است و مرگ و میر سفید به خاطر طاعون خواهد بود.»12

عبدالله بن بشار هم از آن حضرت(ع) نقل کرده است که فرمودند:

«زمانی که خداوند تبارک و تعالی اراده کند که قائم آل محمّد(عج) را ظاهر نماید، با جنگی که آغاز و پایانش در ماه صفر است شروع می‏کند که این ابتدای قیام قائم ما [اهل بیت] است.»13

جابر جعفی می‏گوید: از امام باقر(ع) پرسیدم که معنای «وَ لَنَبلُوَنَّكُم بِشَی‏ءٍ مِنَ الخَوفِ وَالجُوع»14 چیست؟ حضرت فرمودند:

«جابر! [این آیه] یک معنای خاص دارد و یک معنای عام. معنای خاص، گرسنگی در کوفه

است که خداوند آن را مخصوص دشمنان آل‏محمّد(ع)، قرار داده و به وسیلة آن، آنها را هلاک می‏کند. ولی معنای عام آن در «شام» محقّق می‏شود که اهل آنجا به خوف و هراس و گرسنگی مبتلا می‏شوند که احدی به مانند آن مبتلا نشده باشد و گرسنگی پیش از قیام قائم(عج)است و خوف و هراس پس از قیام قائم(عج).»15

امام باقر(ع) هم در این رابطه می‏فرمایند:

«حضرت مهدی(عج) جز در این شرایط ظهور نمی‏کند: مردم شدیداً دچار هراس و گرفتار زلزله‏های بسیار و طاعون شوند و جنگ آشکار و شدیدی میان اعراب واقع شود. اختلاف در دین و آئین پیدا کرده و وضعیت و احوالشان متغیّر می‏گردد. هر کس آرزویی داشته باشد، آرزویش در هر صبح و عصر مرگ است [تا آنجا که فرمودند:] قیام ایشان پس از یأس و ناامیدی [مردم] است. خوشا به حال کسی که او را درک کند و از یاورانش باشد؛ وای و صدها وای بر آنکه با او مخالفت کند و از امرش نافرمانی و سرپیچی نماید!»16

ابوبصیر از امام صادق(ع) نقل کرده که فرمودند:

«ناچار پیش از قیام قائم(عج) فتنه‏ای پیش می‏آید که مردم در آن گرسنه می‏شوند و هراس شدیدی از کشتارها در دلشان می‏افتد و مبتلا به کاستی و کم شدن اموال و محصولات و جان‏هایشان می‏شوند. این مسئله در قرآن مطلبی روشن و واضح است.»17 و 18

و سپس حضرت این آیه را تلاوت فرمودند:

«حتماً شما را با سختی‏ها همانند ترس و گرسنگی و نقصان اموال و نفوس و آفات زراعت بیازماییم و به صابران مژده و بشارت بده.»

از این مجموع احادیث شریف که سال ظهور را توصیف می‏کنند، درمی‏یابیم که آن سال، سالی است با زمین‏لرزه‏ها و فتنه‏های بسیاری که حکایت از نبود و فقدان ثبات سیاسی در برخی کشورها و کثرت اختلافات و جنگ‏ها می‏کنند که آن هم به جنگی جهانی ختم می‏شود که در روایات از آن به جنگ و معرکة «قرقیسیا» یاد شده است و نتیجة آن، زیاد شدن جنگ‏ها، خوف و هراس و گرسنگی و کشتارها و مرگ و میرها می‏باشد و حوادث و اتّفاقات این سال به ظهور حضرت مهدی(عج) منتهی شده و جهان پر از عدل و قسط می‏گردد.

پی‏نوشت‏ها: