دعا در زمان غیبت

بیانات مرحوم آیت الله بهجت؟ره؟

دعا برای او، دعا برای همهٔ بشریت است

دعا برای قائد اعظم؟عج؟ که ولیّ مطلق و منجیّ عصر است، دعا برای همهٔ بشریت است.

محبوب‌ترین عمل نزد حضرت حجّت؟عج؟

هیچ چیز نزد امام عصر؟عج؟ محبوب‌تر از دعای برای فرج او نیست. در همهٔ امور به او و دعای و محتاجیم؛ الّا این امر که او به دعای ما محتاج است؛ ولی مانعی ندارد که در همین دعا هم به خود او توسّل کنیم: «اَللَّهُمَّ بِحَقِّه عَجِّل فَرَجَه؛ خدایا! به حقّ امام زمان؟عج؟، در فرج ایشان تعجیل بفرما.»

از آقا شیخ ابراهیم صاحب الزّمانی که وفاتش با حاج شیخ عبدالکریم یک هفته تفاوت داشت، نقل می‌کنند ایّام اعتکاف بوده که ایشان در «مسجد کوفه» حضرت؟عج؟ را خواب می‌بیند که می‌فرمایند: «ببین! این معتکفان، خوبان و اخیار مردم هستند؛ امّا هر کدام حاجتی دارند و هیچ کدام به فکر من نیستند!» در تشرّفی شاید نقل کرده که [حضرت؟عج؟] فرمودند: «برای من غریب دعا کنید!»

رفیق ما در «مشهد» نقل کرد که چون دو سه روزی درِ حرم برای تطهیر و تعمیر بسته بود،1 بعد از باز شدن در، مشرّف شدم و نماز حضرت زهرا(ع) را به قصد تشرّف خدمت حضرت؟عج؟ خواندم.پس از آن، آقاسیّد جلیل و نورانی را دیدم که به سوی من آمدند و فرمودند: «تَقَبَّل الله.» و آن‌قدر صورت مبارکشان نور می‌داد که نمی‌توانستم به آن نگاه کنم. سپس به سجده رفتند و بسیار گریه کردند و برای من چنین معلوم بود که این گریهٔ حضرت؟عج؟ به خاطر این حادثهٔ روز عاشورا در حرم است.

فضیلت دعا برای فرج

در روایت داریم که در آخرالزّمان همه هلاک می‌شوند «اِلّا مَن دَعا بِالفَرج؛ مگر کسی که برای فرج دعا کند.» اصولاً همین دعای فرج یک امیدواری و یک نوع ارتباط روحی با صاحب دعاست و این خود، مرتبه‌ای از فرج می‌باشد.

احتمال می‌دهم آنچه در روایت آمده است که «فَإِنَّ في ذَلِكَ فَرَجَکُم؛2 در فرج آن حضرت؟عج؟ فرج شماست.» یا: «فَإِنَّ ذَلِكَ فَرَجُکُم؛3 فرج آن حضرت؟عج؟ فرج خود شماست.» معنایش همین باشد که اگر موفّق به انجام این ادعیه شدید، باید بدانید خود این مرتبه‌ای از فرج است؛ و الّا چرا شما برای محالات دعا نمی‌کنید؟ مثلاً نمی‌گویید: خدایا! یک جمع بین نقیضین مقدّر بفرما! احتمال هم دارد معنایش این باشد که فرج من (امام زمان؟عج؟) فرج شماست. هر دو احتمال می‌تواند درست باشد.

یک مطلب دیگر اینکه اگر کسی برای فرج حضرت؟عج؟ دعا کند، به آخرین رکن ایمان معترف، [و در اعتقاد به ولایتش] ثابت‌قدم و مستقیم است. پس نمی‌شود در اوّلش4 تزلزل داشته باشد.

