عریضه1

صفحات چاپی ۷۶ تا ۷۸

مطالعه در کتاب‌خوان

چه محبتی بالاتر از این که مولایی کریم و بزرگ به کوچکی رو سیاه اجازه می دهد که به او عرض حال کنند و با شیوه عریضه نویسی2 به او متوسل شوند و حاجات خود را بخواهند. خوشا آنانکه غیر از فرج مولایشان، هیچ نخواستند.

آیت اللّه قزوینی در حالی که معلوم بود از یادآوری آن جریان بسیار متأثر شده بودند فرمودند: در سال 1392 (ه.ق) که توفیق مجاورت حائر حسینی (ع) را داشتم، از طرف یکی از مراجع معظم، امر رسیدگی به امور شهریه طلاب به عهده من گزارده شد.

در یکی از ماه ها که شب اولش مصادف با شب جمعه بود، متوجه شدم که برای پرداخت شهریه طلاب پولی وجود ندارد و تقریباً حدود هزار دینار لازم بود تا شهریه طلاب پرداخته شود، به فکر افتادم که این پول را از کجا تهیه کنم؟ هر چه بررسی کردم، دیدم به هیچ وجه امکان تهیه آن مقدار پول در آن شرایط برایم میسر نیست و در ضمن از چنان پشتوانه و اعتباری هم برخوردار نبودم که کسی آن پول را به من قرض بدهد. بعد از مدت ها فکر کردن به یاد امام زمان (ع) افتادم، عریضه ای به محضر مبارک حضرت ولی عصر (ع) به این مضمون نوشتم:

«اگر داستان آیت اللّه العظمی مرحوم سید مهدی بحرالعلوم در مکه معظمه صحت دارد عنایتی بفرمایید، این پول را حواله کنید تا بتوانیم مشکل طلاب را برطرف نماییم». سپس در همان شب عریضه را در ضریح مقدس اباعبداللّه الحسین (ع) انداختم.

صبح زود، بین الطلوعین بود که دیدم کسی درِ منزل را می زند، وقتی در را باز کردم، دیدم شخصی از تجار معروف بغداد است؛ تعارف کرده او را وارد خانه نمودم و صبحانه را با هم خوردیم، وقتی سفره صبحانه جمع شد، ایشان آماده خداحافظی گشت، خواستم که او را بدرقه نمای، او پولی را از جیب خود درآورده و به من داد و گفت:

این پول را هرکجا که لازم می دانید صرف کنید.

من وقتی وضع را به این منوال دیدم، حالت بسیار عجیبی به من دست داد، ولی به هر زحمتی که بود خودم را کنترل کردم تا او از در خانه بیرون رفت. آنگاه بی اختیار در حالی که اشک مجالم نمی داد خطاب به امید عالمیان عرض کردم:

«آقا جان! آن قدر بزرگواری فرمودید که نگذاشتید حتی آفتاب طلوع کند؟»3

آیت اللّه قزوینی در این زمینه باز فرمودند:

صفحهٔ ۷۷

یک وقتی در استرالیا بودیم و دوستی داشتیم به نام آقای سید قاسم جمعه که وی نیز جهت معالجه فرزندش به آنجا آمده بود و در یکی از بیمارستان های بسیار مجهز و معروف شهر سیدنی او را بستری کرده بود. یک روز سراسیمه و بسیار مضطرب به محل اقامت ما آمد. وقتی سبب ناراحتی اش را پرسیدم گفت: دکتر معالج فرزندم، وضع او را وخیم توصیف می کند، حالا نمی دانم چکار کنم، آیا او را به بیمارستان دیگری منتقل کنم یا دنبال دکتر دیگری بگردم؟ خلاصه مانده ام که چه کنم!

به او گفتم: هیچ یک از این کارهایی که گفتی لازم نیست انجام دهی، فقط کاری را که می گویم سعی کن با اخلاص کامل و حضور قلب انجام دهی.

او در حالی که از محکم صحبت کردن من تعجب کرده بود به من گفت: شما بفرمایید چه باید بکنم! قول می دهم کوچک ترین تخطی از گفته های شما نداشته باشم، من حاضرم برای نجات پسرم هر کاری که باشد انجام دهم.

گفتم: برای حضرت صاحب الزمان (ع) عریضه ای بنویس و بهبودی فرزندت را از آن حضرت درخواست کن.

گفت: چطور باید عریضه بنویسم؟! شما تفصیل آن را بفرمایید تا من این کار را انجام دهم.

به او گفتم: فرض کن همین حالا به تو اجازه داده شده است که خدمت آن حضرت برسی و درخواست شفای فرزندت را از آن حضرت بنمایی، به هر صورت که خودت دوست داری این کار را انجام بده.

بعد خداحافظی کرد و از پیش ما رفت؛ ساعتی نگذشته بود که دیدم برگشت و مطلبی را که نوشته بود با خود آورد و آن را به من داد و گفت: ببینید این گونه نوشتن مناسب است؟

دیدم در آن عریضه با تعابیر مختلفی صحت و سلامتی دوباره فرزندش را درخواست نموده است و از جمله نوشته بود: آقا جان شما را قسم می دهم به لباس های عمه ات زینب (ع)4 در این دیار غربت، امید مرا ناامید مکن، پسرم را شفا بده، راضی نباش که تنها و دست خالی به وطن برگردم و...

