در اسلام وضعیت جهان و مردم پس از ظهور امام مهدی؟عج؟ به عنوان دورهای از عدالت جهانی، صلح و تحقّق وعدههای الهی توصیف شده است. این باور که امام مهدی؟عج؟ به عنوان منجی آخر الزّمان ظهور خواهند کرد، در هر دو مکتب اصلی اسلام (شیعه و اهل سنّت) پذیرفته شده است؛ اگرچه جزئیات آن در هر مکتب ممکن است متفاوت باشد. در ادامه ویژگیهای جهان و مردم پس از ظهور امام مهدی؟عج؟ بررسی میشود:
ظهور امام مهدی؟عج؟
امام مهدی؟عج؟ از نسل پیامبر اسلام(ص) - به طور خاص از نسل امام حسین(ع) - خواهند بود. ایشان زمانی ظهور میکنند که جهان پر از ظلم، بیعدالتی و فساد شده باشد. هدف اصلی ایشان برقراری عدالت جهانی و هدایت مردم به سوی توحید و ایمان به خداوند است. در حدیثی از پیامبر اکرم (ص) آمده است:
«اگر از دنیا جز یک روز باقی نمانده باشد، خداوند آن روز را طولانی خواهد کرد تا مردی از اهل بیت من قیام و زمین را پر از عدالت کند؛ همانگونه که از ظلم و جور پر شده است.»1
عدالت جهانی
پس از ظهور امام مهدی؟عج؟، ظلم، بیعدالتی و استثمار از بین خواهد رفت. ایشان عدالت را در سراسر جهان برقرار خواهند کرد. در این دوران، حق به صاحبانش بازگردانده میشود، هیچ مظلومی باقی نمیماند و عدالت اجتماعی، اقتصادی و حقوقی برقرار خواهد شد.
در منابع شیعه آمده است که امام صادق(ع) فرمودهاند:
«او (مهدی) عدالت را در میان مردم تقسیم میکند؛ به گونهای که هیچکس نیازی به زکات و صدقه نخواهد داشت.»2
صلح و امنیت جهانی
در دوران امام مهدی؟عج؟، جنگها، نزاعها و دشمنیها به پایان خواهند رسید و صلح و امنیت بر جهان حاکم خواهد شد. مردم از جنگها و ترسهای ناشی از آن رهایی خواهند یافت. در این دوران، همهٔ ملّتها در صلح و برادری زندگی خواهند کرد. «قرآن کریم» در اینباره میفرماید:
«وَإِنَّهُ لَعِلْمٌ لِلسَّاعَةِ فَلَا تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُونِ هَذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيمٌ؛3
و همانا آن نشانهای برای [فهم] رستاخيز است. پس زنهار! در آن ترديد مکن و از من پيروی کنيد. اين است راه راست.»
این آیه در برخی تفاسیر به ظهور امام مهدی؟عج؟ و قیام جهانی ایشان اشاره دارد. حضرت رسول(ص) دربارهٔ آیه فرمودند:
«چه حالی خواهید داشت، زمانیکه عیسی بن مریم(ع) در میان شما فرود آید و امام شما هم میان شما باشد؟»4
پیشرفت علمی و معنوی
در دوران امام مهدی؟عج؟، علم و دانش به اوج خواهد رسید. بسیاری از حقایق جهان که تا آن زمان ناشناخته بودند، آشکار خواهند شد. پیشرفتهای علمی به بهبود کیفیت زندگی مردم کمک خواهد کرد. از سوی دیگر، مردم به سوی معنویت و معرفت الهی هدایت خواهند شد و ایمان و اخلاق نیکو در جوامع گسترش خواهد یافت. امام صادق(ع) فرمودهاند:
«علم و دانش به بیست و هفت بخش تقسیم شده است. آنچه پیامبران تا کنون آوردهاند، تنها دو بخش آن بوده است. هنگامی که قائم ما قیام کند، بیست و پنج بخش دیگر را نیز آشکار میسازد.»5
از بین رفتن فقر و نا برابری اقتصادی
در زمان حکومت امام مهدی؟عج؟، ثروت و منابع طبیعی
به صورت عادلانه در میان مردم تقسیم خواهد شد. فقر، گرسنگی و
نیاز از بین خواهند رفت و همهٔ مردم در رفاه زندگی خواهند کرد؛ حتّی
کسانی که به دنبال زکات و صدقه هستند، کسی را پیدا نمیکنند که نیازمند باشد. در حدیثی از امام صادق(ع) آمده است:
«هنگامی که قائم ما قیام کند... زمین گنجینههای خود را بیرون میآورد و مردم آنچنان بهرهمند میشوند که نیازی به کمک مالی یکدیگر نخواهند داشت.»6
وحدت دینی و گسترش ایمان به خداوند
در دوران امام مهدی؟عج؟ تمام مردم جهان به یکتاپرستی ایمان خواهند آورد و دین اسلام، دین جهانی خواهد شد. درگیریها و اختلافات مذهبی از بین خواهند رفت و همه به پیام توحید ایمان میآورند. قرآن کریم میفرماید:
«او کسی است که رسولش را با هدایت و دین حق فرستاد تا آن را بر همهٔ ادیان غالب گرداند؛ هرچند مشرکان را ناخوشایند آید.»7
رستاخیز اخلاقی و تربیتی
در حکومت امام مهدی؟عج؟ مردم از نظر اخلاقی و معنوی متحوّل خواهند شد. ارزشهای اخلاقی و انسانی، مانند محبّت، صبر، عدالت و گذشت در میان مردم رواج خواهد یافت و دشمنیها و کینهها از دلها پاک خواهند شد.
