اضطرار بنی‌اسرائیل

بنی‌اسرائیل در دوران فرعون، تحت ستم و شکنجه بودند و زندگی سختی را می‌گذراندند.

تضرّع و دعا

در این شرایط سخت، آنها به درگاه خداوند روی آوردند و با تضرّع و زاری، خواستار رهایی از این وضعیت شدند.

اجابت دعا

خداوند دعای آنها را مستجاب کرد و حضرت موسی(ع) و هارون را برای نجات آنها فرستاد.

نقش دعا در فرج

حضرت صادق(ع) در ادامه فرمودند:

«وقتی که عذاب بر بنی‌اسرائیل طولانی شد، آنها چهل صباح به سوی خداوند، ضجّه زدند و شیون نمودند. پس خداوند به حضرت موسی و حضرت هارون؟عهما؟ وحی فرستاد که بنی‌اسرائیل را از دست فرعون نجات خواهد داد و لذا صد و هفتاد سال از دوران عذاب آنها کاست.»

سپس فرمودند:

«اگر شما (شیعیان) نیز چنین کنید، خداوند قطعاً فرج و گشایش ما (اهل بیت؟عهم؟) را می‌رساند، امّا اگر چنین نکنید، این امر آن‌قدر طول می‌کشد تا به منتهای خود برسد.»1

نبوّت در کوه طور

قرآن (سورهٔ طه، آیات ۹–۲۳) و تورات (خروج 1:10–3) وحی الهی در بوتهٔ سوزان را توصیف می‌کنند.

«وَهَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ مُوسَى * إِذْ رَأَى نَارًا فَقَالَ لِأَهْلِهِ امْكُثُوا إِنِّي آنَسْتُ نَارًا لَعَلِّي آتِيكُمْ مِنْهَا بِقَبَسٍ أَوْ أَجِدُ عَلَى النَّارِ هُدًى * فَلَمَّا أَتَاهَا نُودِيَ يَا مُوسَى * إِنِّي أَنَا رَبُّكَ فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَ إِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى * وَأَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا يُوحَى؛

و آيا خبر موسی به تو رسيده است؟ هنگامی كه آتشی (از دور) مشاهده كرد و به خانوادهٔ خود گفت: اندكی مكث كنيد كه من آتشی ديدم شايد شعله‌ای از آن را برای شما بياورم يا به وسيلهٔ اين آتش راه را پيدا كنم. هنگامی كه نزد آتش آمد ندا داده شد كه ای موسی! من پروردگار توام! كفش‌هايت را بيرون آر كه تو در سرزمين مقدّس طوی هستی و من تو را (برای مقام رسالت) انتخاب كردم. اكنون به آنچه بر تو وحی می‌شود، گوش فرا ده.»

بعثت حضرت موسی و همراهی هارون(ع)

به هر حال موسی(ع) ده سال را در مدین و نزد شعیب پیامبر(ع) گذراند و چون آهنگ بازگشت کرد، در طور «سینا» دچار ماجرایی شد که سرانجام، رفتن او در پی آوردن آتش برای همسرش که در حال وضع حمل بود، منجر به مبعوث شدن وی به مقام رسالت شد و از آنجا مأموریت یافت تا به نزد فرعون رفته و از او بخواهد که بنی‌اسرائیل را آزاد کرده و در اختیار موسی(ع) قرار دهد.

«اذْهَبَا إِلَىٰ فِرْعَوْنَ إِنَّهُ طَغَى... ؛2

به سوی فرعون بروید که او به سرکشی برخاسته پس به سوی او بروید و بگویید ما دو فرستاده پروردگار توایم پس فرزندان اسرائیل را با ما بفرست و عذابشان مکن به راستی ما برای تو از جانب پروردگارت معجزه‌ای آورده‌ایم...»

خروج بنی‌اسرائیل از مصر و عبور از دریای سرخ (حدود ۱۴۰۶ق.م.)

- ماجرای خروج بنی‌اسرائیل از «مصر»، واقعه‌ای مهم در تاریخ یهود است که در کتاب مقدّس (تورات) و قرآن به آن اشاره شده است. این واقعه به فرار بنی‌اسرائیل از بردگی در مصر و عبور از «دریای سرخ» به رهبری حضرت موسی(ع) اشاره دارد. در این ماجرا، فرعون مصر که از قدرت گرفتن بنی‌اسرائیل هراس داشت، دستور به آزار و اذیّت و بردگی آنها می‌دهد. در نهایت، با معجزهٔ الهی و شکافته شدن دریای سرخ، بنی‌اسرائیل از مصر خارج و فرعونیان در دریا غرق می‌شوند...

عبوری معجزه‌آسا

- تورات (خروج 21:14–۳۱) و قرآن (سورهٔ شعراء، آیات ۶۳–۶۸) شکافته شدن دریا و غرق شدن لشکر فرعون را روایت می‌کنند.

«فَأَوْحَيْنَا إِلَىٰ مُوسَىٰ أَنِ اضْرِبْ بِعَصَاكَ الْبَحْرَ فَانْفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيمِ... وَأَنْجَيْنَا مُوسَىٰ وَمَنْ مَعَهُ أَجْمَعِينَ؛

پس به موسی وحی کردیم که عصایت را به این دریا بزن. [موسی عصایش را به دریا زد] پس [دریا] از هم شکافت و هر پاره‌اش چون کوهی بزرگ بود... و موسی و هر که با او بود، همه را نجات دادیم.»

اهمیت خروج بنی‌اسرائیل از مصر

رهایی از بردگی

این واقعه نماد رهایی از ظلم و ستم و رسیدن به آزادی است.

پیدایش قوم یهود

این واقعه به عنوان یکی از مهم‌ترین رویدادهای تاریخی و مذهبی قوم یهود محسوب می‌شود.

پی‌نوشت‌ها