ترامپ و احیای اوانجلیسم راهبردی برای مقابله با افول

سرکار خانم حسینی

اهمّیت و جایگاه لابی‌های صهیونیستی و اوانجلیستی در سیاست‌های امروزی «ایالات متّحدهٔ آمریکا» از جمله حقایقی است که به وضوح قابل مشاهده می‌باشد. بسیاری معتقدند تعریف جریان «صهیونیسم مسیحی» سخت و دشوار است و شاید بتوان از جمله عوامل این دشواری را پیشینهٔ تاریخی این گروه و همچنین تغییر و تحوّلات مختلفی که در میان آنان به وجود آمده است، ذکر کرد. اوانجلیست‌ها (Evangelicals) گروهی از مسیحیان مذهبی هستند که بر اهمّیت تجربهٔ فردیِ ایمان و انتشار پیام انجیل (بشارت)، تأکید دارند. این افراد به اعتقادات سنّتی مسیحی پایبند بوده و عموماً به پیروی از آموزه‌های کتاب مقدّس و گسترش آن به دیگران معتقدند. این گروه بر اساس تفسیر خود از کتاب مقدّس، دولت مدرن اسرائیل را تحقّق پیشگویی‌های کتاب مقدّس می‌داند که سزاوار حمایت سیاسی، مالی و مذهبی است.

امّا مطالعهٔ جمعیتی مسیحیان صهیونیست در آمریکا گویای کاهش چشمگیر پیروان آن می‌باشد. در حالی که اوانجلیست‌ها حدود ۲5٪ از جمعیت بزرگسالان ایالات متّحده را در سال‌های گذشته تشکیل می‌دادند، تخمین‌های اخیر نشان می‌دهد که آنها اکنون تنها حدود ۱۰٪ را تشکیل می‌دهند.1 اعتقاد مردم آمریکا نسبت به کلیساهای اوانجلیستی و قوانین آن در طول چهل سال گذشته، روندی نزولی را سپری کرده است. جان اس دیکرسون در کتاب «رکود بزرگ انجیلی»2 شش عاملی را که موجب کاهش قدرت و نفوذ کلیسای اوانجلیستی در آمریکا شده است، بیان می‌کند. نویسنده تغییرات جمعیتی، افزایش سکولاریسم، تغییرات فرهنگی و اجتماعی، چالش‌های مالی، مسائل رهبری و تجربه‌های منفی از کلیسا را از عوامل رکود اعتبار جامعهٔ دینی اوانجلیستی در آمریکا می‌داند.کاهش جمعیت اوانجلیست‌ها علاوه بر اینکه به خودی خود یک مسئلهٔ مهم برای سردمداران این گروه قلمداد می‌شود، موجب افول قدرت سیاسی و از دست دادن پشتوانه‌های مردمی آنان نیز خواهد شد و این مهم برای سران اوانجلیستی، بسیار سخت و ناگوار است. از همین‌رو کشف یک راه حل برای معضل به وجود آمده، به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های اوانجلیست‌ها تبدیل گشته است.

از جمله مهم‌ترین راهکارهای اوانجلیست‌ها در مسیر مبارزه با معضل به وجود آمده و همچنین تثبیت قدرت فرهنگی - سیاسی خود در جامعهٔ آمریکا، تمرکز ویژه بر انتخابات ریاست جمهوری است. تصمیم‌گیران و بزرگان اوانجلیستی در ادوار مختلف انتخابات ریاست جمهوری آمریکا، تمام توان خود را به کار بسته‌اند تا شخصی بر این مسند تکیه زند که حامی سیاست‌ها و ایدئولوژی‌های آنان باشد. بر همین اساس مشاهده می‌کنیم که در انتخابات پیش رو، گزینهٔ اصلی خود برای ریاست جمهوری آمریکا را شخص دونالد ترامپ قرار داده‌اند؛ امّا حمایت اوانجلیست‌ها که از آنان به عنوان گروهی با پایبندی به عقاید مذهبی نام برده می‌شود، از شخصیتی مانند ترامپ، بسیار جالب توجّه و یک تناقض تمام عیار است. ویژگی‌های شخصیتی دونالد ترامپ گویای آن است که وی هیچ اشتراکی با اعتقادات کلیسای اوانجلیستی ندارد. حال سؤال اساسی این است که چه عاملی سبب شده اوانجلیست‌ها در حمایت از دونالد ترامپ به اتّفاق نظر برسند؟