نظر عنایت حضرت؟عج؟ به کسی که دعا کند

هر روز خبری می‌شنویم! باید دعا کنیم. قطعاً کسی که دلش بسوزد و دعا کند،

حضرت؟عج؟ نظر دیگری به او دارد. اگر می‌دانیم که حضرت؟عج؟ همین صحبت ما را زودتر از ما مطّلع می‌شود، پس چرا از این ارتباط استفاده نمی‌کنیم و آن را تقویت نمی‌نماییم؟

حضرت؟عج؟ برای کسی که دعا کند، غایت نیست

با اینکه می‌دانستند مطلب (فرج) این‌قدر طول می‌کشد، باز از همان اوّل این‌همه سفارش به انتظار فرج می‌کردند. وجهش همین است که این دعا برای فرج است. بر اثر دعا، موقن می‌شود که خبری هست و قطعاً امری محقّق الوقوع است و با این امر (حصول یقین) دیگر برای او غیبت نیست. آن آقا (محدّث نوری) گفته است از کلمات سیّد بن طاوس برمی‌آید که باب لقاء برای او مفتوح بوده است که همان سؤال کردن و جواب گرفتن است.

تأکید حضرت حجّت؟عج؟ به دعای فرج

چه مصائبی بر امام زمان؟عج؟ که مالک همهٔ کره زمین است و تمام امور به دست او انجام می‌گردد، وارد می‌شود و آن حضرت در چه حالی است و ما در چه حالی؟ او در زندان است و خوشی و راحتی ندارد و ما چقدر از مطلب غافلیم و توجّه نداریم!

کسانی که در خواب و بیداری [به محضر حضرت؟عج؟] تشرّف نموده‌اند، از آن حضرت شنیده‌اند که فرموده است: «برای تعجیلِ فرجِ من، زیاد دعا کنید.» خدا می‌داند تعداد این دعاها باید چقدر باشد تا مصلحت ظهور فراهم آید. قطعاً اگر کسانی در دعا جدی و راستگو باشند و به همّ ناراحتی اهل بیت؟عهم؟ مهموم و به سرور آنان مستبشر باشند، مُبصَراتی خواهند داشت و قطعاً مثل ما چشم بسته نیستد. باید دعا را با شرایط آن کرد و توبه از گناهان از جمله شرایط دعاست؛ چنان‌که فرموده‌اند: «دُعاءُ التائِبِ مُستَجابٌ؛5 دعای شخصی که توبه کند، اجابت می‌گردد.» نه اینکه برای تعجیل فرج دعا کنیم و کارهایمان برای تبعید (دور کردن) و تأجیل (به تأخیر انداختن) فرج آن حضرت باشد!

با دعا می‌توان ظهور را جلو انداخت

ما برای فرج حضرت؟عج؟ دعای حقیقی نمی‌کنیم. در فکر او نیستیم. با امام خود، معاملهٔ خوبی نداریم. کسی که واقعاً دعای صادقانه برای فرج بکند، همین موجب می‌شود یک چیزهایی بفهمد!

ظهور بعد از پر شدن زمین از ظلم و جور محقّق می‌شود و این امتلاء، مراتب دارد؛ یعنی می‌توان با دعا، ظهور را جلو انداخت. پس معلوم می‌شود قضیه به دست خود ما است. ما نمی‌خواهیم و فرار می‌کنیم. او محبوس و ناراحت است و ما با او سازش نداریم!

فقط شیعه شهید است؛ چون برای فرج دعا می‌کنند

«وَاللهِ ما الشَّهِیدُ إِلَّا شِیعَتُنَا وَلَو مَاتُوا عَلَی فُرُسِهِم»

شیعه چون منتظر است و دعای برای تعجیل فرج می‌‌کند، مثل این است که همراه با امام خود مشغول جهاد باشد. «مَا الشَّهِیدُ إِلَّا شِیعَتُنَا.»

