یادش بخیر! دوستی داشتم که امیدوارم هرجاکه هست توفیق رفیق راهش باشد. گاهی وقت‌ها جملات کوتاه اما پرمغزی می گفت. یکی از این جملاتش که خوب در خاطرم مانده این است:«از موقعی که آب رفت در لوله و نان در سیلو،همه همت و توکل هم از بین رفت» شاید میخواست بگوید از موقعی که چشم و دست و دلها به جای آنکه متوجه «رازق و معین و وکیل وغفار» قدرقدرت و بی مثل و نظیر آسمانی باشد متوجه بندگان خدا و آن هم درمانده ترینشان که جز بندگی نفس خود نمی شناسند،شد تمامی جوهره همت و شجاعت و توکل هم از میان ما رخت بربست و تا چشم باز کردیم بدل به جماعتی ضعیف النفس و جبون شدیم که چون مورچگان لابلای تاریکی ها، داشته ها می اندوزند و همه عجز و بندگی و تواضع و افتادگی را نثار جماعتی چون خود وگاه کمتر از خود می سازند و به امید فردایی قرین با سعادت و نیک بختی چشم به بانک‌ها می دوزند و عاقبت به خیری را در تایید و تکریم کار فرمایان ووزیرن و وکیلان می دانند. یکبار گفته بودم که بزرگی آدم ها به قدر بزرگی آرزوهای آنهاستو قد و قواره ماهم معلوم است. این آرزوهای حقیر و تمناهای پستی که با اعداد سه چهار رقمی می توان خرید و فروشش کرد بیشتر از آنچه که نصیبمانشده به بار نمی آورد.
وه که چه بیهوده و عبث درکفه ترازوی بی مقدار صاحبان زرو زور و تزویر، سنگ‌هایی به بزرگی تمام شرافت و بزرگ منشی و شان انسانی خود می‌گذاریم و آنگاه که میابیم آن همه را لگدمال هواجس خود ساخته اند ندبه بر می‌آوریم و از پی چاره برمی‌آییم. و از روی بی همتی یا حیله می سازیم و یا بر سنگ کرنش و اظهار چاکری می افزاییم. غافل از آنکه، آنکه عزیز است و عزیز می دارد اوست. آنکه روزی می سازد و روزی می رساند اوست و در دایره سنت هایش – که بی تبدیل و تحویل ند- عزت جز در شاهراه او و روزی جز در دست باکفایت او نیست. و آن همه زبونی که می کشیم و آن همه ترس و بیم که بر جان می خریم و درباره اش چاره می اندیشیم و آن همه مرثیه ها که در وقت مواجه شدن با کاستی ها سر می دهیم،جز حاصل دون همتی ما،غفلت ما و چشم دوختن ما به ذخیره تهی عزت مندی و سخاوتمندی جماعتی ذلیل تر از خودمان نیست.
ما را چه می شود؟
برسر ما چه آمده؟
گوئیا جادو شده ایم!
کجاست ذکر طلسم گشای این همه بی همتی و درماندگی؟ کجاست؟
کجاست رستم دستان و خضر فرخ پی که ما را از چاه ویل نیاز برهاند و در دشت فراخ، قرین با منیژه آرزوها سازد؟
هیهات که به قول خواجه:
گوی توفی و کرامت در میان افکنده اند
کس به میدان در نمی آید سواران را چه شد؟
تا آن روز که چونان «بیژن» پهلوان مانده در بند افراسیاب و گرسیوز پلید، زور بازو و شمشیر برنده انانیت بریده از آسمان را وسیله رهایی خویش از بند بلا و ابتلای برآمده از غفلت خویش می شناسیم ما را چاره ای جز تاب تاریکی چاه و بند افراسیاب دنیای دنی نیست.
خوشا به حال و روز بیژن، آن زمان که همه تدبیرها را شکسته و همه حیلت ها را بی اثر می یابد، از ژرفای جان روی به بی نیاز حکیم می نماید و همه همت را معطوف جلب عنایت او می سازدو از غفلت و عصیان و حیله سازی اشک ندامت فرو می ریزد. خوشا به حال او که رجعتش دریای لطف شاه جهان و پادشاه دل و جان را به تلاطم می آورد تا رستم دستان را پیر دستگیر و مرشدرهایی بخش قرار دهد و از همه بند و زنجیر و تاریکی برهاند.
خوشا به حال او که در می یابد آب و نان و راه و چاه و عزیز و سخی و پیر و مراد همه اوست. او که بی هیچ حارس و نگهبانی در آستانه چشم، به دیدار ما ایستاده است. خوشا به حال او که ر میابد تا آستان حضرت دوست فاصله ای بیش از یم نجوا، یک اشاره،یک گام نیست.
خوشا به حال رها شدگان از بند بی همتی.
ای کاش ما را فرصت زیر و بمی بود، ای کاش ما را فرصتی برای خارج شدن از زنجیره روندگان بی دلیل و رهروان بی مقصد بود!
فرصتی که شاید درمیافتیم همه سالکان بی دلیل و بی مقصد،همه سرمایه های حیات را در تندباد شایدها و ایکاش ها از دست می دهند و تن رنجور و بی بهره ر در مغاک خاک گرفتار می سازند.
ای کاش حادثه ای بزرگ به ناگاه همه پرده های پندار ما را بدرد. شاید آنگاه در بیابیم که خضر فرخ پی و رستم دستان آرزها در آستانه خانه دل ما ایستاده،ما را می نگرد و از روی لطف می‌خواندمان که :
«ما یاد شما را ازخاطر نبرده ایم و از رها کنندگان شما نبودیم که اگر چنین بود همانا رنج روزگار و حوادث دوران شما را از میانه برداشته بود»
ای کاش...!