پاسخ به این سؤال را باید در عملکرد دونالد ترامپ و شعارهای تبلیغاتی وی دنبال کرد. ترامپ با دست گذاشتن بر روی چند موضوع مهم و اساسی برای اوانجلیست‌ها، در تلاش است خود را به عنوان نماینده‌ای از خود گذشته و حامی بی‌چون و چرای اوانجلیست‌ها معرّفی کند. دونالد ترامپ با غیر قانونی دانستن سقط جنین و نیز احیای قانون آزادی مذهبی در جامعهٔ آمریکا که از عقاید معنوی و اخلاقی مهم برای این گروه از مسیحیان است، توانسته به نوعی خود را ناجی این گروه معرّفی کند. همچنین ترامپ با تأکید بر حمایت از اسرائیل و تعهّد به حفظ تمامیت ارضی سرزمین‌های اشغالی، به یکی از اصول بنیادین فکری اوانجلیست‌ها پرداخته و توانسته حمایت اکثریت آنها را به دست آورد.

چنان‌که اشاره شد، اوانجلیست‌ها به دلیل اعتقادات مذهبی عمیق، پیوند تاریخی و فرهنگی با اسرائیل و نگرانی‌های امنیتی، به دفاع از رژیم صهیونیستی می‌پردازند. ترامپ از این حربه نیز جهت جلب نظر اوانجلیست‌ها استفاده می‌کند؛ به عنوان نمونه ترامپ در کمپین‌های انتخاباتی خود همواره بر حمایت از صهیونیست‌ها تأکید دارد و تظاهرات ضدّ صهیونیستی دانشجویان آمریکایی را محکوم کرده و شرکت‌کنندگان را افرادی می‌داند که آنان را شست‌وشوی مغزی داده‌اند. وی از بایدن به دلیل عدم حمایت کافی از اسرائیل در جریان درگیری‌های اخیر در «غزّه» انتقاد کرده و اظهار داشته که موضع دولت فعلی نامشخّص و به ضرر منافع اسرائیل است و باید تغییر

یابد. سیاست‌های ترامپ در حمایت از اسرائیل، نه تنها به تقویت روابط میان این دو کشور کمک می‌کند، بلکه پیوند اوانجلیست‌ها با اسرائیل را عمیق‌تر و نفوذ آنها در سیاست‌های آمریکا را افزایش می‌دهد. این وضعیت نشان‌دهندهٔ تأثیر متقابل دین و سیاست در شکل‌گیری روابط بین الملل و سیاست داخلی آمریکاست.

در انتها لازم به ذکر است حمایت اوانجلیست‌ها از روی کار آمدن یک نامزد جمهوری‌خواه در مقام ریاست جمهوری ایالات متّحده، به معنای عدم توجّه حزب دموکرات و دولت‌های وابسته به آن به رژیم صهیونیستی نیست؛ بلکه حکایت از پشتوانهٔ خاصّ مذهبی این جریان در حمایت از اسرائیل دارد. به دلایل مختلف سیاسی، امنیتی و مذهبی، تمامی مقامات رسمی آمریکا به نوعی خود را حامی حدّاکثری رژیم نامشروع اسرائیل می‌دانند و در این مسیر، از هیچ اقدامی فروگذار نمی‌کنند که نمونهٔ آن را در تسلیح حدّاکثری این دولت جنایتکار، جهت سرکوب فلسطینیان و حمله به «لبنان» و جبههٔ مقاومت می‌بینیم.

پی‌نوشت‌ها