آن [شخص شیعه] در خانه مرده؛ امّا شهید است. این بدبخت در جنگ [هم مخالفانش را] کشته و [هم خودش] کشته شده است؛ ولی شهید نیست؛ بلکه اگر کشته شد، قتلی در دنیا و قتلی هم بعد از مرگ دارد.6

با دعا غرق در نور باشیم

ائمّهٔ ما؟عهم؟ دعاها را در اختیار ما گذاشته‌اند تا ما را غرق در نور ببینند و انبیاء؟عهم؟ آمده‌اند که ما را از دنیا و توجّه به آن دور سازند؛ ولی کفّار به ما می‌گویند: دین را کنار بگذارید، ما به شما دنیامی‌دهیم و وسایل راحتی ظاهری - نه راحتی درونی - شما رافراهم می‌کنیم! البتّه این سخن هم دروغ است؛ زیرا اگر آنها برای ما راحتی دنیا را می‌خواهند، پس چرا این‌همه بر سر تسلّط بر ما با هم نزاع دارند؟!

توبه از گناهان؛ شرط استجابت دعا

مدّاحی که حال خوبی هم دارد، به خدمت صاحب الامر؟عج؟ رسیده و آن حضرت به او فرموده‌اند:

«بعد از صلوات بر محمّد و آل محمّد گفته شود: وَ عَجِّل فَرَجَهُم.»

البتّه معلوم است که دعا کردن برای فرج مطلوب است. اگر ما برای تعجیل فرج دعا نکنیم یا در دعا کردن جدّی نباشیم یا‌ آثار جدّیت در ما نباشد، به ضرر دنیای ما هم خواهد بود؛ چه رسد به آخرت و از شروط استجابت دعا، توبه از معاصی است.

خلاصه اینکه: اگر در دعا کردن برای فرج قاصر باشیم یا در آن، تساهل و سهل‌انگاری و سستی کنیم و این مطلب را جدّاً نخواهیم، در حقیقت دنیا را نخواسته‌ایم؛ زیرا امور مخالفِ فرج، به ضرر مردم است و بدون فرج، مسلمان‌ها دنیایی نخواهند داشت؛ چنان‌که می‌بینیم کفّار، آنها را مال المصالحهٔ خود و متعدّد و متفرّق کرده‌اند و هر کدام از آنها که مخالف منافع آنهاست، دیگران را به جان او می‌اندازند و خودشان کنار می‌نشینند و سرانجام هر طرف پیروز شد، به سود کفّار خواهد بود. سیصد سال قبل نوشته‌اند که آب‌های مسلمان‌ها را باید مسموم کرد و مزارع آنها را باید سوزاند تا به اندک هجوم، تسلیم شوند.

بالاترین سلاح

ما الآن به حسب ظاهر، سلاحی بالاتر از دعا نداریم و دعای ما یقیناً مؤثّر است؛حتّی اگر هم فرض کنید که اثرش بالفعل نباشد، تأثیرش [این است که فرج] مقداری جلوتر می‌افتد. از خدا بخواهیم که دولت مفسدان را منقرض کند.

دعا؛ سلاح مؤمن

خدا ما را حفظ کند از اینکه نابینا نشویم که واضح و غیر واضح پیش ما یکی باشد [و این‌طور باشد که] هیچ چیز را نبینیم و هیچ

چیز را ندیده باشیم!

اگر ما بالخصوص از سلاح [جنگی]خارجیم، از این دعایی که اعظمُ السلاحات است، الحمدلله خارج نیستیم؛ یعنی تضرّع و دعا. همین دعایی که سیّد بن طاوس در حرم حضرت امیر(ع) فرمود: من دعا کردم، نفرین کردم بر یک حاکم ظالمی، برای من معلوم شد که سه روز دیگر هلاک می‌شود. در همان حالِ دعا برایم معلوم شد [که دعایم مستجاب شد]. همان‌جا هم به اصحاب خودش گفت: سه روز دیگر هلاک خواهد شد. [ممکن است گفته شود:] بابا! صبر کن! [الآن این را نگو! چون] اگر نشد، تو پیش اصحابت هم یک قدری ضعف پیدا می‌کنی! [امّا] همان‌طور هم شدو سه روز دیگر آن ملعون به درک رفت. ظالم بود.