وقتی مطالب عریضه او را خواندم، در دلم خطاب به امام زمان (ع) عرض کردم: آقا جان از در خانه شما هیچ کس دست خالی برنگشته و برنمی گردد، این مؤمن را هم که امیدش از همه جا قطع است و اینگونه به عنایت شما امیدوار شده ناامید نفرمایید.

بعد به او گفتم: متن عریضه هیچ ایرادی ندارد، ان شاءاللّه آقا عنایتشان شامل حال شما می شود و با سلامتی کامل به همراه فرزندت پیش خانواده برمی گردی.

یادم هست که فردای همان روز حدود ساعت هشت و نیم صبح بود که از بیمارستان به ایشان زنگ زده بودند که آزمایشات از رفع خطر و بهتر شدن حال مریض حکایت دارد و بعد که از سلامتی کامل او مطمئن شدند او را از بیمارستان مرخص کردند. به این ترتیب حال آن پسربچه علیرغم داشتن یک بیماری صعب العلاج روز به روز بهتر شد و این در حالی بود که اغلب پزشکانی که او را معاینه کرده بودند و یا نتایج آزمایشاتش را دیده بودند، با ناباوری این پیشامد را دنبال می کردند. چون باتوجه به تجربیات و معیارهای عادی علمی، چنین پیشامدی به نظر آنها حداقل در این مرحله از معالجات غیرممکن بود.

به هر حال از آن تاریخ تا الان که جریانش را تعریف می کند، حدود پنج سال می گذرد که به لطف خدا و عنایت حضرت صاحب الزمان (ع) فرزند آقای جمعه در کمال سلامتی و تندرستی به زندگی خود ادامه می دهد و الحمدللّه اثری هم از آن ناراحتی در ایشان وجود ندارد.5

سید بن طاووس نقل کرده است که رشید ابوالعباس واسطی روزی در راه سامرا به من حکایت کرد:

زمانی شیخ ورّام براساس حاجتی که داشت، نامه ای را در کاظمین برای حضرت امام زمان (ع) نوشتند. وقتی با خبر شدند که من قصد سفر به سامرا را دارم فرمودند: اگر مقدورت هست این نامه مرا هم با خود به سامرا ببر و وقتی خواستی به سرداب مقدس شرفیاب شوی، این نامه را بعد از آن که همه مردم از آنجا بیرون آمدند در آنجا بگذار و صبح فردای آن روز به آنجا مراجعه کن، اگر نامه مرا در آنجا ندیدی، در این باره به کسی چیزی نگو.

رشید می گوید:

وقتی به سامرا رسیدم بعد از زیارت حرم عسکریین (ع) عازم سرداب شدم و صبر کردم تا اواخر وقت فرا رسید، وقتی آنجا کاملاً خالی شد، تقریباً آخرین نفر من بودم که هنگام خارج شدن از آنجا نامه ورام را در همان محلی که خودشان سفارش کرده بودند قرار دادم و سپس بیرون آمدم، صبح تقریباً جلوتر از همه خودم را به آنجا رساندم، ولی اثری از نامه نبود!!

بعد از چند روز وقتی به کاظمین برگشتم، سراغ ورام را از آشنایان گرفتم. آنها گفتند: او به حله برگشت. از آن تاریخ مدتی نگذشته بود که سفر حله پیش آمد، در آنجا وقتی به ملاقات ورام رفتم، او به من گفت: حاجتی را که در آن عریضه به محضر مبارک حضرت بقیة اللّه الاعظم (ع) نوشته و درخواست برآورده شدنش را نموده بودم، به عنایت آنحضرت، همان وقت برآورده شد و در نتیجه زودتر برگشتم.6

پی نوشتها:

صفحهٔ ۷۸

پانویس‌های این مقاله

  1. ۱

    1 .اغلب لغت شناسان عریضه را به عرض حال و درخواست نامه معنی می کنند (الرائد، ج 2، ص 1183) و برای عرض معانی مختلفی بیان می کنند که یکی از آنها، بیان مطلبی از طرف فرد کوچک به بزرگتر است؛ از این رو معنی به عرض رساندن، عبارت از گفتن و بیان کردنِ مطلبی از طرف کوچک تر به بزرگتر است (فرهنگ معین، ج 2، ص 2288) به نقل از عریضه نویسی، سید صادق سید نژاد، ص 15.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  2. ۲

    2 .برای آگاهی از انواع عریضه نویسی، ر.ک. منتهی الامال، ص 334؛ نجم الثاقب، ص 421؛ مفاتیح الجنان، ص 765؛ عریضه نویسی.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  3. ۳

    3 .عریضه نویسی، ص 50

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  4. ۴

    4 .در بین عرب ها این تعبیر بسیار رایج است.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  5. ۵

    5 .عریضه نویسی، ص 52.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑
  6. ۶

    6 .عریضه نویسی، ص 55 به نقل از العبقری الحسان، ج 2، ص 190، سطر 4.

    میلاد خجستة حضرت صاحب الزّمان(عج) بر همة شیعیان و منتظران مبارک باد.

    بازگشت به ابتدای مقاله ↑