نابودی ظلم و ستمگران
امام مهدی؟عج؟ با کمک یاران خود که سیصد و سیزده نفر از نخبگان جهان و گروهی از مؤمنان هستند، با ظالمان و ستمگران مبارزه میکنند. این مبارزه سرانجام به پیروزی حق و نابودی نیروهای شر منجر خواهد شد. در حدیثی آمده است:
«او ظالمان و طاغوتها را نابود و زمین را از وجود آنها پاک خواهد کرد.»8
یاران و کمککنندگان امام مهدی؟عج؟
امام مهدی؟عج؟ یارانی وفادار و شایسته خواهند داشت که از سراسر جهان به ایشان میپیوندند. این یاران از نظر ایمان، دانش و شجاعت برجسته خواهند بود و در راه برقراری عدالت و صلح، همراه امام خواهند بود.
نقش انسانها در تحقّق ظهور
اسلام بر این باور است که ظهور امام مهدی؟عج؟، به آمادگی مردم و تلاش آنها برای اصلاح جهان بستگی دارد. مردم باید با عمل به تقوا، دعا برای ظهور و گسترش عدالت و نیکی، زمینه را برای قیام ایشان آماده کنند.
پینوشتها
پانویسهای این مقاله
- ۱
1. ابیداود، «سنن»، ج 4؛ فتال نیشابوری، محمّد بن احمد، «روضة الواعظین و بصیرة المتعظین»، قم، رضی، چاپ اوّل، 1375، ج 2، ص 261.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۲
2. «وَ رَوَي الْمُفَضَّلُ بْنُ عُمَرَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ ع يَقُولُ إِنَّ قَائِمَنَا إِذَا قَامَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها وَ اسْتَغْنَى الْعِبَادُ عَنْ ضَوْءِ الشَّمْسِ وَ ذَهَبَتِ الظَّلَمَةُ وَ يُعَمَّرُ الرَّجُلُ فِي مُلْكِهِ حَتَّى يُولَدَ لَهُ أَلْفُ ذَكَرٍ لَا تُولَدُ فِيهِمْ أُنْثَى وَ تُظْهِرُ الْأَرْضُ كُنُوزَهَا حَتَّى تَرَاهَا النَّاسُ عَلَى وَجْهِهَا وَ يَطْلُبُ الرَّجُلُ مِنْكُمْ مَنْ يَصِلُهُ بِمَالِهِ وَ يَأْخُذُ مِنْ زَكَاتِهِ لَا يُوجَدُ أَحَدٌ يَقْبَلُ مِنْهُ ذَلِكَ اسْتَغْنَى النَّاسُ بِمَا رَزَقَهُمُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ.» (مجلسی، محمّدباقر، «بحار الأنوار»، بيروت، دار إحياء التراث العربی، چاپ دوم، 1403ه .ق، ج 52، ص 337.)
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۳
3. سورهٔ زخرف، آیهٔ 61.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۴
4. مجلسی، محمّدباقر، «بحار الأنوار»، ج 1، ص 301.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۵
5. همان، ج 52، ص 336.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۶
6. همان، ج 52، ص 339.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۷
7. سورهٔ توبه، آیهٔ 33.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑ - ۸
8. مجلسی، محمّدباقر، «بحار الأنوار»، ج 51، ص 145.
بازگشت به ابتدای مقاله ↑