همچنین دیگران هم نقل کرده‌اند که در حال دعا، برای ما معلوم شد که خدا ازله کرد.7 خیلی جاها نقل شده است این مطلب. به خدا پناه می‌بریم! آنها (دشمنان) مطلب را نمی‌فهمند؛ امّا ما که می‌فهمیم. ما می‌فهمیم که «الدُّعَاءُ سِلَاحٌ المُؤمِنِ؛ دعا سلاح مؤمن است.»8

دعای فرج، دوای دردهای ما

دعای تعجیل فرج، دوای دردهای ماست. در روایت است که: در آخرالزّمان همه هلاک می‌شوند؛ «إِلّا مَن دَعا بِالفَرَجِ؛9 مگر کسانی که برای تعجیل فرج دعا کنند.»

ائمّهٔ ما؟عهم؟ با این بیان، خیلی به اهل ایمان و شیعیان عنایت کرده‌اند تا خود را بشناسند. علامت‌گذاری برای آنهاست؛ یعنی اگر برای فرج دعا می‌کنید، علامت آن است که هنوز ایمانتان پابرجاست. دستورهای عجیب و غریب دیگر هم داده‌اند؛ زیرا در آخرالزّمان گرفتاری اهل ایمان خیلی سخت می‌شود؛ به حدی که در روایت آمده است:

«بَعدَ ما مُلِئَت ظُلماً وَ جَوراً؛

بعد از آنکه زمین از جور و ستم پر می‌شود [ظهور می‌کند و زمین را از عدل و داد پر می‌کند].»10

دعا برای حضرت؟عج؟ راه خلاصی از گرفتاری‌ها

راه خلاص از گرفتاری‌ها، منحصر است به دعا کردن در خلوات برای فرج ولیّ عصر؟عج؟؛ نه دعای همیشگی و لقلقهٔ زبان و صِرف گفتن «عَجِّل فَرَجَه؛ در فرج او تعجیل فرما!» بلکه دعای با خلوص و صدق نیّت و همراه با توبه.

دعای فرج؛ نشانهٔ پایداری ایمان

شاید در روایت بدین مضمون وارد شده باشد که: «یُنکِرُهُ أکثَرُ مَن قالَ بإِمامَتِهِ؛11 بیشتر کسانی که اعتقاد به امامت آن حضرت دارند، او را انکار می‌کنند.» یعنی بیشتر مردم از اعتقاد و ایمان به امامت برمی‌گردند. همچنین فرموده‌اند که در آخرالزّمان این دعای فرج را که دعای تثبیت در دین است، بخوانیم:

«یا اللهُ، یا رَحمنُ، یا رَحیمُ، یا مُقَلّبَ القُلُوبِ، ثَبِّت قَلبي عَلی دینِك؛12

ای خدا، ای رحمت‌گستر، ای مهربان، ای زیر و روکنندهٔ دل‌ها! دل مرا بر دینت ثابت واستوار گردان.»

یعنی آن مرتبه‌ای از ایمان را که به من منّت نهادی، حفظ کن؛ نه اینکه مسلمان باشد و به همان باقی بماند؛ چون این معنا تثبیت در دین نیست.

این توسّلات، عزاداری‌ها، سوگواری‌ها و زیارت قبور اهل بیت؟عهم؟، علامت آن است که اهل ایمان به آنها اتّصال و الصاق13 دارند و هنوز از آنها منحرف نشده‌اند. لذا کفّار و دست‌نشانده‌های آنها دستور داشتند که بین مسلمانان و قرآن - تا چه برسد به مساجد و تکایا و مجالس عزا و روضه‌خوانی -جدایی بیندازند؛ زیرا همهٔ این‌ها ضدّ خواسته‌های سلاطین جور بود. لذا فرمان هدم قبور یا تعطیلی مجالس روضه‌خوانی را دادند. روز هشتم ماه شوّال - که روز هدم قبور ائمّهٔ بقیع؟عهم؟ است - قاعدتاً روز تعطیلی «حوزهٔ علمیهٔ نجف» بود؛ ولی ما کم‌کم عادت کردیم و برای ما عادی شد!

آیا بدون دعای فرج، می‌توانیم برای خود حیاتی قائل باشیم؟

باید از خدا بخواهیم شیعه را از این بلیّات نجات بدهد. بدون آنکه مقدّمات بر ضرر آنها تمام شود، ذی‌المقدمه را برساند. آیا می‌شود ما بدون دعای تعجیل فرج، برای خودمان حیاتی قائل باشیم؟

مهربان‌تر از پدر و مادر به دعاکننده

چقدر حضرت؟عج؟ مهربان است به کسانی که اسمش را می‌برند و صدایش می‌زنند و از او استغاثه می‌کنند! از پدر و مادر هم به آنها مهربان‌تر است. اگر ما غافل باشیم و دعا و تضرّع نکنیم و همهٔ این بلاها را ندیده بگیریم و کالعدم حساب کنیم، یا آنها را باید مسلمان به حساب نیاوریم یا خود را! و اگر به آنها ترحّم نکنیم، کسی به ما ترحّم نخواهد کرد.

برای من دعا کنید!

حضرت غایب؟عج؟ دارای بالاترین علوم است و اسم اعظم، بیش از همه در نزد خود آن حضرت است؛ با این‌همه به هر کس که در خواب یا بیداری به حضورشان مشرّف شده، فرموده‌اند: «برای من دعا کنید!»

در حالی که مرده را زنده می‌کند، خود در زندانِ وسیع (عرصهٔ گیتی) به سر می‌برد؛ امّا

در مورد خود حق ندارد. هر چند برای دیگران مخصوصاً در امور فردیه عنایت خاصّی دارد؛ امّا امور اجتماعیه که مربوط به خود آن حضرت است، خیر. خدا کند ارتباط شیعه و اهل ایمان با امام زمان؟عج؟ قوّت بگیرد تا در جای صبر، صبر و تحمّل کنند.

این حدیث از طریق عامه نیز وارد شده است که حضرت رسول(ص) فرمودند: «أَفضَلُ أَعمَالِ أُمَّتِي انتِظَارُ الفَرَجِ؛14 برترین اعمال امّت من، انتظار فرج است.»

گرچه یاران فارغند از یاد من

از من ایشان را هزاران یاد باد

آقایی که زیاد به «مسجد جمکران» می‌رود، می‌گفت: آقا! امام عصر؟عج؟ را در مسجد جمکران دیدم؛ به من فرمود: «به دل‌سوختگان ما بگو برای ما دعا کنند.» و یک مرتبه از نظرم غایب شد؛ نه اینکه راه برود و کم‌کم از نظرم غایب شود! همین آقا هفتهٔ قبل از آن هم حضرت را در خواب دیده بود.

ولی افسوس که همه برای برآورده شدن حاجت شخصی خود به مسجد جمکران می‌روند و نمی‌دانند که خود آن حضرت چه التماس دعایی از آنها دارد که برای تعجیل فرج او دعا کنند؛ چنان‌که به آن آقا15 فرموده بودند: «این‌ها که به اینجا آمده‌اند، دوستان خوب ما هستند و هر کدام حاجتی دارند: خانه، زن، فرزند، مال، ادای دین؛ ولی هیچ کس در فکر من نیست!»

آری؛ او هزار سال است که زندانی است. لذا هر کس که برای حاجتی به مکان مقدّسی مانند مسجد جمکران می‌رود، باید که اعظم حاجت نزد آن واسطه فیض، یعنی فرج خود آن حضرت را از خدا بخواهد.

بخواهید تا بخواهیم!

کأنّه در و دیوار به ما می‌گوید که کفّار در فکر شما هستند! کاری که از دست ما ساخته نیست؛ امّا لااقل باید دو کار را مواظبت کنیم: یکی اینکه خراب‌تر نکنیم. شهوت و غضب داریم؛ چیزی هم خودمان روی این دو نگذاریم؛

دوم بدانیم «مِن اَینَ أوتینا؛ از کجا این گرفتاری‌ها بر ما وارد شد؟» بفهمیم که بین ما و کسی که همهٔ مفاسد بر او مترتَّب است، جدایی انداخته‌اند. باید با دعای مضطرّانه متوجّه یک امر و یک جهتی بشویم که فقط فرج از آن ناحیه است. هنوز سه هفته نیست که پیغام داده است که به دل‌سوختگان من بگویید برای فرج من دعا کنند. نمی‌دانم چه رمزی است که این‌همه سفارش دارد که ما دعا کنیم و این امر از ناحیهٔ ما واقع شود. کأنّه می‌خواهد خواست ما را به بالا نشان دهد. خود او که در همهٔ شرایط به وظیفهٔ عبودیت خود عمل و برای ما و راحتی بشر فکری می‌کند. کسی با وجود شرایطی و با دیدن نوری، صدایی شنیده بود که فرمود: «بخواهید تا بخواهیم!»

دعا کنید بَداء نشود!

آیا نباید در فکر این باشیم که از کسی که خداوند برای اصلاح جامعه قرار داده، بخواهیم که بیاید؟! خود او در «مسجد سهله» و جمکران، در خواب و بیداری، در گوش افرادی از دوستانش بدون اینکه او را ببینند، فرموده‌اند: «فرج من نزدیک است، دعا کنید.» یا به نقلی فرموده: «فرجم نزدیک شده. دعا کنید بَداء (تغییر) حاصل نشود!»

لزوم دعا پیش از بلاء

«فَلَولا إِذ جاءَهُم بَأسُنا تَضَرَّعُوا؛16

پس چرا هنگامی که عذاب ما رسید، تضرّع نکردند؟!»

در شداید و سختی‌ها و گرفتاری‌ها همه می‌گویند: یا الله! معروف است که در مواقع طوفان در کشتی از همه، مرد و زن، و بِرّ و فاجر، ضجّه بلند می‌شود. آری؛ در حال بلا و گرفتاری و شداید، حتی از غیر نمازگزارها، بلکه غیر مسلمان‌ها، التجاء ظاهر می‌شود. آیا با این‌همه بلاها که بر سر مسلمان‌ها می‌آید، نباید حال التجاء برای ما پیش بیاید؟! یا اینکه باز هم منتظر باشیم که حالت شدّت و بلا از این هم بیشتر و بدتر شود؟! بله؛ ما باید در حال رخاء، حالت ابتهال و تضرّع و توسّل داشته و ملتجی و شاکر باشیم تا در حال شدّت و گرفتاری به فریاد ما برسند؛ وگرنه همان بلا و گرفتاری به سراغ ما می‌آید؛ زیرا کفّار و دشمنان ما آرام و قرار ندارند؛ بلکه همین الآن نقشهٔ پنجاه سال بعد ما را می‌کشند. آیا نباید در حال رخاء ملتجی17 باشیم یا اینکه مانند کافرها باشیم که فقط در حال شدّت ملتجی می‌شوند و فقط در حال جنگ و شداید به کلیسا می‌روند؟! آیا نباید در فکر باشیم و با تضرّع و زاری برای ظهور و فرج مسلمان‌ها و مصلح حقیقی، حضرت حجّت؟عج؟ دعا کنیم؟!

دعای فرج، مهم‌ترین حاجت در حج

به حج که می‌روید، اهمّ حاجات را از خدا بخواهید و آن فرج حضرت ولیّ عصر؟عج؟ است که فرج بشریت است و بعد از آن، ازالهٔ حکومت‌های فاسد و جائر را بخواهید.

بالاترین و مهم‌ترین دعا در اعتکاف

[حضرت آیت‌الله بهجت در ایّام اعتکاف فرمود:] ان‌شاءالله آقایان که مشرّف و موفّق به اعتکاف می‌شوند، باید متذکّر باشند که بالاترین دعا و مهم‌ترین دعا، تعجیل فرج است که [ با تحقّق فرج،] مسلمان‌ها، بلکه بشر در نجات خواهند بود. خدا شیعه را قبل از ظهور، از بلاهایی که بر سرشان می‌آید، حفظ کند. آیا می‌دانید چه بر سر شیعه می‌آید که طاقت شنیدن آن را نداریم. مهم‌تر، حفظ از فتن است قبل از ظهور، باید از خدا بخواهند که ظالم‌هاا را به ظالم‌ها مشغول کند و مسلمان‌ها و مؤمنان را از این حوّادث و از این فتن نجات دهد. بعد هم اگر هر کسی حوّائج شخصیه خصوصیه‌ای دارد، مانعی ندارد [پس از آن بخواهد]، اهمّ این است که عرض شد.

به جمکران برویم و دعا کنیم

می‌گویند مسیحی هستیم؛ امّا کجا مسیح(ع) را قبول دارند و حال آنکه این‌چنین جنگی به پا می‌کنند؟ باید به مساجد، [به خصوص] مسجد جمکران برویم و برای مسلمان‌هایی که مشغول مقاتله هستند، دعا کنیم.

به خود حضرت ولیّ عصر؟عج؟ متوسّل شویم

در این فتنه‌های اخیر18 باید دعای «أللّهُمَّ اشغَلِ الظّالِمینَ بِالظّالِمِینَ» را زیاد خواند. ظالمان به بهانه‌های بیهوده و دروغ، به هر بهانه‌ای می‌خواهند مسلمان را از بین ببرند. باید به حضرت ولیّ عصر؟عج؟ توسّل کرد و درخواست نمود که این فتنه‌ها را به

خود ظالمان بازگرداند.

دعای غریق

«اَللَّهُم صَلّ عَلی مُحمّد و آل مُحمَّد وَاجمَع لَنا العلم النّافع مَعَ العَمَل الصّالِح واجعَلنا فی الدُّنیا و الآخرة مَعَ الثّقلین اعنّی القُرآن و العِتره الطّاهِرة صَلَوات الله عَلَیهم اَجمَعین، حَتّی نرجع في مُبهماتِ القُرآن واضِحاتِ العِتَرة وَ موضحاتِ العِتَرة و نرجع في مُبهماتِ العِتَرة إلی «ما وافق الکِتاب فَخُذوه و ما خالَفَه مِن رِوایاتِنا فَذروه»19 حَتَی نرجع في مُبهماتِ الأحادیثِ واضِحاتِ القُرآن»20

خداوند ان‌شاءالله با این انحرافاتی که در اکثر اهل زمین می‌بینیم و بوده است [ما را محفوظ بدارد]. از سقیفه این انحراف بوده، بلکه از زمان خود حضرت رسول (ص) ظاهر شد. می‌گویند: اگر [تعیین خلیفه] استحبابی نبود [و واجب بود]، لطف21 [بر این بود که] پیامبر (ص) تقاضای قلم و کاغذ را اتکرار می‌کرد. جوابش این است که تکرار کرد، لکن گوش شنونده نبود! «قوموا عنّي» تکرارش است! امام چه کسی است که بفهمد! «قوموا عنّي» معنایش همین تکرار «أیتونی بکتاب» است؛22 امّا عقل که نباشد، همهٔ این‌ها استعفا می‌دهند!23

فعلی هذا از خدا بخواهیم همین دعایی را که حضرت صادق(ع) بیش از هزار سال قبل، برای همین امروز ما - یعنی زمان غیبت - فرموده‌اند:

«یَا اللهُ یَا رَحمَنُ یَا رَحِیمُ یَا مُقَلِّبَ القُلُوبِ ثَبِّت قَلبِي عَلَی دِینِكَ»

بعضی‌ها می‌گویند که او (راوی) گفته بوده: «مقلّب القلوب و الابصار»، حضرت فرمودند: «[خداوند] مقلّب القلوب و الابصار هست؛ لکن آن‌طوری که من می‌گویم، بگو.»24 کأنّه این یک تعبّد خاص است و حال اینکه اَبصار، در دینداری و حفظ کردن مرتبه دین، دخالت ندارد و [بلکه] بصائر در آن دخالت دارد؛25 «یا مقلّب القلوب» دخالت دارد و أبصار اینجا جایش نیست. سیّد بن طاوس که خدا می‌داند چند صد سال است وفات کرده، این را فهمیده و نوشته است؛ برای خاطر این [عدم دخالت أبصار] حضرت فرمود که نگو مقلّب القلوب و الابصار و آن‌طوری که من می‌گویم، بگو.

بنابراین به حسب ظاهر راهی برای نجات نیست؛ مگر اینکه این‌هایی را که برای ما گذاشته‌اند، زیر پا نگذاریم. خیال نکنیم که [دعا] لازم نیست؛ [چرا که] دعا کردن مستحبِ است دیگر! آیا از دین خارج نشدن مستحب است؟ بله؟ «ثَبِّت قَلبِي عَلَی دِینك» مستحبِ است؟! یعنی دین چه انسان تثبیت بشود چه تثبیت نشود، انسان فعل حرامی به جا نیاورده است؟! این‌گونه است؟! بنابراین ما باید ملتفت باشیم. این کسانی که واضحات را انکار می‌کنند، انسان نیستند. انسان کجا بود! الآن هم می‌بینید که جنگ است بین انسان و لا انسان!

دعا برای ثبات در دین

چنانچه ابتدای صراط که بر روی جهنّم است - که «أَدَقُّ مِنَ الشَّعرِ وَ أَحَدُ مِن السَّیفِ؛26 باریک‌تر از مو و تیزتر از شمشیر است.» - از همین دنیا باشد که چنین است، با کمترین غفلت، ولویک آن و یک لحظه از آن می‌افتیم و اگر افتادیم، ممکن است تا به آخر برویم! لذا باید برای تثبیت در دین و بودن بر صراط مستقیم، این دعا را در زمان غیبت همه بخوانیم که:

«یَا اللهُ یَا رَحمَنُ یَا رَحِیمُ یَا مُقَلِّبَ القُلُوبِ ثَبِّت قَلبِي عَلَی دِینِكَ؛27

ای خدا، ای رحمت‌گستر، ای مهربان، ای زیر و رو کنندهٔ دل‌ها! قلب مرا بر دینت استوار و ثابت بدار.»

وقت خواندن این دعا همین روزها می‌باشد. اگر این روزها این دعا را نخوانیم، پس کی می‌خواهیم بخوانیم؟!

اهمّیت دعا برای ثبات ایمان و عقیده

مهم‌تر از دعا برای تعجیل فرج حضرت مهدی؟عج؟، دعا برای بقای ایمان و ثبات قدم در عقیده و عدم انکار آن حضرت؟عج؟ تا ظهور او می‌باشد؛ زیرا مردن، تنها قطع حیاتِ دنیای چند روزه فانی است؛ امّا بیرون رفتن از عقیدهٔ صحیح، موجب هلاکت ابدی از حیات جاوید آخرت و خلود در جهنّم است؛ لذا حضرت امیر(ع) از رسول اکرم(ص) می‌پرسند: «أَفيٍ سَلامَةٍ مِنْ دِینِي؛۲۸ آیا دین من سالم خواهد بود؟» یعنی از استقامت در دین و ثبات ایمان و عقیده تا مرز شهادت را - که خود شهادت بالاتر است - از آن حضرت سؤال می‌کند.

دعا با آماده‌سازی

خوب است کسانی که برای تعجیل فرج دعا می‌کنند، این را در نظر داشته باشند که این دعا کردن به نفع آنها هم باشد و طوری نباشد که در وقت کارهای امام زمان؟عج؟، با اکراه زیر بار بروند و مهیّا نباشند!

پی‌نوشت‌ها